| Tác giả |
|
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 281 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 6:45am | Đă lưu IP
|
|
|
Bài 23:TẬN TỤY
1. KHÔNG AI CÓ ĐẠO ĐỨC MÀ LƯỜI BIẾNG.
Hai chữ Tận tuỵ gợi cho chúng ta h́nh ảnh cặm cụi, chịu khó, siêng năng. Nhưng khác với tinh tấn tu dưỡng nội tâm, khác với phấn đấu cho sự nghiệp riêng ḿnh, Tận tụy hàm ư rất rơ là siêng năng v́ mọi người.
Ví dụ, sự nỗ lực học tập của chúng ta hoặc sự cần cù chịu khó cày sâu cuốc bẫm, dầm mưa dăi nắng của người nông dân cũng gọi là siêng năng tinh tấn. Nhưng trước hết, đó là sự siêng năng v́ bản thân, v́ gia đ́nh ḿnh. Những tinh tấn siêng năng đó chưa được gọi là tận tụy. Tận tụy là sự chịu khó, siêng năng có ư nghĩa v́ người khác chứ không v́ bản thân ḿnh. Như vậy, sự tận tụy cũng có ư nghĩa gần với cuộc sống vị tha. Tuy nhiên, giữa hai khái niệm này vẫn có những điểm khác biệt. Khác với vị tha, tận tụy gợi cho chúng ta h́nh ảnh một người cặm cụi, hết ḷng làm lợi cho người khác trong sự thầm kín, lặng lẽ.
Tận tụy có tính chất Đạo đức. Điều này đă quá rơ ràng, chúng ta không cần phải chứng minh mà chỉ khẳng định một điều: không ai có Đạo đức mà lười biếng, chỉ thích ở không, thích hưởng nhàn. Những người thích ở không, thích hưởng nhàn chắc chắn là người kém Đạo đức.
Trong cuộc sống, nhiều công việc cần thiết cho các nhu cầu căn bản của chúng ta luôn luôn xuất hiện như nấu ăn, giặt giũ, dọn dẹp nhà cửa… Chỉ riêng bản thân mỗi người đă có rất nhiều công việc đ̣i hỏi phải làm. Khi nhiều người sống chung với nhau, nhu cầu lại phát sinh thêm và trở thành nhu cầu chung. Ví dụ, khi nấu ăn, chúng ta không phải chỉ nấu cho ḿnh; khi dọn dẹp nhà cửa, chúng ta cũng ư thức đó không phải là nhà của riêng ḿnh mà là ngôi nhà chung. Nghĩa là những công việc liên quan đến nhu cầu của chúng ta tự nó bày ra, tự nó xuất hiện rất nhiều, và khi sống chung với mọi người, nhu cầu của ḿnh cũng là nhu cầu chung của mọi người. Nếu không làm là chúng ta đă dành công việc đó cho người khác. Như vậy, có thể khẳng định người làm biếng là người không có Đạo đức. Thậm chí có người c̣n cho rằng: “người làm biếng là người ác”. Nói như vậy cũng hơi quá nhưng không phải là không đúng. Khi đă sống chung trong một môi trường có nhiều nhu cầu phải làm chung với nhau, nếu lười biếng bỏ mặc công việc cũng có nghĩa là chúng ta bắt người khác phải làm. Điều này cũng đồng nghĩa với sự ích kỷ. Người có Đạo đức không bao giờ chấp nhận lối sống đó. Họ sẽ hăng hái, sốt sắng làm thay cho người khác. Đó là lối sống vị tha, sống v́ người khác.
Khi Đạo đức tăng trưởng, nhiều công việc khác sẽ phát sinh để chúng ta giúp đỡ mọi người. Những công việc đó hoàn toàn không liên quan ǵ đến chúng ta. Ví dụ, ra ngoài, thấy con đường hư hỏng, chúng ta rủ mọi người cùng nhau sửa lại mặc dù ḿnh chẳng đi lại trên con đường đó. Hoặc thấy nhà hàng xóm bị dột nhưng neo người không ai sửa, chúng ta đi xin ván, xin lá lợp lại cho họ... Sống trên đời là vậy, chúng ta phải biết chịu đựng cực khổ. Đừng bao giờ nghĩ rằng bước vào con đường tu hành là chúng ta đi t́m sự nhàn nhă, thảnh thơi. Hạnh phúc chỉ đến khi chúng ta đem lại được niềm vui, niềm hạnh phúc cho người khác, làm được điều lợi cho người khác. Hạnh phúc không phải là sự hưởng thụ. Nhạc sĩ Thế Hiển đă sáng tác một bài hát rất hay, rất có ư nghĩa: Chuyện đời nay đời xưa. Bài hát mở đầu bằng câu chuyện đời xưa, chuyện một nàng Công chúa, sống trong giàu sang nhung lụa nhưng tâm hồn vấn vương bao nỗi buồn v́ nàng Công chúa ấy cần hạnh phúc. Sự giàu sang sung sướng trong hoàng cung không đem lại cho nàng hạnh phúc đích thực. Ngay cả khi được Hoàng tử cầu hôn với muôn ngàn châu báu nhưng nàng vẫn không màng đến, trái tim ấy luôn buồn rầu, khắc khoải một niềm hạnh phúc. Bài hát được tiếp tục với câu chuyện đời nay, chuyện những chàng trai, những cô gái trẻ đi vào chốn rừng hoang xây dựng cuộc sống, mà bài nhạc tập trung cho công tŕnh thủy điện Trị An. Họ sống với núi xanh cây rừng trong niềm vui bất tận, trên môi luôn nở nụ cười tươi. Kết thúc bài hát là lời khẳng định: Cuộc đời là hạnh phúc không ai sống riêng ai, cuộc đời là hạnh phúc, phải sống v́ mọi người. Thật vậy, con người chỉ cảm nhận được hạnh phúc đích thực khi biết sống v́ mọi người.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 282 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 6:48am | Đă lưu IP
|
|
|
Hạnh phúc thế gian có nhiều loại. Có những hạnh phúc tạm bợ do cuộc sống hưởng thụ ích kỷ đem lại. Thấy người khác mặc bộ quần áo đẹp, chúng ta cũng may một bộ như thế. Đạt được điều đó, trong ḷng chúng ta cũng cảm thấy thích thú, hạnh phúc. Nhưng thứ hạnh phúc đó không bền, chỉ làm tăng trưởng sự ích kỷ, rồi đau khổ sẽ đến sau đó. Hạnh phúc thế gian là như vậy. Sự hạnh phúc do thỏa măn nhu cầu được hưởng thụ chỉ là tạm bợ, ngắn ngủi, một lúc nào đó sẽ làm chúng ta chán chường. Tác giả bài hát cũng cho chúng ta thấy được hạnh phúc không phải là sự hưởng thụ, hạnh phúc không ngự trị ở những nơi có đời sống vật chất dư thừa. Hạnh phúc chỉ đến với những người biết yêu lao động, biết sống v́ người khác, đem lại lợi ích cho người khác.
Chính v́ vậy, khi xuất gia, chúng ta không đi t́m cuộc sống nhàn rỗi mà lại t́m một cuộc sống cực khổ. Nghĩa là khi xin phép gia đ́nh vào chùa tu hành, chúng ta phải có tâm nguyện là từ bỏ quá khứ nhàn rỗi và hiểu rằng, con đường trước mắt chúng ta nhiều chông gai, gian khổ hơn lúc c̣n ở thế gian. Hiểu được điều đó, chúng ta phải hy sinh nhiều hơn, chịu cực khổ nhiều hơn và không bao giờ chấp nhận hưởng thụ bất cứ hạnh phúc nào.
Những người có đạo đức tăng trưởng, ngoài việc siêng năng giải quyết nhu cầu chung của ḿnh với mọi người c̣n nghĩ ra việc để làm lợi cho người khác. Những người có tâm và có duyên c̣n tổ chức được những công việc thiện nguyện lớn lao hơn như : cứu trợ, vệ sinh đường phố, chăm sóc người già, trồng cây ven đường, đắp sửa đường sá, giáo dục trẻ em đường phố vv…
V́ sao muốn làm việc từ thiện, ngoài cái tâm chúng ta c̣n phải có duyên? V́ nếu tâm thúc đẩy chúng ta làm việc thiện nhưng không có duyên, không có điều kiện, chúng ta rất khó thực hiện được. Ví dụ, chúng ta có tâm muốn cứu giúp tất cả các trẻ em tàn tật trên thế giới, muốn đem lại cho các em niềm vui để bù đắp những thiệt tḥi mà các em phải chịu đựng, nhưng làm sao có đủ điều kiện ra khỏi đất nước để thực hiện điều đó? Chúng ta chỉ làm được khi có đủ duyên. V́ vậy, người ta thường phát tâm để kiếp sau thực hiện. Hoặc thấy người già yếu, chúng ta muốn nâng đỡ, muốn giúp họ sống những ngày tháng cuối đời được thanh thản nhưng điều ấy cũng không dễ dàng làm được. Hoặc khi có một địa phương nào đó bị thiên tai, lũ lụt, chúng ta muốn kêu gọi nhiều người góp phẩm vật để tổ chức một chuyến cứu trợ cũng phải có duyên mới làm được. Tuy nhiên, chúng ta cứ nuôi dưỡng tâm thiện, khi duyên đến tự nhiên, thuận tiện, chúng ta sẽ làm được những điều ḿnh mong muốn. Đó là Nhân- Quả. Ư nghĩ của chúng ta là Nhân, hành động sẽ là Quả. Muốn làm điều ǵ tốt đẹp, trước hết chúng ta phải nuôi dưỡng trong tâm ḿnh những ư tưởng, những nhân lành. Thực ra, những người làm được việc thiện không phải họ mới nảy sinh ư nghĩ gần đây mà đă nghĩ từ những kiếp trước.
Những người già không làm được những việc thiện lớn, chiều chiều đi quét rác, nhặt rác trên đường cũng là một việc thiện. Việc làm này không có nghĩa là làm thay cho những công nhân vệ sinh mà mang ư nghĩa giáo dục. Nhiều người không có ư thức thường vứt rác bừa băi ngoài đường v́ nghĩ rằng đă có người ăn lương của nhà nước để chuyên làm việc quét dọn. Nếu không phải là công nhân vệ sinh mà chúng ta vẫn chịu khó quét rác, nhặt rác ngoài đường sẽ khiến nhiều người ngạc nhiên. Dần dần họ sẽ hiểu chúng ta làm như vậy là v́ vẻ đẹp của đường phố và không vứt rác ra đường nữa. Ư nghĩa giáo dục của việc làm ấy rất lớn.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 283 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 6:50am | Đă lưu IP
|
|
|
Những người già không làm được những việc thiện lớn, chiều chiều đi quét rác, nhặt rác trên đường cũng là một việc thiện. Việc làm này không có nghĩa là làm thay cho những công nhân vệ sinh mà mang ư nghĩa giáo dục. Nhiều người không có ư thức thường vứt rác bừa băi ngoài đường v́ nghĩ rằng đă có người ăn lương của nhà nước để chuyên làm việc quét dọn. Nếu không phải là công nhân vệ sinh mà chúng ta vẫn chịu khó quét rác, nhặt rác ngoài đường sẽ khiến nhiều người ngạc nhiên. Dần dần họ sẽ hiểu chúng ta làm như vậy là v́ vẻ đẹp của đường phố và không vứt rác ra đường nữa. Ư nghĩa giáo dục của việc làm ấy rất lớn.
Chăm sóc người già cũng là một việc thiện lớn. Trong thời đại mới, người già thường cô độc v́ ít con cháu do sinh đẻ có kế hoạch. Con cái lại bận đi học, đi làm ăn xa, ít có dịp chăm sóc. Thấy vậy, năm bảy người có thể tập hợp lại với nhau đến thăm hỏi, chuyện tṛ, giặt quần áo, nấu cơm… giúp họ. Chúng ta cũng có thể mời y tá đến chăm sóc sức khoẻ cho những người già yếu. Những việc làm ấy góp phần an ủi những người già trong buổi xế chiều. Khi họ đă quư mến ḿnh, chúng ta có thể khuyên họ tu hành, niệm Phật để đời sống được thanh thản. Như vậy gọi là việc thiện đi trước, việc đạo theo sau.
Hoặc trồng cây xanh ven đường cũng là việc thiện có ư nghĩa. Trong bài Yêu thiên nhiên, chúng ta đă hiểu được vai tṛ của cây xanh đối với đời sống con người. Bởi vậy, chúng ta phải tích cực trồng cây. Những đoạn đường nào chưa có cây xanh, chúng ta có thể mang cây đến trồng vừa tạo bóng mát, vừa giúp điều ḥa không khí.
Hiện nay, t́nh trạng trẻ em sống lang thang, cơ nhỡ đang trở thành mối quan tâm của toàn xă hội. Phần lớn các em không nhận được sự quan tâm, giáo dục của gia đ́nh ngay từ nhỏ nên hư hỏng. Các em có thể làm bất cứ việc ǵ để sống: khi cướp giật, khi ăn xin… để rồi trở thành tội phạm. Chúng ta có thể t́m cách gần gũi, khuyên lơn, giáo dục các em trở thành người tốt. Đây cũng là một việc thiện mà phải có duyên chúng ta mới có thể làm được. V́ công việc này không đơn giản, nhiều khi c̣n rất nguy hiểm. Muốn giáo dục đạo đức cho những đối tượng ấy, chúng ta phải tập hợp nhiều người, phải có sức khỏe, có ḷng kiên nhẫn.
Những việc thiện ấy làm cho chúng ta bận rộn hơn, nhọc nhằn hơn nhưng chúng ta vẫn cố gắng làm để giúp đỡ người khác. Sự chấp nhận cực khổ đó gọi là tận tụy, hy sinh, vị tha.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 284 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 6:55am | Đă lưu IP
|
|
|
2. TĂNG SĨ SỐNG NHÀN RỖI, PHẬT PHÁP SẼ SUY TÀN.
Nếu là đệ tử Phật, chúng ta không được sống nhàn rỗi. V́ sống nhàn rỗi, dựa vào người khác là biểu hiện của người không có Đạo đức. Đó là người ác, người tàn nhẫn. Không ít người cho rằng sống ngoài đời quá khổ nên t́m đến cuộc sống tu hành để được nhàn rỗi. Đó là quan niệm sai lầm. Chúng ta phải xác định, đi tu là khép lại cuộc đời nhàn rỗi ở thế gian để dấn thân vào con đường gian khổ, hy sinh, phụng sự … nhiều hơn trước.
Tăng sĩ là biểu tượng của Đạo đức nên không được quyền sống một cách nhàn rỗi. Tăng sĩ sống nhàn rỗi là Phật pháp suy tàn. Đối với Phật pháp, đối với chúng sinh, chúng ta c̣n bao nhiêu việc chưa làm được. Mỗi người phải cố gắng thực hiện. Ví dụ, hiện nay, Phật pháp c̣n t́nh trạng phân chia thành nhiều hệ phái, nhiều tông phái. Như chúng ta biết, chân lư chỉ có một, có thể ví như đầu chấm bút ch́, chỉ cần nhích một chút là sẽ lệch ngay. Chính v́ mỗi người có cái nh́n chưa đúng nên chúng ta không đến được chân lư chung. V́ vậy, điều chúng ta cần đi t́m là chân lư chung để sự khác biệt trong Phật pháp không c̣n nữa, tất cả đều thống nhất với nhau, ḥa hợp với nhau. Khi đă t́m ra chân lư chung, chúng ta mới có đủ sức mạnh thuyết phục người khác. Chẳng hạn, khi chúng ta đưa chân lư này đến Nam tông, người Nam tông từ bỏ bớt kiến chấp của ḿnh để phát triển. Khi chúng ta đưa chân lư chung này đến với Bắc tông, người Bắc tông sẽ từ bỏ những ǵ khiến họ bị rơi vào ngoại đạo, lui trở về trong chánh pháp. Chúng ta đến với Khất sĩ, đến với Phật giáo Ḥa Hảo, đến với Cao Đài… sẽ làm cho tất cả trở nên sáng tỏ. Người ta sẽ từ bỏ những sai biệt cố hữu của ḿnh để có thể nắm tay nhau trong t́nh ḥa hợp. T́m ra chân lư chung ấy là việc quan trọng, gian khổ mà chúng ta cần phải làm.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 285 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 6:57am | Đă lưu IP
|
|
|
Đó là trong phạm vi một tôn giáo. Hiện nay, trên thế giới c̣n tồn tại bao nhiêu tôn giáo, bao nhiêu tư tưởng, bao nhiêu thành kiến, bao nhiêu triết thuyết… đầy rẫy sự khác biệt. Chúng ta phải làm thế nào để một ngày nào đó trên trái đất này, cả nhân loại chỉ c̣n một chân lư chung. Tư tưởng ấy thật quá lớn, không phải ai cũng có thể nh́n thấy được. Chỉ những người có trí tuệ mới nh́n thấy những việc cần phải làm cho thế giới này, cho nhân loại này. Những cái cần làm đó gọi là chí nguyện. Như vậy, khi có trí tuệ, chúng ta sẽ có chí nguyện, sẽ biết ḿnh phải làm thêm điều ǵ cho con người, cho Phật pháp mai sau. Người không có trí tuệ, học bao nhiêu, nghe giảng bao nhiêu chỉ biết bấy nhiêu, không nghĩ thêm được điều ǵ. Đó là những người khó có chí nguyện lớn.
Là Tăng sĩ, chúng ta cố gắng tu học, v́ c̣n quá nhiều điều chưa hoàn hảo, c̣n quá nhiều điều phải làm cho chúng sinh, cho thế giới này. Con người c̣n phân hóa, c̣n thù hận, c̣n ganh ghét nhau bởi những sự khác biệt. Chân lư vẫn c̣n ẩn khuất đâu đây và con người chưa được thuyết phục để có thể nắm tay nhau, thương yêu nhau. Thấy được điều này, chúng ta phát tâm nguyện đi t́m chân lư ấy. Sự quyết tâm ấy gọi là chí. Chính cái chí này làm cho chúng ta có Trí tuệ. Nghĩa là khi nuôi nấng một hoài băo nào đó, hoài băo sẽ tạo thành nhân quả, thành phước khiến chúng ta tập trung tu hành và nh́n thấy được nhiều vấn đề. Như vậy, chí nguyện cũng làm mở mang trí tuệ.
Vừa qua, ở Mỹ xảy ra nạn những đứa học tṛ cầm súng bắn xả vào bạn học. Chúng bắn giết không v́ động cơ ích kỷ hay trả thù, cũng không muốn cướp tài sản của ai, chỉ thích bắn giết cho vui rồi lại kê súng bắn vào đầu ḿnh. Những kiểu văn hóa như vậy thực chất là một sự đổ vỡ lớn. Văn hóa của Tây phương, cái gọi là tự do của Tây phương không phải là chỗ dựa cho nhân loại v́ dần dần nó đă tạo nên những “con bệnh” nguy hiểm. Nó tiêu diệt lại chính nhân loại, làm hủy diệt nhân cách và gây tai họa cho cộng đồng.
Thế giới c̣n nhiều điều suy đồi, c̣n nhiều việc chưa tốt như thế, chúng ta không được phép chỉ nghe cho biết, nghe cho vui mà phải tự hỏi ḿnh sẽ làm được điều ǵ cho con người. Chính những băn khoăn đó làm cho chúng ta có chí nguyện. Từ nay, chúng ta luôn ư thức rằng ḿnh không được sống cuộc đời nhàn rỗi. Tăng sĩ sống nhàn rỗi là có lỗi lớn với chúng sinh. Ngoài những chí nguyện, những đạo đức, chúng ta c̣n phải cố gắng tu tập. Thời gian tu tập là giai đoạn quan trọng chuẩn bị cho chúng ta một bản lĩnh, một đạo lực để làm được những việc lớn lao mà ḿnh hằng mong ước. Người không có bản lĩnh khó làm nên việc lớn. Với chúng ta, bản lĩnh ấy có được nhờ sự tu tập chuyên cần trong suốt một thời gian dài.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 286 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 7:01am | Đă lưu IP
|
|
|
Theo ḍng lịch sử, chúng ta thấy cả một thời gian dài từ cuối đời Trần cho đến thời Pháp thuộc, Phật giáo Việt Nam trở nên thụ động, kém sinh khí và suy yếu. Dĩ nhiên, có nhiều nguyên nhân gây nên t́nh trạng đó nhưng một trong những nguyên nhân quan trọng là do Tăng sĩ thích nhàn rỗi, thích đánh cờ tướng, tiêu dao, dạo chơi, chăm sóc cây cảnh non bộ, đối đáp thơ ca vv… Ngày trước, khi phương tiện đi lại c̣n khó khăn nhưng nghe ở đâu có cảnh đẹp, quư Thầy cũng vác tay nải đi bộ đến đó chơi, thăm Thầy, thăm huynh đệ. Việc ấy rất mất thời gian của người tu. Nghĩ sâu xa hơn, tu sĩ sống đời nhàn nhă, thích tiêu dao:“nhất bát thiên gia phạn, cô thân vạn lư du”, cứ ôm b́nh bát đi chơi như vậy là thiếu trách nhiệm với cuộc đời, với Phật pháp.
Hiện nay, ở một số chùa, các Tăng sĩ thỉnh thoảng cũng tổ chức đi chơi, đi hành hương nơi này nơi khác. Điều này hoàn toàn không nên. Chúng ta chỉ đi khi có việc cần thiết cho chùa, cho Giáo hội, c̣n những cuộc đi chơi vô bổ phải hạn chế. Làm bất cứ việc ǵ, trước hết chúng ta phải nghĩ đến lợi ích chung, đừng bao giờ thỏa măn sự ham thích của ḿnh. Mặc dù vẫn biết đi du lịch là một nhu cầu thật sự của con người nhưng chúng ta đừng phí thời gian và tiền bạc vào việc đó.
Đối đáp thơ ca cũng vậy. Trong chúng ta, có nhiều người rất thích làm thơ và làm thơ rất hay. Tất nhiên, đó cũng chỉ là những bài thơ nói về đạo, ca ngợi thiên nhiên, non nước… nhưng việc làm ấy vừa không thiết thực vừa rất mất thời gian. Chúng ta chỉ làm thơ khi nào có nhu cầu phục vụ cho mục đích chung hoặc chỉ viết những bài tụng bằng thơ để Phật tử dễ nhớ, dễ tụng. Nghĩa là làm việc ǵ, chúng ta cũng phải nghĩ đến lợi ích của người khác, đừng bao giờ nghĩ làm để giải trí cho vui.
Nói đến việc quư thời gian, sống v́ người khác, chúng ta vẫn quư câu chuyện về ngài Dương Kỳ. Chúng ta biết, Tông Lâm Tế truyền đến ngài Từ Minh th́ tách ra làm hai nhánh. Ngài Từ Minh truyền được hai đệ tử xuất sắc là ngài Hoàng Long Huệ Nam và ngài Dương Kỳ Phương Hội. Nhưng ngài Dương Kỳ là sự truyền thừa chính, c̣n ngài Hoàng Long là nhánh rẽ mặc dù sự chứng đắc của hai vị bằng nhau. Đọc câu chuyện, chúng ta mới hiểu v́ sao ngài Từ Minh truyền cho ngài Dương Kỳ.
Ngài Dương Kỳ đắc đạo nổi tiếng nhưng nơi ở cực kỳ đơn sơ, mái lá dột nát đến nổi mùa đông tuyết bay vào phủ đầy giường, Ngài phải chịu lạnh lẽo. Cảm thán trước cảnh này, Ngài đă làm một bài thơ:
Dương Kỳ xạ trú ốc bích sơ
Măn sàng tận tản tuyết trân châu
Xúc khước hạgn ám ta hu
Phiên ức cổ nhân thọ hạ cư.
Dịch nghĩa: Dương Kỳ ở tạm mái nhà tranh đơn sơ. Tuyết phủ đầy giường lấp lánh như ngọc châu. Co gối gục đầu thầm than thở. Nhung nhớ người xưa dưới cội cây. ( Người xưa ở cội cây là Đức Phật). Một cư sĩ thấy vậy đến xin cất lại ngôi thất đang dột nát cho Ngài, Ngài hỏi:
- Ông đă ngộ đạo chưa?
Cư sĩ trả lời:
- Dạ thưa Ḥa Thượng, chưa.
- Chưa th́ đâu có thời giờ cất thất cho ta.
Một vị Ḥa Thượng nổi danh, phước lớn vô kể mà không chịu cất lại nơi ở của ḿnh cho đàng hoàng v́ quư th́ giờ tu tập của người khác mặc dù người đó chỉ là cư sĩ (chưa phải là tu sĩ). Ngài quư sự tu hành của người khác như vậy. Đó là tâm hy sinh, là thái độ tận tụy v́ người rất đáng trân trọng.
Người xưa sống như vậy đó. Họ rất quư thời gian tu hành. Họ không sống v́ ḿnh mà lúc nào cũng muốn làm việc ǵ đó cho người khác. Không những bản thân ḿnh không phí thời gian, họ cũng không cho phép người khác phí thời gian mà muốn cho mọi người xung quanh ḿnh thiết tha tinh tấn tu hành để được ngộ đạo, để được giải thoát.
Trong Thánh kinh của Do Thái giáo (kinh Cựu ước) có một ngày nghỉ gọi là ngày sabbath. Theo truyền thuyết của Thánh kinh, lúc đó Đức Chúa Trời tạo dựng ra thế giới loài người trong sáu ngày, nghĩa là từ lúc tạo nên trời đất cho đến khi hoàn chỉnh ông Adam và bà Eva là sáu ngày, ngày thứ bảy là ngày nghỉ. Ngày đó, người Do Thái gọi là ngày sabbath, ngày nghỉ của Chúa. Theo ư nghĩa thiêng liêng đó, mọi người theo Do Thái giáo đều phải nghỉ ngày sabbath, ngày thứ bảy trong tuần. Bây giờ, người Do Thái vẫn tranh thủ nghỉ ngày thứ bảy, không ai được đi làm trong ngày này. Chúa Jésus hôm đó bận chữa bệnh cho người khác, những người theo đạo Do Thái đến làm khó dễ Ngài. Ngài nói :“ Cha của ta là Thiên Chúa trên trời không bao giờ nghỉ ngơi, cho nên ta cũng không bao giờ được nghỉ ngơi”.
Chúng ta không đủ đạo nhăn để nh́n suốt ba ngàn thế giới, nh́n suốt các tầng trời để xem Thiên Chúa có ư nghĩa ǵ mà không bao giờ được nghỉ ngơi. Chúng ta chỉ hiểu rằng, Thiên Chúa mà Chúa Jésus nói cũng như những vị Thiên Tử giáo hóa cho các Bồ Tát và không chỉ giáo hóa ở cơi trời Đẩu Xuất mà Ngài c̣n hóa hiện trong vô lượng cơi nước khác để làm lợi ích cho chúng sinh. Những hóa thân như vậy đúng là không bao giờ được nghỉ ngơi. C̣n Vua cơi trời như Trời Đế Thích hay Trời Phạm Thiên cũng không bao giờ nghỉ ngơi. Thần lực và ḷng từ bi của các Ngài phủ trùm chúng sinh, lúc nào cũng lo toan bận rộn, sắp xếp công việc. Điều này hoàn toàn không giống như h́nh ảnh mà Tề Thiên Đại Thánh đă nói : “Ông trời ngồi nh́n các tiên nữ múa hát”. Các Ngài đều là những Bồ Tát luôn luôn siêng năng, luôn luôn bận rộn và giàu ḷng tận tụy. Chúng ta chưa đủ đạo nhăn để biết được công hạnh của một đại Bồ Tát vĩ đại như thế nào, liên tục như thế nào, chỉ tạm hiểu câu nói của Chúa Jésus như vậy. Nhưng rơ ràng, Ngài đă phá cái chấp của người Do Thái giáo, không chấp nhận ngày sabbath họ đặt ra. V́ người có Đạo đức là người tận tụy, không bao giờ nghỉ ngơi. Chúa Jésus cũng là người như vậy.
Sửa lại bởi QuangQuy : 25 April 2005 lúc 7:04am
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 287 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 7:04am | Đă lưu IP
|
|
|
3. TU NGHĨA LÀ LÀM VIỆC, LÀM VIỆC NGHĨA LÀ TU.
Tại sao lại nói tu nghĩa là làm việc, làm việc nghĩa là tu ?
Chúng ta biết rằng, làm việc là hành động tượng trưng cho những ǵ nhọc nhằn cực khổ. Tu là việc của nội tâm. Đó cũng là những công việc nhọc nhằn như tọa thiền, quán từ bi, niệm Phật, t́m lỗi trong tâm…Nh́n bên ngoài, chúng ta thấy có vẻ nhàn rỗi nhưng bên trong lại rất vất vả, khác với cái nhàn rỗi của người không biết tu. Chẳng hạn, những người tu ngồi thiền bất động tưởng như không làm ǵ nhưng sự thật họ rất cực khổ. Ai đă từng ngồi thiền sẽ hiểu được nỗi vất vả, cực khổ ấy. Từng giờ, từng phút người tu phải vất vả chiến đấu với vọng tưởng, lúc tâm vào được định, khi tâm lại bị loạn.
Hoặc khi tu tập quán Từ bi, người tu không những quán trải ḷng thương yêu tất cả chúng sinh khi ngồi thiền mà trong đời sống cũng quán như vậy. Những điều đó chỉ diễn ra âm thầm trong tâm, không ai nh́n thấy nhưng rất cao cả, rất vất vả. Sự cực khổ, nhọc nhằn đó chúng ta cũng gọi là làm việc. Hoặc một người niệm Phật, từng giờ từng phút đều giữ câu niệm Phật trong tâm ḿnh cho vững với một ḷng tôn kính. Những điều đó cũng rất vất vả. Chỉ có những người đă từng tu tập cực khổ vất vả mới biết kính trọng người tu. Những người chưa tu thường nh́n người tu với ánh mắt khinh thường v́ nghĩ rằng họ không làm việc ǵ cả, suốt ngày chỉ tụng kinh gơ mơ chờ Phật tử đến cúng dường.
Tương tự như vậy, chiến đấu với lầm lỗi của bản thân ḿnh cũng là việc rất ghê gớm. Như đă biết, mỗi người chúng ta ai cũng mang đầy lầm lỗi và vượt qua những lầm lỗi ấy trong cuộc đời không phải là điều đơn giản. Vậy mà những người tu phải từng bước đi sâu vào tâm linh, t́m cách vượt qua những lỗi lầm của chính ḿnh. V́ vậy, chúng ta phải biết kính trọng người tu. Sự vất vả tu tập đó của người tu chúng ta gọi là làm việc.
Người tu không được lăng phí thời gian. Chính những giây phút chiến đấu trong tâm là sự chuẩn bị cho những bài pháp tuyệt vời về sau. Khi lớn lên, chúng ta có thể đem giáo pháp của Phật rao giảng, giáo hóa khắp nơi. Nhưng đừng nghĩ rằng đó là kết quả do chúng ta học được từ sách vở. Thực ra, để nói lên những giáo pháp vi diệu của Phật, chúng ta phải trải qua quá tŕnh tu tập, tích lũy, chiến đấu với nội tâm của ḿnh, thấy được những lỗi lầm của ḿnh trong từng giờ, từng phút ngày hôm nay.
Có những người kém duyên phước, không được học nhiều v́ hoàn cảnh khó khăn nhưng họ vẫn tự đọc sách và tu. Họ luôn cố gắng t́m lỗi của ḿnh. Mỗi bước tu, họ nh́n thêm được một số lỗi và trong tâm luôn mong người khác đừng vướng phải lỗi của ḿnh, mong cho người khác vượt qua được lỗi lầm như ḿnh đă vượt qua. Khi vượt qua lỗi ǵ đó, họ có kinh nghiệm và có thể giúp được người khác thoát được lỗi lầm như ḿnh. Chỉ với một tấm ḷng chân thành thương yêu và biết lỗi như vậy mà họ đă thành công, có thể đem giáo pháp đến cho nhiều người khác.
Nói như vậy để chúng ta thấy rằng, bên cạnh học để bồi bổ kiến thức, chúng ta phải hết sức nỗ lực tu hành trong tâm, từng giờ từng phút chiến đấu để nội tâm tăng trưởng từ bi, khiêm hạ. Sau này, những lời chúng ta nói ra sẽ trở thành bài pháp vi diệu, có sức thuyết phục người khác phải tu hành theo ḿnh. Chính v́ thế, chúng ta gọi tu nghĩa là làm việc. Sự vất vả bên trong của người tu không ai thấy nhưng sẽ tạo thành cái Quả, sau này có thể chuyển hóa được thế gian.
V́ thế, không phải ngẫu nhiên mà trong một bài thơ tặng Thầy ḿnh nhân dịp cùng Thầy về thăm quê cũ, một đệ tử đă xúc động viết:
Người đứng đó b́nh an và thanh thản
Dưới bóng cây từng che mát tuổi thơ
Mảnh đất xưa thời bé nhỏ dại khờ
Người đă sống suốt quăng đời niên thiếu
Ôi đáng quư mảnh đất này kỳ diệu
Đă nâng niu thời hoa mộng của Người
Để hôm nay vang măi khắp nơi nơi
Thành bất tuyệt pháp âm trần nhân thế.
( Chơn Quang )
Lời thơ cũng nhắc nhở chúng ta phải quư những giờ phút tu hành vất vả trong tâm để sau này thành “bất tuyệt pháp âm tràn nhân thế”.
C̣n làm việc tức là tu là chúng ta làm việc v́ người khác chứ không phải v́ bản thân ḿnh. Những việc làm ấy cũng nhọc nhằn vất vả. Khi làm việc, người nhỏ có thể làm công quả trong chùa, làm với ḷng vị tha hy sinh. Người lớn có thể làm công quả cho Giáo hội, cho lợi ích của chúng sinh. Tất cả đều làm việc không mệt mỏi, đều chịu cực khổ, tận tụy v́ người khác.
Động cơ để mỗi người làm việc luôn luôn là động cơ vị tha, hy sinh cúng dường. Đó chính là hạnh phúc chân thật. Nếu tu là làm việc, là chịu cực khổ để sau này biến thành những bài pháp chuyển hóa thế gian th́ làm với động cơ vị tha (nghĩa là tu ) cũng có quả báo của nó. Sau này, chính đời sống vị tha sẽ làm tâm ḿnh vào định. Chúng ta biết, sức định ở trong tâm là do phước tạo thành, mà phước có được là do đời sống vị tha. Trên thế gian này không có một phương pháp nào có thể giúp người tu đạt được điều vi diệu: tâm lúc nào cũng tỉnh giác, cũng sáng tỏ. Chỉ có một yếu tố duy nhất có thể làm được điều đó là phước. Nghĩa là chúng ta phải sống như thế nào để tạo phước cho đủ. Khi đă đủ phước th́ bất cứ pháp môn nào cũng có thể làm cho chúng ta tỉnh giác thường xuyên, không bị mất đi. Khi đủ phước, chúng ta niệm Phật, tâm sẽ vào trong định; hoặc nếu nhiếp tâm trong hơi thở, tâm cũng sẽ định trong hơi thở.
Chúng ta phải hiểu, gốc ở đằng sau là phước nhưng nói đến phước là phải nói đến tội. (điều này đă được nói đến trong bài Hối hận). Cho nên, người hết tội, tăng được phước th́ tâm sẽ dễ dàng vào định. Nhưng làm thế nào để hết tội? Sám hối là cách tốt nhất giúp chúng ta hết tội. Nhiều người tu chỉ để ư các pháp môn cao siêu, coi thường việc sám hối. Thực ra, sám hối rất quan trọng, nhất là sám hối đúng lỗi của ḿnh. Mọi người đều có lỗi và lỗi thường không giống nhau. V́ vậy, người nào thấy ḿnh bị sân, cứ sám hối sân; người nào có tội tham, cứ nhắm đến tham mà sám hối; người kiêu mạn, cứ nhân sự kiêu mạn mà sám hối… Cứ như thế, khi hết lỗi, tâm sẽ dần dần vào định.
Song song với việc sám hối lỗi lầm, chúng ta vẫn tạo phước. Chính đời sống vị tha, làm việc tận tụy, vất vả v́ người khác, đem lại lợi ích an vui cho người khác sẽ biến thành một kết quả giúp chúng ta xuất hiện định ở trong tâm. Như vậy gọi là làm tức là tu.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 288 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 7:07am | Đă lưu IP
|
|
|
4. LÀM MÀ KHÔNG LÀM.
Đây là ư rất cao siêu. Làm mà không làm nghĩa là tuy làm lụng cực khổ nhưng chúng ta vẫn thấy như không làm ǵ cả. Chúng ta phải tránh tư tưởng cậy công hay chấp công. Có thể chúng ta rất siêng năng, tận tụy làm việc cho người khác nhưng làm rồi cứ nhớ măi và nói cho mọi người biết công lao của ḿnh, tâm chấp công sẽ dần dần tăng lên. Càng làm được nhiều bao nhiêu, sự chấp công của chúng ta càng tăng lên bấy nhiêu. Chấp công sẽ tạo ra kiêu mạn và qua kiếp sau xuất hiện hai quả báo: Điều làm lợi cho người khác sẽ đem lại vinh quang, nhưng kiêu mạn đem đến cho chúng ta sự hống hách, kiêu ngạo, tự cao, coi thường người khác…Tất cả những điều ấy chuẩn bị cho một sự đổ vỡ ở nhiều kiếp sau. Điều này rất nguy hiểm.
Như vậy, làm mà thấy ḿnh có làm là một cái họa. Tuy có phước trước mắt nhưng đổ vỡ, đau khổ, hèn kém sẽ chờ đợi ḿnh ở nhiều kiếp sau. Thực ra, không cần đến nhiều kiếp sau, ngay trong kiếp này, nếu cứ chấp công, làm ǵ cũng nhớ công, tâm cứ khoe công ḿnh th́ quả báo cũng xảy ra ngay. Chúng ta sẽ bị rơi vào một hoàn cảnh nào đó: hoặc bị đau ốm, hoặc bị một tai nạn bất ngờ…để không thể làm việc được nữa. Lúc ấy, chúng ta chỉ có thể nhờ vào người khác để trả lại tư tưởng chấp công của ḿnh.
Tư tưởng cậy công nguy hiểm như vậy nên chúng ta cần phải tránh. Có hai cách giúp chúng ta tránh tư tưởng cậy công, làm mà vẫn không thấy ḿnh làm ǵ. Cách thứ nhất là làm mọi việc nhưng lúc nào chúng ta cũng giữ chánh niệm trong công việc. Nếu lúc nào cũng giữ tâm trong chánh niệm, trong chánh định th́ tự nhiên chúng ta làm mà không thấy ḿnh làm. Điều này rất vi diệu, lạ lùng không thể giải thích được.
Ví dụ, một ngày nào đó, trong chùa có việc, quư Phật tử vào làm công quả: nấu cơm, chẻ củi, dọn dẹp… nhưng khi làm việc lúc nào cũng giữ câu niệm Phật trong tâm. Những người như vậy có phước sẽ vào định luôn. Hoặc có khi cả ngày chúng ta làm việc vất vả nhưng khi có người hỏi ngày nay làm được việc ǵ, ngẫm nghĩ măi cũng thấy ḿnh làm ǵ đó nhưng tự nhiên không thấy ḿnh có làm nữa. Đây không phải là đạo lư ǵ cao siêu mà do định đă đạt được nên tự nhiên như vậy. Cái định thật vi diệu! Chính Đức Phật chúng ta từng thuyết pháp suốt cuộc đời 45 năm, cuối cùng cũng tự nhận: “ 45 năm ta chưa hề nói một lời”. Nói như vậy v́ Ngài đă thuyết pháp trong chánh định.
V́ vậy, người giữ tâm trong chánh niệm, chánh định khi làm việc, nói năng sẽ không có tư tưởng chấp công. Hiểu được điều này, chúng ta cố gắng tận tụy làm lụng cho mọi người nhưng phải giữ tâm tu hành, lúc nào cũng giữ tâm trong thiền định, tùy theo pháp môn ḿnh đang tu tập.
Cách thứ hai để diệt trừ tâm cậy công, chấp công là chúng ta phải tác ư suy nghĩ. Dù làm được việc, chúng ta cũng nghĩ những điều ḿnh làm được trong những năm tháng qua chưa đáng ǵ so với chư Thánh, chư Phật, chư Bồ Tát. Các Ngài trong vô lượng kiếp đă làm biết bao nhiêu điều đem lại lợi ích cho chúng sinh. Nhờ suy nghĩ như vậy, chúng ta không rơi vào tư tưởng chấp công, tránh được quả báo về sau. Đó là hai cách giúp chúng ta tuy làm rất nhiều mà vẫn không thấy ḿnh làm điều ǵ hết.
Để giữ được ư nghĩa của tận tụy, chúng ta cũng cần lưu ư một điều là nên làm mọi điều một cách thầm lặng, tránh tâm niệm muốn mọi người biết đến việc làm tốt của ḿnh. Có như vậy, công việc chúng ta làm mới được bền bỉ. Nếu chấp công, lại không kín đáo, khoe khoang công của ḿnh cho người khác biết th́ về lâu dài, chúng ta sẽ không duy tŕ được việc làm phước của ḿnh, tất cả sẽ bị đổ vỡ. V́ thế, Tận tụy hàm nghĩa siêng năng nhưng là sự siêng năng trong thầm lặng.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 289 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 7:09am | Đă lưu IP
|
|
|
5. VIỆC LÀM PHẢI ĐEM LẠI LỢI ÍCH THIẾT THỰC.
Tuy tận tụy làm việc nhưng chúng ta phải xét xem việc làm đó có đem lại lợi ích thiết thực cho mọi người hay không. Có những việc làm cũng rất vất vả nhưng vô bổ, không mang ư nghĩa, không đem lại lợi ích cho ai. Trên thực tế, một số chùa c̣n mắc phải điều này. Xét cho kỹ, chúng ta thấy trong chùa hiện nay c̣n tồn tại một số nghi lễ rất vô nghĩa. Nói ra điều này có thể đụng chạm đến một số chùa, một số Thầy nhưng chúng ta cũng không nên tránh né. Nhất là thế hệ đi sau, chúng ta phải nh́n vào thực tế để có ư thức sửa đổi.
Thử xét qua ư nghĩa của một số nghi lễ trong đạo Phật, chúng ta sẽ thấy nghi lễ nào cần thiết và nghi lễ nào không cần thiết. Trước hết là lễ khánh thành chùa. Lễ được tổ chức sau khi chùa đă xây cất hoàn chỉnh. Thông thường, các chùa tổ chức lễ khánh thành với ư nghĩa tạ ơn sự giúp đỡ của mọi người. Đây là nghi lễ có ư nghĩa, các chùa nên tổ chức. Cất được một ngôi chùa là nhờ sự đóng góp của rất nhiều người. Khi chùa đă cất xong, đây là dịp quư Thầy mời mọi người gặp mặt như là một sự tạ ơn.
Thứ hai là lễ đặt viên đá đầu tiên. Một số chùa tổ chức lễ này khi chùa mới bắt đầu đặt viên đá đầu tiên. Đây là lễ cầu nguyện chư Phật gia hộ cho công tŕnh sẽ được viên măn, đồng thời cũng có ư thông báo rộng răi cho mọi người biết để góp phần ủng hộ.
Nhiều chùa tổ chức hết lễ này đến lễ khác khiến Tăng Ni chúng trong chùa chuẩn bị, lo toan quá cực khổ. Chỉ riêng việc dọn dẹp, mượn bàn ghế, chuẩn bị chén đũa, đi chợ nấu ăn… cũng đủ làm mọi người quay đến chóng mặt. Lễ quả thật có đông vui nhưng quá vất vả. Nếu chùa cứ tổ chức hết lễ này đến lễ kia, cực khổ mất thời gian như vậy, trong nhân quả, người Trụ tŕ sẽ bị tổn phước rất nặng. V́ chính người Trụ tŕ đă làm cho chúng trong chùa ḿnh mất thời gian tu học, chạy theo nghi lễ h́nh thức, không có chiều sâu.
Người thế gian cũng bị những tục lệ, những lễ lộc rất tốn kém chi phối, nhất là trong việc tổ chức đám cưới. Họ thường thích làm đám cưới ŕnh rang để rồi đôi bạn trẻ phải trả nợ ba, bốn năm chưa hết. Họ đâu biết rằng, đám cưới linh đ́nh không phải là điều kiện để bảo đảm trăm năm hạnh phúc cho lứa đôi. Hạnh phúc trăm năm có được là do đạo đức, t́nh thương yêu cùng với duyên nợ nhiều kiếp đem lại.
Hiện nay, việc đi cứu trợ, làm từ thiện ở một số nơi vẫn c̣n mang tính h́nh thức. Một số người tổ chức đi cứu trợ mà tiền vật dụng ít hơn tiền xe. Như vậy là không thực tế, có tính phô trương, khoe khoang. Việc đi cứu trợ nặng về h́nh thức như thế chưa biết có tạo được phước hay không nhưng trước mắt chỉ thấy đó là sự phí phạm. V́ vậy, làm việc ǵ, chúng ta cũng phải suy nghĩ, cân nhắc. Phải hiểu rằng, chúng ta tận tụy, siêng năng là v́ lợi ích thiết thực cho con người chứ không v́ h́nh thức.
Tóm lại, chúng ta tận tụy làm lợi ích cho người khác phải xét trên hai phương diện chính: nâng cao Đạo đức cho con người hoặc giúp con người đạt sâu vào trong Thiền định. Chẳng hạn, giáo dục trẻ em đường phố chúng ta cũng nhằm tăng trưởng được Đạo đức cho các em. Hoặc đến giúp đỡ người già chúng ta cũng kết hợp khuyên các cụ niệm Phật tu hành để được yên ổn cho đời này, đời sau. Đó mới là những việc làm thiết thực trong cái nh́n của đạo Phật. Nếu đi xa quá hai mục đích đó, chúng ta phải xét lại. Không cẩn thận, sự siêng năng tận tụy của chúng ta sẽ đi xa Phật pháp, trở thành những việc làm h́nh thức, vô nghĩa.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 290 of 349: Đă gửi: 25 April 2005 lúc 7:10am | Đă lưu IP
|
|
|
6. QUƯ THỜI GIỜ.
Ngạn ngữ phương Tây có một câu rất hay :
Mất tiền bạc là mất ít
Mất thời gian là mất nhiều
Mất sức khoẻ là mất tất cả.
Thời gian đối với con người và vạn vật quư giá vô cùng. V́ thời gian đă qua đi, không bao giờ trở lại. Qua câu chuyện của ngài Dương Kỳ, chúng ta thấy Ngài rất quư thời gian, luôn dành thời gian cho sự tu học. V́ vậy, chúng ta cũng phải biết quư thời gian. Trong mọi lúc, mọi nơi, chúng ta phải tận dụng thời gian để tu học, để làm việc, đừng bao giờ để thời gian trôi qua trong lăng phí. Chúng ta phải luôn luôn ư thức được nhiệm vụ của ḿnh. Ngay cả những lúc mệt mỏi, không thể làm việc tay chân được nữa, chúng ta nằm nghỉ ngơi nhưng vẫn giữ câu niệm Phật, không để phí phạm thời gian. Đă là người tu, chúng ta không bao giờ chấp nhận t́nh trạng bên trong tâm không tu, bên ngoài lại không có việc ǵ làm. Có thể lúc nào đó, bên ngoài không làm ǵ nhưng bên trong chúng ta vẫn kiểm soát tâm, không được để giây phút nào trống trải. Điều cấm kỵ đối với người tu là để rơi vào t́nh trạng trống trải, chán chường phải t́m đến đối tượng nào đó để tâm sự. Nếu để cho ḷng cảm thấy trống trải, không biết phải làm ǵ là chúng ta đă có sai lầm trong bổn phận của một tu sĩ.
Để tận dụng mọi thời gian cho việc tu học, chúng ta cố gắng tránh những nghi thức rườm rà, mất th́ giờ. Đạo Phật thường có lễ trai Tăng. Thực ra, nghi lễ này không cần thiết. V́ quư Phật tử cúng dường trai Tăng làm mất rất nhiều th́ giờ của quư Thầy. Có khi ở rất xa nhưng được Phật tử mời, quư Thầy cũng phải về dự lễ trai Tăng. Nếu dành thời gian đi lại đó cho việc khác, chúng ta sẽ làm được nhiều việc có ư nghĩa. Ông bà ta chẳng nói: “Ăn một bữa giỗ lỗ ba bữa cày”đó hay sao? Sở dĩ đạo Phật thích làm lễ trai Tăng v́ cho rằng trai Tăng cúng dường là có phước. Thực ra, phước chưa thấy nhưng e rằng có tội v́ đă làm quư Thầy nhọc nhằn, mất thời gian tu học. Trong hoàn cảnh bây giờ, thực tế nhất là quư Phật tử nên đem đến chùa cúng. Tiền gạo dù ít, dù nhiều cũng quư lại không làm mất th́ giờ quư Thầy. Làm như vậy sẽ có phước hơn.
Tất nhiên, đối với những nghi lễ cần sự trang trọng để in sâu vào ḷng người những ấn tượng, ư niệm tốt lành nào đó, chúng ta phải tổ chức đàng hoàng, không được sơ sài. V́ nếu tổ chức sơ sài, chúng ta sẽ mang tội. Ví dụ, lễ quy y cho Phật tử là lễ quan trọng, các chùa không được tổ chức sơ sài. V́ giờ phút quy y là giờ phút người ta bước vào cuộc sống mới, trở thành đệ tử Phật. Buổi lễ quy y phải có một ư nghĩa trang trọng, thiêng liêng; phải đem lại một ấn tượng tốt đẹp để họ ghi nhớ suốt đời. Tuy nhiên, nhiều chùa lại tổ chức lễ quy y rất sơ sài. Điều này sẽ khiến không ít người có cảm giác những chùa ấy muốn ghi danh sách Phật tử vào chùa cho đông. Vậy thôi. V́ có trường hợp, Phật tử quy y rồi nhưng hỏi Pháp danh ǵ lại không nhớ. Hỏi ra mới biết, người ấy có người quen vào chùa ghi tên quy y hộ, hôm sau lại gửi cho lá phái nên họ chẳng có chút ấn tượng ǵ về việc quy y.
Hoặc buổi lễ xuất gia cũng vậy. Đây là bước ngoặt quan trọng đối với cuộc đời một con người. Quyết định xuất gia là người ta từ giă gia đ́nh, bạn bè, người thân; từ bỏ những mơ ước của một thời tuổi trẻ để bước vào cuộc sống tu hành. Bổn phận của họ là phải tu hành cho tốt, đem lại lợi ích cho chúng sinh. Từ giây phút này, họ không c̣n là một người thế gian vất va vất vưởng nữa, không c̣n là đứa con hoang lang thang trong luân hồi vô tận nữa. Từ đây, họ có được vị Cha lành – một bậc Thầy vĩ đại, có chư Tăng để nương tựa, có Giáo pháp để học hỏi. V́ vậy, các chùa phải tổ chức sao cho không quá rườm rà nhưng thật có ư nghĩa để người ta phải nhớ bổn phận của ḿnh suốt đời.
V́ thời gian là vốn quư nhất của con người nên chúng ta phải biết tiết kiệm, biết tận dụng thời gian. Người phí thời gian sẽ không sống thọ (mặc dù biết rằng thọ mạng c̣n do nhiều nguyên nhân khác ). Điều này cũng dễ hiểu. V́ theo quy luật Nhân Quả, chúng ta “phí cái ǵ sẽ mất cái đó”. Ví dụ, những người thường quen nấu cơm thừa mứa rồi đổ bỏ sẽ bị quả báo. Nhiều khi phước c̣n đó nhưng có lúc rơi vào hoàn cảnh ngặt nghèo vẫn phải bị đói. C̣n khi đă hết phước th́ sẽ rơi vào cảnh nghèo đói, không làm ra tiền bạc, thậm chí đi xin cũng không ai cho. V́ vậy, nếu ăn cơm c̣n dư, không có ai để cho, xung quanh cũng chẳng có chó, mèo, heo, gà, chúng ta cũng phải t́m cách đem cho chim, chuột ăn. Mặc dù hành động cũng giống như đem đổ nhưng bên trong, chúng ta không có tâm đổ bỏ, luôn nghĩ là đem cho chim, chuột ăn. Tâm như vậy là tâm bố thí, sẽ không có tội và không mắc quả báo.
Trong thời đại ngày nay, nhiều người khi có chức có quyền, làm ra tiền như nước đă không ngại vung tiền qua cửa sổ. Họ đắm ch́m trong những cuộc nhậu thâu đêm, những cuộc chơi bời trác táng. Có khi họ uống một chai rượu Tây bằng cả gia tài của một người lao động nghèo khổ. Có khi tàn một cuộc vui, họ đă lăng phí hàng mấy chục triệu đồng. Trong khi đó, số tiền này là giấc mơ cả một đời của những người nghèo khổ. Chỉ cần có nó, một người nghèo có thể gầy vốn làm ăn để thay đổi cuộc đời ḿnh. Chưa kể, trong lúc hào hứng, những tay Giám đốc giàu có ấy có thể boa cho những cô tiếp viên hàng trăm dolla. Những việc làm đó quá sức phí phạm. Và quả báo đă xảy ra ngay trong hiện tại. Không ít những vị đă có kết cục là “tay trắng trắng tay” hoặc được nghỉ ngơi trong tù để có dịp hồi tưởng lại những tháng ngày qua đă từng vẫy vùng trong thiên hạ. Trong khi đó, người biết Đạo không bao giờ phí phạm. Họ rất tiết kiệm nhưng lại rất rộng răi. Khi cần thiết, họ sẵn sàng bỏ tiền của ra để giúp người mà không hề tính toán thiệt hơn. Có như vậy, họ mới giữ được phước lâu dài.
Tương tự như vậy, nếu ai phí thời gian th́ sẽ bị quả báo là thời gian không c̣n nữa. Không c̣n thời gian nữa có nghĩa là không c̣n cơ hội tồn tại trên cơi đời này nữa. Những người như vậy thường hay chết yểu. Tất nhiên, có nhiều nguyên nhân dẫn đến chết yểu ( trong đó có nguyên nhân do đời trước sát sanh nhiều ) nhưng nguyên nhân không kém phần quan trọng là do phí thời gian nhiều quá nên những người này không đáng sống nữa, thọ mạng chấm dứt sớm. Đây cũng là điều rất lạ. Nói như vậy nhưng chúng ta cần hiểu rằng, vấn đề không phải là sống lâu hay sống ngắn ngủi. Điều cốt yếu là chúng ta chỉ mong được sống để làm lợi ích cho người khác. Có những công việc cần thiết phải làm để đem lại lợi ích cho Phật pháp, cho chúng sinh mà chưa làm được th́ chúng ta phải sống. Và để được phước sống lâu, chúng ta đừng bao giờ phí thời gian, phải sống cho hợp lư.
Trong cuộc sống, chúng ta phải siêng năng làm việc, tận tụy v́ người khác. Tuy nhiên, phải khéo léo, đừng làm quần quật để rồi kiệt sức, về sau không làm ǵ được nữa. Là người hiểu Đạo, chúng ta biết thân này không phải của ḿnh. Khi đă chọn con đường tu hành th́ thân này là của Phật pháp, của chúng sinh. Trước đây, v́ nghĩ thân này là của ḿnh nên chúng ta hoặc cung phụng nó quá đáng, hoặc đày đọa nó quá đáng bằng cách làm quần quật để kiếm tiền. Bây giờ, khi đă hiểu Đạo, có lư tưởng tu hành, biết thương yêu tất cả chúng sinh, biết trân trọng gần gũi Phật pháp, chúng ta cũng biết thân giả tạm này không phải của ḿnh nữa mà là của chư Phật. Cuộc đời chúng ta từ đây đă đặt vào bàn tay của Phật, chúng ta chỉ là tôi tớ của Phật. Do đó, chúng ta không được quyền cung phụng hay đày đọa nó. Chúng ta phải đối xử với thân ḿnh một cách khéo léo để nó là một công cụ, phương tiện giúp ḿnh làm việc Phật pháp được lâu dài. Có như vậy, chúng ta mới có thể làm những việc Đạo đức, những điều lợi ích, đem lại hạnh phúc cho chúng sinh. Nghĩa là chúng ta cũng làm việc, cũng hy sinh v́ mọi người. Nhưng mọi việc phải khéo léo, không quá đáng để giữ ǵn công việc lâu dài. Tất nhiên, công việc lâu dài đó không phải cho ḿnh mà v́ Phật pháp, v́ chúng sinh. Chúng ta luôn nhớ một điều, động cơ sâu thẳm cũng là v́ người khác nhưng biện pháp xử lư đối với công lao, đối với sức khỏe như thế nào cho hợp lư là một biểu hiện của sự khôn ngoan, của trí thông minh.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 291 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:21am | Đă lưu IP
|
|
|
Bài 24: NHƯỜNG NHỊN
1. ĐỊNH NGHĨA.
Khác với nhẫn nhục là giữ ḷng b́nh thản khi gặp những điều trái ư, nghịch ḷng, nhường nhịn có nghĩa là để dành quyền lợi tốt đẹp cho người khác. Nhường nhịn có nghĩa tương tự như bố thí, đều nhường cái ḿnh có cho người khác. Nhưng nếu xét một cách kỹ càng, giữa hai khái niệm này vẫn có điểm khác nhau. Bố thí, theo ư nghĩa tổng quát, thường là chia sẻ cái ḿnh đang có cho người khác và vẫn c̣n lại phần nào đó cho ḿnh. Nếu trong tay có một triệu đồng, chúng ta có thể bố thí một phần ba hoặc một nửa số tiền đó và ḿnh vẫn c̣n lại phần nào. Trong khi đó, nhường nhịn lại hàm nghĩa khác. Nếu nhường cho người khác rồi, chúng ta sẽ không c̣n nữa.
Ví dụ, để quư Thầy tiện việc theo dơi giờ giấc học hành, một Phật tử phát tâm cúng cho chùa mười cái đồng hồ. Trong khi đó, chùa có đến năm chục người. V́ vậy, trừ những người đă có đồng hồ, số c̣n lại, quư Thầy chia đều từ trên xuống dưới. Chúng ta nằm trong số những người được chia đồng hồ nhưng lại sẵn sàng nhường cho người khác. Tuy hành động nhường lại ấy không rơ ràng như bố thí ( v́ đồng hồ không phải của ḿnh ) nhưng rất đáng quư. V́ nhường cho người khác nghĩa là chúng ta chấp nhận không c̣n trong tay vật ấy nữa. Do đó, so với bố thí, nhường nhịn cao hơn và khó thực hiện hơn.
Chúng ta biết rằng, trong thẳm sâu tâm hồn của mỗi người ai cũng bị tâm vị kỷ chi phối. Chính tâm vị kỷ đă đưa đến những tham lam, sân hận, tranh giành lẫn nhau giữa con người với con người v́ điều chúng ta muốn, người khác cũng muốn. Đây là khuynh hướng chung, cả thế gian này không ai có thể thoát ra được. Chính v́ muốn giành giật những điều tốt về ḿnh nên chúng ta đụng chạm đến những ham muốn của người khác. Đôi khi chỉ là một lời khen, một danh hiệu trong lớp học nhưng v́ nhiều người cùng muốn nên có sự tranh giành với nhau và sinh ra thù oán, chia rẽ. Con người là như vậy. Và cả thế giới này, cả nhân loại này cũng vậy. Không biết bao nhiêu triệu năm, bao nhiêu thế hệ đă đi qua, con người ta cứ đi t́m sự chia rẽ trong oán thù vị kỷ như vậy. Chính v́ thế, sẵn sàng nhường nhịn, dành quyền lợi tốt đẹp cho người khác là một điều hoàn toàn không đơn giản đối với con người.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 292 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:23am | Đă lưu IP
|
|
|
Trong rất nhiều điều có thể nhường nhịn, có bốn điều được gọi là ưu thế để lập hạnh nhường nhịn. Đó là : Địa vị, tiền bạc, danh dự và t́nh cảm.
Trong cuộc đời một con người, khát khao địa vị được coi là nỗi khát khao lớn nhất, mănh liệt nhất. Để có được địa vị trong xă hội, con người có thể làm nhiều điều tội lỗi: giành giậït, mưu hại lẫn nhau, tiêu diệt lẫn nhau. Tất cả đều xuất phát từ cái chấp ngă quá lớn. Cái chấp ngă có quyền lực làm cho người ta muốn được tôn vinh, muốn có quyền sai khiến được nhiều người khác, nghĩa là muốn có địa vị. V́ là nỗi khát khao lớn của con người nên địa vị trở thành một trong những ưu thế để lập được hạnh nhường nhịn. Có người chiếm ưu thế ở vào địa vị đó nhưng sẵn sàng nhường cho người khác v́ cảm thấy không cần thiết. Trong phạm vi hẹp là một lớp học, sự nhường nhịn địa vị cũng có thể thực hiện được. Chẳng hạn, trong số những người được đưa ra để chọn làm lớp trưởng, chúng ta là người có ưu thế, có điều kiện nhưng lại từ chối v́ muốn nhường cho người khác. Đó là sự nhường nhịn về địa vị. Sau này lớn lên, đôi khi có duyên, được giao chức ǵ đó trong giáo hội nhưng chúng ta không nhận mà nhường cho người khác. Đó cũng là nhường nhịn địa vị. Thực ra, nhường nhịn địa vị là việc rất khó. Điều này tùy thuộc vào mức độ Đạo đức của mỗi người. Phải có tâm vị tha đến mức nào đó, chúng ta mới có thể nhường cho người khác những điều được coi là khó buông xả trong cuộc đời.
Khi c̣n ở trong chúng, những cạnh tranh về quyền lợi chưa nhiều ( chỉ đơn giản là vài lời khen, một ít vật dụng, một số tứ sự cúng dường…), chúng ta có thể nhường nhịn nhau được. Nhưng một ngày nào đó, khi đă lớn, quyền lợi nhiều gấp bội lần th́ vấn đề nhường nhịn sẽ trở thành một thử thách lớn đối với tâm hồn, đạo đức của chúng ta. Lúc ấy, chỉ có tâm hồn lớn mới có thể vượt khỏi sự ràng buộc về vật chất của thế gian để nhường nhịn cho người khác. Suy cho cùng, đạo đức con người không phải là vô hạn mà cũng có “cái giá” của nó, có “trị số” của nó. Chỉ khi đối mặt với thử thách, chúng ta mới biết đạo đức của ḿnh có trị giá như thế nào. Có thể hiểu điều này một cách nôm na qua một vài ví dụ đơn giản trong cuộc sống :
Một hôm, khi đang đi trên đường, chúng ta t́nh cờ nhặt được một trăm ngàn đồng do ai đó đánh rơi. Nếu nhặt được số tiền đó, chúng ta đem trả lại cho người bị mất th́ có thể khẳng định đạo đức của ḿnh lớn hơn một trăm ngàn. V́ đạo đức có hơn số tiền đó, chúng ta mới không cần đến nó.
Hoặc khi đang cùng huynh đệ làm vườn, chúng ta phát hiện được một gói vàng, trong đó có ba lượng. Ngay lúc ấy, chúng ta không nói cho ai biết mà lập tức đau bụng đ̣i về nhà. Theo bài học Tâm lư Đạo đức th́ nhặt được của rơi phải trả cho người đánh mất. Nhưng trên thực tế, số vàng bắt được không phải nhỏ. Ba cây vàng ấy, nếu giữ lại có thể mua được một chiếc xe gắn máy để đi lại làm Phật sự. Đó không phải v́ mục đích cá nhân. Hơn nữa, nếu trả lại cũng không biết trả cho ai trong khi chiếc xe cũng là vật rất cần thiết. Chúng ta t́m mọi cách tự lư luận để giữ lại số vàng và cứ băn khoăn măi. Như vậy, giá trị đạo đức của chúng ta chỉ được tính bằng ba cây vàng thôi v́ chúng ta c̣n giằng co, lưỡng lự trước khi quyết định. Nếu giá trị đạo đức của ḿnh lớn hơn ba cây vàng đó, chúng ta sẽ nghĩ cách trả lại mà không hề băn khoăn. Ngược lại, nếu giá trị đạo đức của ḿnh nhỏ hơn, chúng ta sẽ lặng lẽ cất số vàng đó và viện cớ này nọ xin Thầy về quê để thực hiện ư định của ḿnh, không cần phải thao thức nghĩ suy.
Chính v́ vậy, chúng ta nói đạo đức con người không phải vô hạn. Có người chỉ v́ vài trăm ngàn có thể đánh mất tư cách, đạo đức của ḿnh. Có người v́ hai, ba cây vàng hoặc có khi đến mười cây vàng mới làm cho đạo đức găy đổ. Nhưng cũng có những người bị thử thách nhiều hơn vẫn giữ dược giá trị đạo đức của ḿnh. Tất cả đều tùy thuộc vào tâm hồn, trí tuệ của họ.
Chúng ta có nhiều cách để đánh giá tâm hồn, trí tuệ của con người. Nhưng cách chính xác nhất là dựa vào thời gian họ suy nghĩ hay hướng về. Nghĩa là căn cứ vào số lượng thời gian họ hướng về bao lâu, chúng ta có thể biết được trí tuệ, tâm hồn họ lớn đến mức nào.
Ví dụ, người có tâm hồn, trí tuệ b́nh thường, suy nghĩ của họ chỉ giới hạn trong ṿng một vài ngày. Họ chỉ quẩn quanh với những suy nghĩ về ăn uống, ngủ nghỉ, công việc... trong ngày hôm nay, xa lắm là đến ngày mai. Người nh́n xa hơn một chút, thời gian được nghĩ đến có thể một tuần. Trong tuần đến, ḿnh sẽ học hành, làm việc ǵ, họ đă chuẩn bị từ hôm nay. Có người lại nh́n đến một vài năm. Khi c̣n học năm thứ nhất của trường Cơ bản Phật học, họ đă nghĩ đến chương tŕnh của những năm sau. Ngoài việc cố gắng hoàn thành tốt những môn đang học, họ c̣n tranh thủ thời gian mượn tài liệu, nghiên cứu trước những môn sẽ học sau này. Có người lại nh́n xa hơn đến năm, bảy năm sau. Bây giờ đang học Cơ bản, họ đă nghĩ đến việc học xong ḿnh sẽ làm ǵ? Lúc bấy giờ, ḿnh nên tiếp tục học ở Học viện cao cấp để lấy bằng hay tu tập thiền quán trong vài năm để củng cố đạo lực rồi mới tiếp tục học thêm ?…
Những người có tâm hồn lớn, trí tuệ lớn có thể suy nghĩ luôn chương tŕnh cho cả một đời. Hiện tại, đang c̣n đi học nhưng họ đă suy nghĩ, định hướng cho tương lai. Nh́n thấy những vấn đề c̣n tồn tại trong đạo Phật, họ nghĩ sau này sẽ cố gắng làm Phật sự cho thật tốt. Những điều tốt, họ sẽ phát huy, những điều chưa tốt trong Phật pháp, họ sẽ t́m cách khắc phục để Phật pháp được hưng thịnh. Làm sao để những đệ tử Phật ai cũng trở nên thánh thiện, hoàn hảo; những tu sĩ trong Phật giáo đều là những người tốt, những người tự tại, giải thoát, đều là những bóng cây che mát cho mọi người ? Họ băn khoăn, suy nghĩ và vạch ra kế hoạch làm việc cho cả cuộc đời ḿnh, một cuộc đời tận tụy v́ Phật pháp. Đó là người có trí tuệ lớn, có thể nh́n được đến cả một đời.
Những người có tâm hồn, trí tuệ siêu việt không chỉ nh́n trong một đời này mà suy nghĩ có thể vượt qua cả những kiếp sau. Đó là người có trí tuệ của bậc Thánh. V́ những vị Thánh không bao giờ chỉ suy nghĩ lẩn quẩn trong kiếp con người mà luôn nh́n ra nhiều kiếp luân hồi, có thể quán xuyến từ thời gian gần cho đến thời gian xa. Đang ở kiếp này, các vị có thể nh́n luôn cả nhiều kiếp về sau và c̣n biết ḿnh phải làm ǵ một cách rất rơ ràng.
Có lần, một đứa bé chỉ mới 11-12 tuổi nhưng tự nhiên nói với người khác một câu rất lạ:“Kỳ qúa, con người ta cứ sinh ra rồi lớn lên làm việc đến già, đến chết, cứ lẩn quẩn như vậy hoài”. Qua câu nói, chúng ta thấy trong đứa bé có tố chất của một bậc Thánh. Chỉ có bậc Thánh mới băn khoăn về kiếp người, trăn trở về luân hồi, mới thấy con người đi từ kiếp này sang kiếp kia, mới thấy cái vô nghĩa của một đời người, sinh ra lớn lên đấu tranh vất vả để rồi cuối cùng lại trở về với cát bụi. C̣n đa phần chúng ta đều bị vướng bận bởi những lo toan cơm áo gạo tiền, những buồn vui, đau khổ trước mắt. Tâm chúng ta khó vượt ra khỏi những điều tầm thường đó. Ai khen một câu, chúng ta phấn khởi và nhớ hoài; ai chê một câu, chúng ta buồn khổ hết ngày này qua ngày khác. Khi giàu sang, chúng ta cảm thấy vinh quang; khi nghèo khổ th́ luôn buồn phiền, tủi hận. Nghĩa là tâm hồn chúng ta luôn bị những thăng trầm trong cuộc đời chi phối. Chúng ta không có con mắt trí tuệ có thể nh́n vượt ra khỏi kiếp người này để thấy được những kiếp người khác. Nếu thấy được cái vô lư của kiếp người tại sao cứ sinh tử, tử sinh, tự trong thâm sâu chúng ta sẽ có niềm mong mỏi, niềm khát khao được giải thoát.
Ngẫm lại, chúng ta thấy việc Đức Phật từ bỏ ngai vàng, nhường ngai vàng để đi tu cũng là hạnh nhường nhịn vĩ đại xuất phát từ trí tuệ siêu việt của một vị Thánh. Xét hoàn cảnh lúc bấy giờ, điều này hoàn toàn không đơn giản. Chúng ta có thể hiểu như thế này: Thời Đức Phật, vương quốc Ấn Độ bao gồm nhiều tiểu quốc. Ở miền Bắc là vương quốc lớn, vương quốc Kosala. Tiểu quốc Sakya của ḍng dơi Sakya, ḍng dơi Thích Ca, nằm ở phía Đông Bắc của vương quốc Kosala này. Ngoài tiểu quốc Sakya, những nước kế bên đều là chư hầu của vương quốc Kosala. Ngôi vị vua của các nước chư hầu, kể cả của ḍng dơi Sakya muốn tồn tại đều phải được sự đồng ư của đại vương Kosala. Vương vị của vua Tịnh Phạn được nhiều người trong quần thần bầu lên và được đại vương Maha Kosala chấp nhận. Sau đời vua Maha Kosala, vua Pasanadi ( tức vua Ba Tư Nặc, người cùng trang lứa với Đức Phật ) kế vị. Ở tiểu quốc Sakya, việc truyền ngôi vua cũng do hội đồng bầu lên và được đại vương Kosala đồng ư. V́ vậy, ngôi vua không phải được mặc định mà luôn bị nhiều người nhăm nhe. Vua Tịnh Phạn là người có bản lĩnh. Khi đă ở vào tuổi 40 mà chưa có con, ông cũng lo lắng. Nếu ông không có con th́ ngai vàng sẽ thuộc về những nhánh khác mặc dù cũng trong vương tộc Thích Ca. Có thể một đại thần nào đó của ông sẽ được bầu lên làm vua khi ông qua đời. Bởi vậy, khi sinh được Thái tử Sĩ Đạt Ta, ông vô cùng mừng rỡ v́ nghĩ rằng sẽ có người nối ngôi vua của ḿnh. Điều đáng mừng hơn là ông nh́n thấy được tính cách xuất chúng của Sĩ Đạt Ta. Trong khi đó, những đại thần chung quanh rất thất vọng v́ ngai vàng ở Sakya mà ai cũng lăm le giành giật bây giờ có khả năng rơi vào tay Thái tử Sĩ Đạt Ta. Ngay từ khi c̣n nhỏ, tính cách của Sĩ Đạt Ta đă quá siêu việt. Dung mạo Ngài lại đẹp đẽ, uy đức rực rỡ. Từ tướng đi, dáng đứng, từ giọng nói, ánh nh́n…, Thái tử đều toát lên vẻ rực rỡ, uy nghi khiến ai cũng cảm phục.
Hơn nữa, Ngài lại học rất giỏi. Bao nhiêu vị Thầy được mời đến, Ngài đều lănh hội được một cách sâu sắc, có khi c̣n hiểu hơn cả Thầy ḿnh. Ngài quả thật là người văn vơ song toàn. Ngài càng lớn, người ta càng nh́n thấy rơ rằng đây là người sẽ làm chủ tiểu quốc Sakya trong tương lai, không ai có thể tranh giành được, thậm chí có thể mở mang bờ cơi rộng lớn hơn nhiều. Nhưng với trí tuệ của một vị Thánh, vương vị của Sakya đâu đáng để Đức Phật của chúng ta bận tâm. Cái nh́n của Ngài vượt ra khỏi những điều tầm thường đó. Từ khi c̣n nhỏ, các vị trưởng lăo Bà La Môn đă tiên đoán sau này Ngài sẽ là Chuẩn Luân Thánh Vương, nghĩa là một người không chỉ làm vua tiểu quốc Sakya mà c̣n làm cho tất cả những quốc gia chung quanh thần phục. Phước của Ngài đủ để Ngài làm chủ một đế quốc vô cùng rộng lớn.
Dĩ nhiên, khi Ngài lớn lên, mọi người đă nói cho Ngài nghe điều đó, nhất là vua Tịnh Phạn, v́ nhà vua không muốn Ngài đi tu. Ông muốn Ngài ở lại giữ ngôi vua và luôn luôn hy vọng, đúng như những lời tiên tri kia, khi Ngài lên làm vua th́ Sakya không c̣n là chư hầu của nước Kosala nữa. Lúc đó, Ngài sẽ cai trị luôn nước Kosala, cả Magadhi, Magadha- hai quốc vương rất rộng lớn bên cạnh. Tuy được vua Tịnh Phạn cũng như nhiều người nhắc lại lời tiên tri đó với niềm hy vọng nhưng Ngài không vẫn màng đến. Ngài thấy quyền chức cao sang chỉ là hạt bụi dính vào bàn chân. Trí tuệ của Ngài vượt xa hơn những điều tầm thường đó nên Ngài đă từ bỏ Hoàng cung để đi tu. Ngài lặng lẽ ra đi là muốn nhường ngôi vua lại cho người khác. Nếu vua Tịnh Phạn qua đời, ngôi vua sẽ thuộc về một người nào đó trong ḍng tộc Thích Ca. V́ con trai của Ngài là La Hầu La lúc ấy c̣n quá nhỏ sẽ không làm được điều ǵ. Biết điều đó nhưng Ngài vẫn không quan tâm. Trong Tứ Thập Nhị Chương, Ngài nói : “Cả thế gian này là vô nghĩa”. Đúng vây, cả thế gian này đối với Ngài như cỏ rác, cát bụi có ǵ đáng đâu. Ngài ra đi là để t́m đến những giá trị vĩnh cửu hơn, cao siêu hơn. Ngài muốn để lại cái giá trị đó măi măi muôn đời cho tất cả chúng sinh, c̣n vinh quang, quyền chức chỉ là cái ǵ đó vô thường, hư ảo.
Như vậy, mức độ nhường nhịn đối với người khác phụ thuộc vào tâm hồn, đạo đức của chúng ta. Nếu tâm nhỏ hẹp, chúng ta chỉ nhường được những điều nhỏ nhặt. Khi động chạm đến những điều lớn, chúng ta sẽ đấu tranh đến cùng để giành cho bằng được. Chỉ có những tâm hồn vĩ đại mới có thể khước từ tất cả, nhường hết tất cả cho người khác, không giữ lại điều ǵ cho ḿnh. Việc nhường nhịn ngai vàng, chẳng giành quyền lợi cho ḿnh, cho con cái, ḍng họ ḿnh của Đức Phật đă cho chúng ta bài học lớn về sự nhường nhịn và về tâm hồn cao thượng của một con người. Với một người có tâm hồn vĩ đại, không một điều ǵ của trần gian có thể trói buộc được. Đức Phật đă chứng minh được điều đó. Chúng ta phải cố gắng noi gương Ngài trong suốt cuộc đời tu hành của ḿnh, không xem bất cứ điều ǵ quan trọng để phải bám giữ, phải tranh giành với huynh đệ, với đồng loại ḿnh dù chỉ là một tiếng tăm, một t́nh cảm.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 293 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:24am | Đă lưu IP
|
|
|
Ngoài địa vị, tiền bạc cũng là yếu tố quan trọng để lập hạnh nhường nhịn. Chúng ta phải thừa nhận một điều, tiền bạc có vai tṛ rất quan trọng đối với đời sống con người. Không ai có thể sống mà không nhờ vào vật chất, tiền bạc. Thậm chí, có người c̣n nói “đồng tiền liền khúc ruột”, ai dứt đồng tiền của ḿnh ra cũng như dứt đi khúc ruột của ḿnh, đau đớn không chịu nổi. V́ vậy, với những gia sản phải đổ mồ hôi nước mắt, phải gửi cả tâm huyết cuộc đời ḿnh vào đó mới tạo dựng được, người ta không dễ ǵ nhường lại cho người khác. Chính v́ tiền bạc có ư nghĩa đối với con người như vậy nên nó đă trở thành yếu tố quan trọng thứ hai để chúng ta tu tập hạnh nhường nhịn.
Điều quan trọng thứ ba là danh dự. Chúng ta biết rằng, danh dự không phải là cái ǵ thuộc về vật chất có thể nuôi sống được con người như đồng tiền bát gạo, nhưng lại làm cho chúng ta thích thú, sung sướng. Nó có thể đem lại cho con người cảm giác hạnh phúc. Sống giữa mọi người, chúng ta ai cũng mong ḿnh luôn được người khác nể phục, khen ngợi, không ai muốn ḿnh bị chê bai, khinh bỉ. Đó cũng là tâm lư b́nh thường. Nếu ai đă từng trải qua những giây phút được khen thưởng bởi thành tích học tập của ḿnh khi c̣n thơ ấu sẽ khó quên được cảm giác sung sướng, phấn chấn, tự hào ấy. Khi đă trở thành người lớn, mỗi khi t́m ra được một giải pháp thông minh để giải quyết những t́nh huống khó khăn và được mọi người cảm phục, chúng ta cũng cảm thấy sung sướng vô cùng. V́ vậy, không ít người muốn đạt được cảm giác đó đă nghĩ rằng cần phải thủ đắc, phải chiếm đoạt danh dự về cho ḿnh.
Cách đây khá lâu, trong giới văn nghệ sĩ đă xuất hiện một tin đồn có liên quan đến vấn đề danh dự của con người. Câu chuyện thực hư thế nào, cho đến nay vẫn chưa ai dám công bố. Đó là sự kiện một nhà văn cho ra đời một tác phẩm khá hay và được nhiều người biết đến. Dần dần, tác giả ấy được cất nhắc và giữ những chức vụ quan trọng trong Hội nhà văn. Nhưng mấy chục năm sau, kể từ khi tác phẩm nổi tiếng đó ra mắt bạn đọc, tác giả không viết được cuốn sách nào nữa. Điều này đă làm cho nhiều người hoài nghi và đi t́m hiểu nguồn gốc của vấn đề. Cuối cùng, người ta đồn ầm lên rằng, cuốn sách kia không phải do chính tay nhà văn này viết mà là tác phẩm của người bạn anh ta. Trong chiến tranh, nhà văn này có một người bạn chiến đấu rất thân thiết. Chính người ấy đă viết tác phẩm này nhưng chưa kịp công bố th́ qua đời. Người bạn c̣n sống đă nhận đó là tác phẩm của ḿnh và đưa đến Nhà xuất bản xin giấy phép. Không ngờ, cuốn sách được đánh giá cao và được phổ biến rộng răi. Thế là, “tác giả”…giả trở nên nổi tiếng.
Nếu đó là câu chuyện có thật, chúng ta thử nghĩ xem v́ sao trước khi chết, tác giả kia đă giao lại tất cả những vật dụng trong đó có tác phẩm văn học cho bạn ḿnh ? Chắc hẳn, khi c̣n sống hai nguời là bạn thân, từng đối xử tốt với nhau. Người được gọi là tác giả, trước kia có thể đă nhường nhịn cho bạn ḿnh những điều nhỏ nhặt trong cuộc sống : khi nhường nhau chén cơm, bát cháo, khi nhường viên thuốc lúc ốm đau…Nhưng trước sự vinh quang, trước danh dự khi được làm tác giả của một tác phẩm nổi tiếng, ông ta không thể chịu nổi nên đă giành về cho ḿnh. Với ông, danh dự ấy quá lớn, ông không đành ḷng để cho bạn ḿnh được hưởng một cách uổng phí trong khi người bạn đă chết.
Như vậy, danh dự tuy không là ǵ nhưng con người rất khó bỏ qua để nhường lại cho người khác. Trong cuộc sống, trước một danh dự sắp thuộc về ḿnh, nếu người nào sẵn sàng chấp nhận thiệt tḥi để người khác được sống trong cảm giác sung sướng, hạnh phúc v́ sự nổi tiếng, v́ danh dự, người đó xứng đáng được coi là người có hạnh nhường nhịn cao cả.
Yếu tố thứ tư được gọi là ưu thế để lập hạnh nhường nhịn là t́nh cảm. Trong cuộc sống con người, t́nh cảm được coi là lĩnh vực rắc rối, phức tạp nhất. Những vấn đề có liên quan đến t́nh cảm đều rất khó giải quyết một cách rốt ráo v́ đây là điều tế nhị. Thực tế cho thấy, con người luôn có sự tranh giành t́nh cảm với nhau. Tất cả đều xuất phát từ ḷng ích kỷ. Khi thương ai, người ta thường muốn người đó chỉ thuộc về ḿnh. Không ai muốn người ḿnh thương yêu đi chia sẻ t́nh cảm cho người khác. Ngay trong một gia đ́nh, khi cha mẹ thương người này nhiều hơn, người kia cũng thấy ḷng buồn tủi và đâm ra hờn dỗi. Khi lớn lên, quan hệ với bạn bè, ḷng đă biết “nhớ người dưng”, nếu thấy người ḿnh thương tṛ chuyện với người khác, không ai có thể chịu đựng nổi và ḷng bắt đầu ghen tuông vô cớ. Người đời là vâïy, ai cũng có sự ích kỷ trong t́nh cảm, lúc nào cũng muốn giành t́nh cảm về ḿnh chứ không muốn nhường cho người khác. Bởi vậy, thật hiếm khi chúng ta bắt gặp ngoài đời một t́nh yêu cao thượng, yêu một người mà chấp nhận để người ấy đi thương người khác rồi nh́n thấy họ hạnh phúc mà vui. Ngược lại, chúng ta chứng kiến bao nhiêu bi kịch xảy ra ngoài đời xuất phát từ t́nh yêu. Không ít người v́ ghen tuông, v́ giành giật người thương đă nói chuyện với t́nh địch của ḿnh bằng dao hoặc bằng acid.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 294 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:26am | Đă lưu IP
|
|
|
Đó là chuyện ngoài thế gian. Trong chùa, nếu không cẩn thận, người tu chúng ta cũng rơi vào sự ích kỷ trong t́nh cảm. Chẳng hạn, khi được quư Phật tử mến mộ, hay lui tới gặp gỡ tṛ chuyện, nếu ích kỷ, chúng ta chỉ muốn Phật tử giữ t́nh cảm đó cho riêng ḿnh. Trong khi đó, người không ích kỷ lúc nào cũng muốn san sẻ t́nh cảm, muốn Phật tử thương yêu tất cả những huynh đệ của ḿnh. Khi các Phật tử đến chùa, chúng ta nên tạo điều kiện để huynh đệ khác có dịp gặp gỡ để Phật tử thương mến họ như đă từng thương mến ḿnh. Đó cũng là cách nhường nhịn, san sẻ t́nh cảm cho người khác.
V́ t́nh cảm cũng là yếu tố quan trọng đối với con người và đôi khi người ta phải tranh giành với nhau một cách khốc liệt như vậy nên nhường được nó cho người khác là một điều rất khó. Nếu ai đó vẫn cho rằng bản chất của t́nh cảm trên cuộc đời này là không thể sẻ chia th́ chúng ta vẫn luôn tâm niệm phải biết sống v́ người khác. Khi cần thiết đem lại niềm vui, hạnh phúc cho người khác, chúng ta có thể nhường lại những ǵ ḿnh đang có, kể cả những ǵ quư nhất. Sống được như vậy là chúng ta đă thành tựu được hạnh nhường nhịn.
Nhường nhịn thường có hai trường hợp. Có khi là nhường điều ḿnh đang có sẵn cho người khác. Cũng có khi đó là điều đang đến, ḿnh có ưu thế để thủ đắc nhưng sẵn sàng nhường lại cho người.
Trường hợp thứ nhất, nhường cái ǵ ḿnh đang có sẵn, cũng có ư nghĩa như bố thí, cúng dường. Chúng ta đang sở hữu một vật và khi nhường cho người khác th́ vật ấy không c̣n nữa. Ví dụ, chúng ta có một cuốn sách phục vụ cho việc học. Cuốn sách quan trọng nhưng rất hiếm, cả lớp chỉ có được vài cuốn. Cảm thấy nếu giữ riêng chỗ ḿnh, hằng ngày huynh đệ đến mượn để tham khảo rất bất tiện nên chúng ta liền nhường lại cho một huynh đệ nào đó v́ chỗ người này có kệ sách đàng hoàng, các huynh đệ khác đến tham khảo tiện hơn. Như vậy, v́ lợi ích của mọi người, ḿnh sẵn sàng nhường cái ḿnh đang có.
Trường hợp thứ hai khó hơn một chút, nhường cái đang đến với ḿnh cho người khác. Ví dụ, vào một buổi chiều đẹp trời nào đó, một Phật tử đến chùa phát tâm cúng dường một cái đồng hồ. Người ấy cũng chưa biết rơ sẽ cúng cho ai nhưng v́ gặp chúng ta đầu tiên nên họ có ư định cúng luôn. Như vậy, chúng ta là người có ưu thế để nhận món quà ấy. Nhưng nghĩ ḿnh không có ǵ đặc biệt để xứng đáng nhận chiếc đồng hồ trong khi cũng không cần lắm ( v́ trong pḥng đă có đồng hồ lớn ) nên chúng ta từ chối, đề nghị Phật tử cúng dường cho người khác cần hơn. Đó là nhường cái đang đến cho người khác ( trong khi ḿnh không có ).
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 295 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:27am | Đă lưu IP
|
|
|
2. Ư NGHĨA ĐẠO ĐỨC CỦA HẠNH NHƯỜNG NHỊN.
Nói đến hạnh nhường nhịn, chúng ta hiểu ngay đây là vấn đề mang ư nghĩa Đạo đức. V́ vậy, chúng ta không cần chứng minh v́ sao nhường nhịn là Đạo đức mà chỉ cần nhận định ư nghĩa Đạo đức của công hạnh này.
Trước hết, nhường nhịn gần giống với hạnh bố thí. Điều này cũng dễ hiểu v́ từ cái đang có hay sắp có, ḿnh nhường cho người khác để không có nữa. Đó là biểu hiện của Đạo đức, của tâm không vị kỷ.
Thứ hai, nhường nhịn cần có gốc t́nh thương. V́ phải thương yêu được người khác, chúng ta mới có thể nhường những ưu thế ḿnh có cho họ. Nếu không thương yêu, dù ở ngoài đời hay trong Đạo, chúng ta cũng không thể nhường nhịn cho ai. Một khi đă nghĩ đến người khác, đă quư trọng thương mến họ, chúng ta sẵn sàng nhường cho họ những quyền lợi ḿnh có. Khuynh hướng của ḷng thương yêu là muốn cho người ḿnh thương được tốt đẹp hơn, được nhiều thuận lợi hơn. Quyền lợi càng lớn, t́nh thương càng phải lớn hơn, chúng ta mới có thể nhường được. Nếu t́nh thương nhỏ hơn quyền lợi, chúng ta không bao giờ lập được hạnh nhường nhịn.
Với người tu chúng ta, được Trụ tŕ một ngôi chùa to cũng có thể coi là quyền lợi lớn. Nếu Phật tử nào đó đến cúng một ngôi chùa to và ḿnh là người được Thầy chọn về làm trụ tŕ, chúng ta khó có thể nhường cho người khác v́ quyền lợi quá lớn trong lúc mọi người trong chùa ai cũng ước mơ có được điều đó. Nhưng chúng ta thấy trong hàng huynh đệ c̣n có một người có đạo đức, độ lượng xứng đáng được hưởng quyền lợi này. Trong quá tŕnh sống với nhau, chúng ta được người ấy thương yêu, nâng đỡ từng chút. Mặc dù học giỏi hơn và được Thầy chọn làm trụ tŕ nhưng chúng ta vẫn t́m cách thưa với Thầy, xin Thầy cho Sư huynh trụ tŕ và ḿnh nguyện về đó làm Tri sự giúp Sư huynh. Như vậy, được trụ tŕ ngôi chùa to là một quyền lợi lớn nhưng t́nh thương đối với Sư huynh c̣n lớn hơn nên chúng ta sẵn sàng nhường lại. Chính v́ vậy, chúng ta nói rằng nhường nhịn cần cái gốc t́nh thương.
Để thành tựu được hạnh nhường nhịn, chúng ta phải là người ít tham muốn, ít tham vọng và nhẹ ngă chấp. Ở đây, chúng ta cần phân biệt rơ hai khái niệm: tham muốn và tham vọng. Cả hai đều là tham, nhưng tham vọng là tham những điều lớn ( thường là về địa vị, quyền lực, danh tiếng…), c̣n tham muốn là tham những điều nhỏ nhặt, gần gũi trong cuộc sống. Vậy, muốn nhường nhịn được, hai cái tham này phải tồn tại rất ít trong con người. Lúc nào cũng thấy tâm hồn nhẹ nhàng tự nhiên, không vướng bận, không ham muốn điều ǵ cho ḿnh, chúng ta sẽ dễ dàng nhường nhịn cho người khác. Từ những cái nhỏ nhặt như một cây viết đẹp, một chiếc đồng hồ đến những cái lớn lao hơn như chức vụ trong Giáo hội…, trong thâm tâm chúng ta không muốn nó là của ḿnh nên sẵn sàng nhường lại cho huynh đệ.
Người nhiều tham muốn luôn luôn mong mỏi có được nhiều thứ. Do đó, tâm họ rất mệt mỏi, phiền muộn. V́ họ phải luôn tranh giành, suy tư, vọng tưởng, t́m đủ mưu kế để có thể thu được mọi quyền lợi về ḿnh. Trong khi đó, người tu hành chân chính, ḷng nhẹ nhàng như mây, như gió không màng đến danh lợi. Người ít tham muốn, ít tham vọng chắc chắn sẽ có ngă chấp rất nhẹ. Khi gặp chuyện ǵ cũng nhường cho người khác, họ sẽ không giận hờn, không nổi sân khi bị người khác xúc phạm.
Ngoài những yếu tố trên (có t́nh thương, ít tham muốn, ít tham vọng, chấp ngă nhẹ), chúng ta biết nhường nhịn c̣n do có suy nghĩ đúng. Ví dụ, nhân mùa Phật Đản, quư Phật tử mang vải vào cúng dường chùa. Chúng ta là người trực tiếp đứng ra nhận số vải đó và biết rất rơ, so với số Thầy trong chùa th́ vải cúng dường thiếu một phần. Biết rằng, nếu chia đều từ trên xuống dưới, thế nào chúng ta cũng được một phần v́ là người chúng lớn nhưng chắc chắn sẽ có một người không được nhận nên chúng ta đấu tranh tư tưởng hoài đến không ngủ được. Nếu nhường cho người khác th́ chúng ta không có. Nếu im lặng, chúng ta vẫn được một xấp vải, người khác không có đành chịu, nhưng lương tâm ta không cho phép làm như vậy. Cuối cùng, chính suy nghĩ đúng đắn đă giúp chúng ta nhường nhịn cho người khác một cách dễ dàng.
Thứ nhất, chúng ta nghĩ rằng, nếu ḿnh không nhận th́ các huynh đệ sẽ được nhận đủ, ai cũng vui vẻ. Thứ hai, tuy không được bộ quần áo mới nhưng những bộ cũ của ḿnh vẫn c̣n tốt. Ḿnh chưa cần lắm nên nhường cho người khác cần hơn. Vả lại, không có vải, ḿnh sẽ biết chủ động tiết kiệm vải vóc. Mặt khác, chúng ta nghĩ rằng, là người đầu tiên biết vải thiếu mà không làm ǵ để người khác chịu phần thiếu đó th́ không xứng đáng với đạo đức của người xuất gia. Và đây cũng là dịp thử thách đạo đức của ḿnh… Sau khi suy nghĩ như vậy, chúng ta quyết định không nhận phần của ḿnh nhưng vẫn không nói cho ai biết v́ nếu nói ra, chúng ta sẽ là người khoe khoang điểm tốt của ḿnh. Điều đó hoàn toàn không hay. Hơn nữa, không nói ra là chúng ta muốn huynh đệ yên tâm, v́ nếu biết chúng ta không có phần, những huynh đệ sẽ áy náy, sẽ rơi vào tâm trạng bất an. Đó là trường hợp nhờ suy nghĩ đúng mà chúng ta biết nhường nhịn.
Hoặc khi được Thầy cử làm người đại diện cho trường đi dự một đại hội về Phật giáo, chúng ta cứ băn khoăn không biết có nên nhận danh dự đó hay không. V́ hơn ai hết, chúng ta rất hiểu bản thân ḿnh. Tuy học giỏi và cũng có phần lanh lợi hoạt bát nhưng xét kỹ, chúng ta thấy ḿnh chưa thật sự có uy đức. Trong đời sống, có những điều chúng ta nói vẫn chưa thuyết phục được huynh đệ. Nếu trước đại hội, những ư kiến phát biểu của chúng ta không hay sẽ hưởng đến uy tín của trường. V́ vậy, chúng ta đă xin Ban giám hiệu cho huynh đệ khác đi thay. Có thể về tài năng, người ấy không bằng ḿnh nhưng chắc chắn họ có uy đức lớn hơn. Trong cuộc sống, huynh đệ ấy đă từng nhiều lần nói điều ǵ cũng được người khác nghe theo. Như vậy, do suy nghĩ đúng, chúng ta đă nhường danh dự cho người khác.
Điều cuối cùng là do sức định nên chúng ta có thể nhường nhịn một cách dễ dàng. Người có định, trong tâm thường không có ǵ. Thực ra, định có nhiều lớp. Ở lớp đầu tiên, người vừa mới được định nh́n vào thấy tâm ḿnh không có ǵ nhưng sự thật bên trong vẫn c̣n ẩn chứa những phiền năo. Khi định sâu hơn, phá được nhiều phiền năo, người tu sẽ thấy trong tâm không có ǵ. Chính chỗ tâm không có ǵ đó làm cho chúng ta biết đây là vốn sống, là điều đi ngược lại quan niệm sống của con người. V́ khi tâm chưa định, chúng ta nghĩ hạnh phúc là đạt được những ǵ cần phải có. Nhưng khi đă được định, thấy được hạnh phúc của cái không có ǵ, chúng ta mới hiểu từ trước đến nay ḿnh đă có quan niệm sai lầm. Người hiểu chính cái không có ǵ lại là hạnh phúc th́ sẽ nhường nhịn được rất tự nhiên, dễ dàng. Chuyện ǵ đến, họ không muốn nắm giữ v́ sợ phiền toái. Trong khi đó, để tâm rảnh rang, họ thấy khỏe hơn nhiều.
Người có định, tâm không ở trong đầu mà chan ḥa khắp nơi. Điều này chúng ta đă nói đến trong bài Ḥa hợp. Người không có định, khi nh́n mọi người sẽ thấy ḿnh và họ khác nhau. Nhưng người có định, tâm phủ hết mọi người nên thấy ḿnh và người không khác nhau. Cái ḿnh có cũng như người ta có và người ta có cũng như ḿnh có, không hơn thua, không tranh giành. V́ thế, khi quyền lợi đến, họ nhường cho mọi người một cách dễ dàng, không giữ lại ǵ cho bản thân ḿnh.
Như vậy, cái định có khả năng làm cho chúng ta dễ buông xả, nhường nhịn và làm thành Đạo đức.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 296 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:29am | Đă lưu IP
|
|
|
3. SỰ NHƯỜNG NHỊN - YẾU TỐ QUAN TRỌNG ĐƯA ĐẾN SỰ HOÀ HỢP, ĐOÀN KẾT, THÂN ÁI.
Nói sự nhường nhịn là yếu tố quan trọng đưa đến sự ḥa hợp, đoàn kết thân ái v́ trước hết, nó giống với bố thí, có thể giúp chúng ta kết duyên lành với người khác. Hay nói cách khác, nhường nhịn làm cho người ta quư mến, thọ ơn ḿnh. Ví dụ, chúng ta có một món đồ đẹp nhưng thấy người bạn thích quá nên nhường cho họ. Khi nhận món quà ḿnh nhường lại, chắc chắn người bạn sẽ thương quư ḿnh hơn. Hành động nhường nhịn ở đây cũng giống như bố thí vậy. Đó là kết duyên lành với người khác.
Một Thiền sư nói rằng : Khi một người đă đắc đạo th́ nên đi kết duyên với chúng sinh để sau này giáo hóa. Nhiều khi ra ngoài, gặp ai đó, ḿnh chửi mấy câu cho người ta chửi lại cũng là kết duyên để sau này giáo hóa. Thực ra, Bồ Tát không làm như thế. Bồ Tát chỉ kết duyên lành để sau này khi gặp lại, chúng sinh thương mến mà nghe ḿnh giáo hóa chứ không bao giờ kết duyên dữ với chúng sinh. Sự nhường nhịn là cách tốt nhất để kết duyên lành. Sống với nhau trong một đại chúng, người này biết nhường nhịn người kia sẽ tạo thành duyên lành với nhau. Mọi người sẽ nh́n nhau bằng ánh mắt thương mến, tạo nên sự đoàn kết, thân ái.
Sống trong cuộc đời này, con người đă đấu tranh khốc liệt để giành giật với nhau từng quyền lợi. Sự đấu tranh đó dù công khai hay ngấm ngầm đều xuất phát từ ḷng vị kỷ. Có khi thấy người khác được mọi người thương mến, dù không nói ra nhưng trong ḷng ḿnh nảy sinh sự ganh ghét. Khi có cơ hội, ḿnh sẽ nói xấu một cách bí mật để hạ uy tín của họ. Đó là sự cạnh tranh ngấm ngầm. Hoặc có khi sự cạnh tranh diễn ra công khai hơn, khốc liệt hơn. Nh́n vào một số quốc gia trên thế giới mỗi kỳ bầu cử Tổng thống, Thủ tướng…, chúng ta sẽ thấy rơ điều đó. Họ t́m mọi cách tranh thủ sự ủng hộ của dân chúng để giành địa vị, quyền chức cho ḿnh, kể cả mạt sát, nói xấu đối tượng cùng ra tranh cử. Những lúc như vậy, họ không cần che giấu tham vọng cũng như ư đồ của ḿnh. Họ chỉ biết đấu tranh quyết liệt, không lịch sự, không nhường nhịn.
Giữa thế giới đầy sự cạnh tranh khốc liệt như vậy, người biết nhường nhịn tự nhiên thoát ra ngoài một cách an nhiên, tự tại. Đó cũng là một sự giải thoát. Cứ nh́n h́nh ảnh những con chó đang đùa giỡn với nhau bỗng quay ra cắn xé lẫn nhau khi có người quăng cho một khúc xương, chúng ta sẽ giật ḿnh nghĩ đến thân phận làm người của ḿnh. Lúc b́nh thường, mọi người đều sống với nhau rất vui vẻ. Nhưng đứng trước một quyền lợi nào đó (tiền bạc, danh dự, địa vị…), họ bắt đầu nh́n nhau bằng ánh mắt khó chịu, nghi kỵ lẫn nhau và t́m mọi cách giành giật quyền lợi về ḿnh. Cuộc đời này là như vậy. Trong ṿng luân hồi sanh tử quay cuồng, vị Thánh giải thoát là người bước ra khỏi ṿng sanh tử một cách an nhiên tự tại. Trong hiện tại, chúng ta chưa đủ sức để bước ra khỏi ṿng sanh tử nhưng nếu có đạo đức, biết nhường nhịn, chúng ta sẽ bước ra khỏi guồng quay khắc nghiệt của cuộc đời một cách nhẹ nhàng thanh thản như h́nh ảnh của người được giải thoát. Và khi đă nhường nhịn, tự nhiên chúng ta không c̣n là đối tượng của sự ganh tỵ nữa.
Chúng ta đă biết, sống trên cuộc đời này, con người rất cần t́nh thương. Không ai có thể sống cô đơn, không cần sự tương quan, giao lưu với người khác. Mỗi người đều có trái tim khao khát t́nh thương yêu, luôn mong muốn được yêu thương người khác và được người khác thương yêu ḿnh. Đó chính là hạnh phúc lớn lao nhất của con người. Bởi vậy, người có Đạo đức luôn có ư thức xây dựng t́nh đoàn kết thân ái giữa người và người. Nếu ai phá sự ḥa hợp, phá t́nh đoàn kết giữa người và người, nhất là trong Tăng chúng, sẽ phạm tội rất nặng. Trong năm tội lớn được nhắc đến trong đạo Phật có tội phá ḥa hợp. Trong phạm vi hẹp, đó là phá sự ḥa hợp Tăng chúng, làm cho Tăng chúng chia rẽ. Nhưng hiểu rộng hơn, đó là phá đi sự đoàn kết giữa người và người. Chuyện đó có thể được coi là tội ngũ nghịch, là đại tội.
Trái lại, người xây dựng được sự ḥa hợp cho Tăng chúng, phước sẽ rất lớn. Có nhiều cách xây dựng sự ḥa hợp giữa người và người, giữa Tăng chúng với nhau nhưng cách tốt nhất vẫn là nhường nhịn. Nếu ai cũng biết nhường nhịn, không tranh giành với nhau điều ǵ th́ Tăng chúng sẽ vui vẻ, ḥa hợp. Chúng ta có thể lấy một ví dụ đơn giản như sau: Một hôm, trong Tăng chúng bầu ra một người giữ chức ǵ đó nhưng ai cũng muốn nhường cho huynh đệ ḿnh. Người này nhường qua, người kia nhường lại. Cuối cùng cũng chọn được một người nhưng người được bầu cũng không muốn giữ chức đó. V́ thế, tuy cũng có người giữ chức cao hơn, có ưu thế hơn nhưng trong Tăng chúng không có sự chia rẽ v́ trong thâm tâm, ai cũng muốn nhường điều tốt cho người khác, không ai là đối tượng ganh tỵ của ai.
Như vậy, chỉ cần có tâm nhường nhịn, chúng ta đă tạo được công đức vô cùng lớn v́ xây dựng được ḥa hợp cho đại chúng. Các cư sĩ cũng vậy, muốn giữ t́nh thân ái giữa người và người, phải biết nhường nhịn lẫn nhau.
Để dễ được thiện cảm với người khác, một điều nữa cần lưu ư là chúng ta luôn nhận phần ít hơn và đứng ở chỗ thấp hơn. Nếu trong đám đông, chúng ta luôn chen lấn để được đứng trước mọi người th́ sẽ gây cho họ cảm giác khó chịu. V́ việc giành vị trí tốt ấy khiến người ta nghĩ rằng ḿnh muốn nổi bật và muốn hưởng quyền lợi nhiều hơn. Lúc ấy, người ta sẽ không có thiện cảm với ḿnh, sẽ coi thường ḿnh. Trong khi đó, nếu cứ t́m một chỗ đứng khiêm tốn, cứ nhận phần thiệt tḥi nhất, tự nhiên chúng ta sẽ được mọi người thương mến. Đó cũng là một kinh nghiệm sống rất hay mà mỗi người cần phải học hỏi.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 297 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:31am | Đă lưu IP
|
|
|
4. NHỮNG ĐIỀU TỒN TẠI TRONG TĂNG ĐOÀN.
Hiện nay, trong Tăng đoàn cũng có nhiều điều để các thầy cạnh tranh với nhau rất khốc liệt. Trong đó, tín đồ cũng là đối tượng cạnh tranh ngấm ngầm giữa các thầy và các chùa v́ đó là nguồn lợi và cũng là danh dự. Chùa nào hoặc thầy nào có đông tín đồ cảm thấy ḿnh vẻ vang hơn, nổi tiếng hơn. Nếu muốn xây chùa to, họ sẽ có được nhiều người đóng góp hơn, đời sống cũng thuận lợi hơn… Nói ra điều này, chúng ta cảm thấy đau ḷng nhưng đó là sự thật không thể phủ nhận được. Đôi khi muốn giành Phật tử về ḿnh, có thầy đă t́m cách hạ danh dự của thầy khác. Nhiều khi thầy này c̣n tỏ ra khó chịu khi nghe Phật tử đă quy y với chùa khác. Đây chính là nguyên nhân làm chia rẽ Phật pháp. Những người như vậy về sau sẽ mất tất cả, v́ nếu gặp người có trí tuệ, họ sẽ đánh giá ngay đó là người không tốt, vừa gặp mặt đă nói xấu người khác. Đó là nguyên nhân gần. Xa hơn nữa, người hay nói xấu người khác sẽ bị quả báo. Sau này, chính ḿnh phạm rất nhiều điều tồi bại, mất danh dự, mất tất cả, không c̣n ai coi trọng ḿnh nữa. Theo luật Nhân Quả, chỉ có những người luôn nhường cho người khác sau này sẽ được tất cả mọi điều. Tất nhiên, không phải ai nhường nhịn cũng v́ muốn được tất cả sau này, mà nhường nhịn chỉ v́ t́nh thương yêu, nhưng quả báo sẽ như vậy.
Để tạo không khí ḥa hợp trong Phật pháp, trong buổi lễ quy y, Thầy bổn sư nên căn dặn Phật tử ghi nhớ quy y Tăng là quy y muời phương Tăng. Tuy chỉ quy y với một Thầy bổn sư nhưng quư Phật tử đều phải đến nương tựa, học hỏi, thừa sự, cúng dường bất cứ nơi nào có Thầy, Cô tu hành chân chính. Ngay cả trong giáo lư, không phải lúc nào chúng ta cũng đồng quan điểm với mọi người. Nhưng dù bất đồng quan điểm, chúng ta cũng không được phép v́ thế mà tạo sự chia rẽ trong Phật pháp. Điều ǵ chưa thống nhất, chúng ta nên góp ư, xây dựng với nhau bằng t́nh thương yêu, không được chê bai, dè bĩu, nói xấu để dẫn đến chia rẽ.
Chức vụ trong Giáo hội cũng là một nguyên nhân khiến nhiều người trong đạo đấu tranh giành giật lẫn nhau. Một vài nơi, người ta t́m cách đấu tranh, hành động ngấm ngầm bên trong, mua chuộc chính quyền để giữ được chức ǵ đó trong Giáo hội. Trong khi đó, những Thầy thực sự có năng lực, đạo hạnh lại không muốn giữ chức ǵ cả. Hiện nay, trong Giáo hội cũng có những người tốt, lo được cho Tăng Ni nhưng trường hợp này rất ít. Đây cũng là điều đau ḷng c̣n tồn tại trong Phật giáo.
Địa vị trụ tŕ trong Phật giáo cũng vậy. Sau vị khai sơn ban đầu, vị trí trụ tŕ cũng là điều cạnh tranh dữ dội giữa các huynh đệ. Khi vị Thầy lớn đă viên tịch, những huynh đệ ngang hàng với nhau ai cũng muốn ḿnh là người thay Thầy giữ chức trụ tŕ. Đây cũng là điều khó xử. Câu chuyện về Thầy Thiện Phát, từng giữ chức trụ tŕ chùa Thường Chiếu, cũng là bài học về sự nhường nhịn. Trước kia, khi c̣n ở dưới miền Tây, do là người đức độ nên Thầy được Sư phụ giao lại chùa để trụ tŕ khi Sư phụ tịch. Lúc bấy giờ, trong chùa chỉ có hai huynh đệ. Nhưng người Sư đệ quyết vận động Phật tử đấu tranh để giành chùa. Vừa thấy được ư đó của Sư đệ, trong một đêm tối trời, Thầy đă rời khỏi chùa trong tay chỉ có một tay nải với một vài bộ quần áo. Thầy không muốn xảy ra t́nh trạng tranh giành, nói xấu lẫn nhau nên để cho Sư đệ ở lại trụ tŕ chùa. Sau đó, Thầy tiếp tục đi học. Nhưng người có đạo đức, nhất là có tâm nhường nhịn thường có phước nên đi đâu cũng được trọng vọng. C̣n vị Sư đệ kia ở lại với chức trụ tŕ ngôi chùa đó đă làm những điều xằng bậy, v́ người ấy trụ tŕ xuất phát từ tâm xấu, từ tâm tranh giành, chiếm đoạt. Một khi khởi điểm không tốt, người ta sẽ tiếp tục làm những điều không tốt. Đó là lẽ đương nhiên.
Hiện nay, Giáo hội thường mở những khoá tập huấn trụ tŕ để các vị Thầy trụ tŕ có thêm kiến thức, có thêm quan điểm làm việc đạo tốt hơn. Đây cũng là điều tốt. Nhưng nếu không cẩn thận, việc làm này dễ nảy sinh tiêu cực. V́ sau khi kết thúc khoá học, trong tâm ai cũng ước mơ sau này được làm trụ tŕ. Nhiều thảm cảnh của Phật giáo xảy ra bắt đầu từ đó. Ví dụ, trong lớp có 50 học Tăng, ai cũng mơ ước sau này ḿnh trụ tŕ một ngôi chùa. Nếu điều đó thành hiện thực nghĩa là phải xây thêm 50 ngôi chùa nữa. Phật tử làm sao có đủ khả năng để xây thêm 50 ngôi chùa như thế ? Hơn nữa, nếu ai cũng mong được làm trụ tŕ, chùa sẽ phát sinh một cách bừa băi góp phần làm cho Phật giáo ngày càng suy yếu.
Giáo hội nên xem trụ tŕ là một hệ thống điều hành của chùa chứ không phải là vị trí của một người. Bên cạnh người trụ tŕ, chùa c̣n có những người giáo thọ, tri sự, giám viện, tri khố…Đó là những người có trách nhiệm hỗ trợ cho nhau, cùng làm việc đạo với nhau tạo nên sức mạnh đoàn kết làm cho đạo Phật ngày càng phát triển. V́ vậy, những khoá tập huấn trụ tŕ cần bổ sung về giá trị của những vị đứng ở vai tṛ hỗ trợ cho trụ tŕ hơn là chỉ nói về vai tṛ trụ tŕ khiến các tu sĩ chỉ thích kiếm chùa trụ tŕ mà không tập hợp để hỗ trợ cho nhau.
Nếu 50 người trong khoá học đều không muốn làm trụ tŕ, v́ không tham vọng, thích nhường nhịn và thích hỗ trợ cho người khác th́ việc đạo sẽ rất tốt. Nếu ai cũng giành chức trụ tŕ th́ mỗi chùa một người, suốt ngày lo việc giành Phật tử với chùa khác làm sao lo được việc cho đạo. Ngược lại, trong 50 người ấy chỉ cần có 3 ngôi chùa để mọi người cùng về ở chung với nhau, cùng lo việc đạo. Nếu phải nhận thêm hai, ba trăm người nữa, trong chùa vẫn tràn đầy t́nh thương yêu, vẫn ḥa hợp đoàn kết. Nhờ vậy, Phật pháp được chấn hưng rực rỡ. Đó là phước của Phật pháp, phước của chúng sinh.
Khi c̣n ở trong đại chúng, chúng ta phải tập hạnh nhường nhịn. Bắt đầu là nhường nhịn những điều nhỏ nhặt như : một lời khen, ít vải vóc, bánh trái hay một sự ưu ái… Tập hạnh nhường nhịn, chúng ta sẽ diệt trừ tâm tham lam, tranh giành. Sau này, trước những quyền lợi lớn lao hơn, chúng ta sẽ dễ dàng nhường nhịn cho người khác.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 298 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 6:32am | Đă lưu IP
|
|
|
5. NHÂN QUẢ.
Vậy, Nhân Quả của một người biết nhường nhịn là ǵ ?
Trước hết, người có hạnh nhường nhịn sẽ được hạnh phúc trong hiện tại với ḷng thanh thản. Một khi đă không tham lam, không tranh giành với ai, luôn nhường nhịn điều tốt đẹp cho người khác, ḷng chúng ta sẽ b́nh thản, an vui không có điều ǵ phải phiền năo. Mặt khác, nếu biết nhường nhịn, chúng ta sẽ được nhiều người thương yêu, quư mến.
Trong tu tập Thiền định, người biết nhường nhịn là người không tham sân nên dễ vào định. Những người như vậy chắc chắn sẽ đi đến giải thoát thật sự về sau.
Về lâu dài, người luôn nhường nhịn sẽ được quả báo lành đến một cách tự nhiên, thuận lợi và bền bỉ. Trường hợp của vua Lư Thái Tổ (tức Lư Công Uẩn) là một ví dụ. Khi vua Lê Ngọa Triều mất, quần thần tự nhiên bầu ông lên làm vua mà không cần phải đấu tranh, giành giật với ai. Đó là quả báo của việc nhường nhịn ở những đời trước. Quả báo ấy đến một cách tự nhiên, nhẹ nhàng và bền bỉ v́ không ai cạnh tranh, ganh tỵ. Tất nhiên, khi nhường nhịn, chúng ta không mong điều ǵ cho ḿnh nhưng nhân quả là vậy, điều tốt vẫn đến tự nhiên và bền bỉ, vững chắc.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 299 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 7:54am | Đă lưu IP
|
|
|
6. BỐN HẠNG NGƯỜI TRONG CUỘC ĐỜI.
Trong cuộc đời, người ta thường chia con người ra làm 4 hạng : người tiểu nhân, người quân tử, người gian hùng và người anh hùng.
Người tiểu nhân là người kém tài mà vô đức. Hạng người này có tâm hẹp ḥi, tính t́nh gian xảo, chuyên nói xấu, công kích thiên hạ.
Người quân tử là người có đạo đức nhưng chưa hẳn là người có tài năng lớn. Hạng người này tuy chưa làm được việc ǵ lớn cho cuộc đời nhưng đạo đức lan tỏa chung quanh làm cho mọi người dễ chịu an vui.
Người gian hùng là người rất có tài nhưng cũng rất mưu mô, xảo quyệt và thâm hiểm. V́ có tài, họ có thể chi phối, tác động được nhiều người. V́ mưu mô, họ có thể giành quyền lực và tiền bạc, thao túng và gây ảnh hưởng lớn đến cuộc đời. Hạng người này có tài lớn nhưng không có lợi cho mọi người. Nếu nắm được tiền bạc và quyền lực, họ sẽ là tai hoạ cho xă hội.
Ngược với kẻ gian hùng là người anh hùng. Đó là người có đạo đức lớn và tài trí cao. Chỉ có những người này mới có thể chống lại kẻ gian hùng để bảo vệ cuộc đời. Nếu không có họ, suốt đời chúng ta chỉ sống dưới cái bóng, dưới quyền lực của những kẻ gian hùng. Trong cuộc đời, nếu có được nhiều người anh hùng, con người có thể chống lại được âm mưu của những người xấu. Là người tài giỏi nhưng có đạo đức cao nên khi nắm được quyền thế, người anh hùng không bao giờ v́ bản thân ḿnh mà luôn v́ lợi ích của mọi người.
Thực ra, người quân tử có một nhược điểm lớn là có đạo đức mà không có tài, đôi khi trở nên nhu nhược. Trước sự mâu thuẫn, tranh giành, họ thường bỏ cuộc, sẵn sàng nhường địa vị, trách nhiệm lại cho kẻ xấu. V́ thế, quyền hành trong xă hội , trong cơ quan dễ bị người xấu, người bất tài vô dụng nắm giữ.
Mặc dù chúng ta khuyến khích mọi người tập hạnh nhường nhịn nhưng nhường nhịn phải hợp lư, đúng đối tượng. Sự nhường nhịn sai lầm cũng là một tai họa cho nhiều người và gieo một nghiệp bất thiện cho chính ḿnh. Ví dụ, một người có đức, có tài xứng đáng làm Chủ tịch huyện nhưng trước sự tranh giành của người khác, người ấy nhường luôn vị trí đó. Người được nhường lại là người xấu nên khi nắm quyền, họ tham ô, hối lộ, làm mất uy tín của Nhà nước, làm tổn hại quyền lợi của nhân dân…Vậy, việc nhường nhịn đó đă gây tai hại cho mọi người nên tội rất nặng.
Không chỉ riêng việc ngoài đời của người Phật tử, việc trong chùa, trong chúng, trong giới tu hành cũng vậy. Chẳng hạn, nếu chúng ta giữ chức chúng trưởng th́ đại chúng trong chùa ổn định. Nhưng thấy có người thích quá, chúng ta lại nhường cho họ. Khi làm chúng trưởng, người ấy không có khả năng, lại nay chuyện này, mai chuyện nọ làm cho chúng không tu được. V́ thế, tội của chúng ta cũng rất nặng.
Một điều nữa chúng ta cũng cần lưu ư là phải dùng trí tuệ phán đoán khi nào nên nhường nhịn và khi nào phải gánh vác trách nhiệm. Chúng ta thường quan niệm giải thoát là cái ǵ an nhiên tự tại, thong thả, bước ra bên ngoài, khác với thái độ xông pha, gánh vác trách nhiệm. V́ vậy, trước sự tranh giành trên cuộc đời này, chúng ta lại có khuynh hướng không xông pha, thích lui về ở ẩn. Nhưng chúng ta đâu biết rằng, sự giải thoát cần công đức rất lớn. Đối với việc nhường nhịn, nếu nhường nhịn đúng sẽ tạo thành công đức, ngược lại, nếu nhường nhịn sai, chúng ta sẽ mất công đức. Một khi công đức đă mất, chúng ta không thể đi đến giải thoát được. Đây là điều rất khó. Bởi vậy, không phải lúc nào chúng ta cũng nhường nhịn, cũng chứng tỏ ḿnh là người có đạo đức v́ có khi sự nhường nhịn của chúng ta chỉ đem lại yên ổn cho bản thân ḿnh, trong khi đó những người khác phải chịu những tai họa.
Đức Phật của chúng ta là người có hạnh nhường nhịn rất cao cả. Ngài sẵn sàng nhường lại ngai vàng cho người khác để bước vào con đường tu hành gian khổ. Nhưng trong cuộc đời ḿnh, có lúc Ngài cũng rất cương quyết, không dễ dàng nhường nhịn cho người khác. Một lần, Đề Bà Đạt Đa nói với Đức Phật:
- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn bây giờ đă già rồi, xin Thế Tôn hăy giao quyền lănh đạo Tăng đoàn lại cho con, con sẽ thay Thế Tôn lănh đạo Tăng đoàn.
Ngài đă trả lời:
- Này Đề Bà Đạt Đa, Như Lai tự biết làm việc ǵ đúng thời, nghĩa là cái ǵ đúng, hợp lư Như Lai sẽ làm.
Đức Phật không nói thẳng là ta không giao Tăng đoàn lại cho ông nhưng rơ ràng Ngài đă không nhường. Ngày xưa, Ngài đă từng nhường ngai vàng cho người khác. V́ ngai vàng, vương vị với đầy những cung vàng điện ngọc, vàng bạc, quyền hành tuy vinh quang, vẻ vang nhưng chỉ phù du, tạm bợ. Lúc lănh đạo Tăng đoàn, Ngài lại không nhường. Mặc dù quyền lănh đạo Tăng đoàn không lớn lao, không có ǵ vinh quang nhưng với Ngài nó là giềng mối của đạo đức muôn đời cho nhân loại. Ngài phải giữ ǵn giềng mối đạo đức ấy cho chúng sinh. Sau này, tự Tăng đoàn đă xếp ḿnh dưới quyền lănh đạo của ngài Ma Ha Ca Diếp v́ ngài Ma Ha Ca Diếp là người có đức độ lớn. Cứ thế, quyền lănh đạo Tăng đoàn dần dần truyền qua những vị khác.
Ngày nay, cũng có những người quyết đấu tranh không nhường nhịn v́ quyền lợi của mọi người. Cách đây không lâu, có một Thầy được mời về trụ tŕ một ngôi chùa nhưng người giữ chùa đă bí mật t́m cách đuổi vị Thầy đó đi. Biết đây là người không có đạo đức nên vị Thầy ấy đă không đi và yêu cầu mời các Phật tử họp lại để họ quyết định. Khi Phật tử họp lại, tất cả đều đồng ư để vị Thầy kia làm trụ tŕ. Sau đó, người giữ chùa đă t́m cách hại Thầy trụ tŕ đủ điều nhưng người ấy vẫn kiên tŕ chịu đựng. Thầy quyết tâm giữ lại chùa để giao lại cho người tốt. Sau này, chùa được giao lại cho các Sư cô trụ tŕ. Việc làm của vị Thầy kia hoàn toàn đúng đắn. Dù không ở được, Thầy cũng không để cho người xấu ở, kiên quyết đấu tranh giữ chùa cho người tốt nhằm góp phần phát triển Phật pháp.
V́ vậy, không phải lúc nào nhường nhịn cũng là việc làm đúng. Chúng ta phải cân nhắc, suy xét dựa vào tài đức của mỗi người và phải nghĩ đến lợi ích của mọi người. Chẳng hạn, trước một chức vị ǵ đó, chúng ta biết ưu thế đang thuộc về ḿnh nhưng nếu muốn nhường cho huynh đệ khác, chúng ta phải cân nhắc giữa ḿnh và người huynh đệ kia, ai tài đức lớn hơn. Nếu thực sự người kia có tài đức hơn ḿnh, có thể đem lại lợi ích cho Tăng chúng nhiều hơn, chúng ta sẵn sàng nhường v́ nghĩ đến lợi ích của nhiều người. Nếu xét kỹ, thấy tài đức của huynh đệ kia không thể làm lợi cho Tăng chúng khi giữ chức vị này, chúng ta không được nhường. V́ lúc ấy, việc nhường của chúng ta trở thành việc bất thiện, làm mất công đức.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy Hội viên

Đă tham gia: 11 May 2004 Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline Bài gửi: 410
|
| Msg 300 of 349: Đă gửi: 06 May 2005 lúc 7:56am | Đă lưu IP
|
|
|
Tóm lại, chúng ta không có tiêu chuẩn rơ ràng để nhường nhịn nhưng mỗi người phải có trí tuệ tự xét đoán trong từng trường hợp và đừng để rơi vào ảo tưởng. V́ có những trường hợp, nếu nhu nhược, nhường cho người kém tài kém đức, chúng ta sẽ đem lại tai họa cho người khác. Nhưng có trường hợp quá chủ quan, tưởng ḿnh giỏi hơn người khác, chúng ta không chịu nhường mà giữ lại cho ḿnh cũng gây nên tai họa cho người và tạo nghiệp bất thiện cho ḿnh. Cả hai trường hợp đều sai lầm. Bởi vậy, trong việc này, chúng ta cần phải tỉnh táo, sáng suốt.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
|
|