| Tác giả |
|
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 321 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 12:03am | Đă lưu IP
|
|
|
Bài 27: THAM ÁI
1. 1. ĐỊNH NGHĨA.
Tham ái là t́nh cảm thương yêu giữa Nam và Nữ, thường khiến người ta tiến đến hôn nhân và t́nh dục. Đây là bản năng mạnh thứ hai so với bản năng sinh tồn của con người.
Sống trên đời này, chúng ta bị nghiệp quá khứ cũng như bản năng nơi chính ḿnh thúc đẩy t́m đến t́nh yêu đôi lứa với người khác phái để rồi từ t́nh yêu đôi lứa đó, chúng ta tiến đến hôn nhân và tính dục. Tạo hóa đă sắp đặt điều này để cho con người duy tŕ ṇi giống của ḿnh. Không chỉ riêng loài người, các loài vật khác cũng đều như vậy. Tuy nhiên, người tu không được phép nhiễm vào tham ái v́ đây là vấn đề thuộc về giới cấm. Vừa thuộc giới cấm vừa do những khía cạnh tế nhị khác nên vấn đề tham ái cũng ít được nói đến.
T́nh yêu nam nữ hay tham ái (gọi theo danh từ trong đạo Phật) là khái niệm thuộc về t́nh cảm. Chúng ta đă biết, t́nh cảm là điều không thể định nghĩa được. Trong bài Từ bi, chúng ta cũng đă khẳng định Tâm từ là ḷng thương yêu, là cái ǵ không thể định nghĩa được. T́nh cảm nằm ở mức độ sâu hơn ư thức. Ở ư thức, chúng ta có ngôn ngữ gọi tên, có suy luận, có sự diễn đạt. C̣n những trạng thái của t́nh cảm lại nằm ở cấp độ sâu hơn nên ngôn ngữ của ư thức không thể định nghĩa được. Con người chỉ có thể nhận thấy biểu hiện của nó và dựa vào đó biết rằng ḿnh đă yêu. Đối với những lớp t́nh cảm c̣n nằm sâu trong vô thức, chúng ta lại càng không thể dùng tâm để điễn tả được.
Ví dụ, trong nhà Thiền, chúng ta thường nghe nói đến trạng thái thiền định, tam muội, đại định…, nhưng những trạng thái ấy không thể suy tư được và ngôn ngữ cũng không bàn đến được. Càng vào sâu, càng ch́m sâu vào lớp tâm thức ở phía dưới, ngôn ngữ càng không với tới được. So với những trạng thái này, t́nh cảm vẫn cạn hơn nhưng lại sâu hơn ư thức. Do đó, ngôn ngữ cũng không định nghĩa được. Đó là lư do v́ sao khi nhắc đến t́nh yêu, người ta đă than:
Làm sao định nghĩa được t́nh yêu.
Có nghĩa ǵ đâu một buổi chiều.
Nó chiếm hồn ta bằng nắng nhạt.
Bằng mây nhè nhẹ gió nhẹ hiu hiu.”
(Xuân Diệu)
T́nh yêu muôn đời vẫn là cái ǵ đó vô cùng bí ẩn mà con người không thể cắt nghĩa được, không thể hiểu hết được. Tagore - ông hoàng của thơ t́nh thế giới - cũng từng nói đến cái vô biên, vô tận của t́nh yêu:
Nhưng em ơi, đời anh là một trái tim
Nào ai biết được chiều sâu và bến bờ của nó
Em là nữ hoàng của vương quốc đó
Ấy thế mà em có hiểu ǵ về biên giới của nó đâu.
Cũng như bao nhiêu người khác, Xuân Quỳnh - nữ thi sĩ viết về t́nh yêu hay nhất trong văn học Việt Nam - cũng đi t́m nguồn gốc của t́nh yêu nhưng cuối cùng đành bất lực và thú nhận:
Sóng bắt đầu từ gió
Gió bắt đầu từ đâu?
Em cũng không biết nữa
Khi nào ta yêu nhau.
T́nh cảm là như vậy, phức tạp và bí ẩn. Tuy nhiên, một điều lạ là tuy không định nghĩa được, chỉ cảm nhận thôi nhưng nó lại mạnh hơn ư thức. Phải chăng, cái ǵ càng hướng về chiều sâu, càng có sức mạnh hơn những cái xuất hiện trên bề mặt ? Ư thức vốn là cái xuất hiện trên bề mặt nên những suy luận của ư thức (chúng ta gọi là lư trí ) thường không chiến thắng được t́nh cảm.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 322 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 12:05am | Đă lưu IP
|
|
|
Trong thực tế, có những mối t́nh ngang trái, thậm chí vô lư mà người ta vẫn lao vào, bất chấp danh dự, bất chấp sự nghiệp, bất chấp tương lai, bất chấp cả cái chết. Chẳng hạn, một cô gái xinh đẹp, con nhà giàu có lại đi thương một anh chàng “du thủ, du thực”, không đạo đức, không nghề nghiệp, chỉ biết chơi bời lêu lỏng. Mặc dù gia đ́nh ngăn cấm, t́nh yêu của họ vẫn ngày càng cháy bỏng. Khi người bố hỏi: “Con thấy người ấy có ưu điểm ǵ?”, cô gái không thể nào trả lời được. Không phải cô gái kia không nh́n thấy những điểm xấu của người yêu ḿnh nhưng lúc này, lư trí đă làm theo sự sai bảo của con tim. Nếu hỏi tại sao lại đi yêu người đó, cô gái cũng không lư giải được. Hoặc có trường hợp, một người phụ nữ đă ở vào tuổi “ngũ thập” vẫn yêu một chàng trai hai mươi tuổi đến say đắm như thời c̣n vàng son con gái. Đó là t́nh yêu rất kỳ khôi, b́nh thường không thể chấp nhận được nhưng họ vẫn cứ yêu, không lư lẽ nào có thể giải thích được.
Tại sao như vậy? V́ t́nh yêu luôn luôn mạnh hơn lư trí. Người ta vẫn thường nói: “Con tim có những lư lẽ mà lư trí không hiểu nổi”. Đúng như vậy. Sức mạnh của t́nh yêu vượt lên những lư lẽ thường t́nh. Chính v́ t́nh cảm có sức mạnh đáng sợ như vậy nên người tu chúng ta phải biết đề pḥng. Bây giờ, sống trong môi trường với đại chúng, với giới luật, được quư Thầy lớn và huynh đệ bảo bọc, chúng ta cảm thấy b́nh yên. Nhưng đây chỉ là sự b́nh yên tạm thời. Một ngày nào đó, khi ra làm Phật sự, chúng ta sẽ đối diện với không ít những thử thách, có khi có cả sự thử thách của tham ái. Nếu không đề pḥng, không cẩn thận, nó sẵn sàng đẩy chúng ta vượt ra ngoài khuôn phép. Do đó, chúng ta phải có sự hiểu biết về t́nh yêu, hiểu được sức mạnh cũng như nguyên nhân của nó để có phương pháp hoá giải và vượt qua.
Sở dĩ t́nh cảm có sức mạnh ghê gớm như vậy v́ nó thuộc bản năng của con người. Như đă nói ở trên, đây là bản năng mạnh thứ hai so với bản năng sinh tồn của con người. Bản năng sinh tồn là sức mạnh tiềm tàng, thâm sâu trong con người, buộc con người phải duy tŕ sự sống. Bản năng mạnh thứ hai là bản năng hưởng thụ, là khuynh hướng thôi thúc con người đi t́m hạnh phúc. Và trong những vấn đề mà con người gọi là hạnh phúc ấy, có t́nh yêu. T́nh yêu cũng là một loại hạnh phúc v́ trong cuộc sống, con người luôn khao khát yêu thương và khao khát được thương yêu. Sống trên cuộc đời này, nếu không hề thương yêu ai cũng không được ai yêu thương, con người sẽ vô cùng đau khổ. Những người rơi vào hoàn cảnh như vậy thật đáng thương. Thậm chí, có người không chịu đựng nổi sự cô đơn, đau khổ ấy đă muốn t́m đến cái chết.
V́ là bản năng mạnh thứ hai của con người nên t́nh cảm, nếu không được thỏa măn, cũng gây nên những hậu quả đáng sợ. B́nh thường, con người phải ưu tiên cho bản năng sinh tồn (duy tŕ sự sống) trước, sau đó mới đi t́m t́nh yêu, hạnh phúc. Nhưng có những lúc, t́nh yêu đă lấn át bản năng thứ nhất, đă tranh giành với bản năng thứ nhất. Nghĩa là đôi khi v́ t́nh yêu mà con người phải tự tử, phải hủy hoại sự sống của ḿnh. Thực tế đă cho thấy điều này. Không ít những chàng trai, cô gái v́ thất vọng trong t́nh yêu đă uống thuốc độc hoặc nhảy xuống sông tự tử. Lịch sử văn học thế giới c̣n truyền tụng, ngợi ca mối t́nh bất hủ của chàng Rômêô và nàng Juliet. Bất chấp sự mâu thuẫn, thù địch giữa hai ḍng họ, đôi trai tài gái sắc ấy vẫn yêu nhau say đắm. Khi bị người lớn phát hiện và t́m cách chia rẽ, họ đă t́m đến cái chết để được măi măi bên nhau. Chính cái chết của họ đă xóa đi ranh giới hận thù giữa hai ḍng họ. Câu chuyện về mối t́nh trong sáng, thủy chung, mănh liệt của Rômêô và Juliet đă trở thành kiệt tác của văn chương thế giới.
T́nh yêu có sức mạnh thật khủng khiếp. T́nh yêu mạnh hơn cả cái chết. Với không ít người, t́nh yêu chính là sự sống. V́ vậy, khi đă thất bại trong t́nh yêu, họ sẽ vô cùng đau khổ và sự sống với họ lúc ấy không c̣n ư nghĩa nữa. Nói điều ấy để chúng ta thấy được sức mạnh khủng khiếp của t́nh yêu và luôn có ư thức giữ ḿnh. V́ thuộc về bản năng nên tham ái luôn tiềm tàng trong mỗi con người. Trong đó có cả nguyên nhân của sinh lư là nội tiết tố sinh dục. Ở người nam có nội tiết tố nam là Testosterone. Người nữ có nội tiết tố nữ là Estrogen. Khi đến tuổi trưởng thành, những tuyến nội tiết của người nam và người nữ sẽ tiết ra hai nội tiết tố này tạo thành trạng thái tâm lư đặc biệt để người nam đi t́m người nữ và người nữ chờ đợi người nam. Đó là lư do v́ sao khi lớn lên, con người lại phải yêu thương nhau. Theo các tài liệu y khoa, chính nội tiết tố nam là Testoterone đă thúc đẩy người nam yêu thích người nữ đă phát triển giới tính. V́ vậy, đứng trước một đứa trẻ khác giới, người đàn ông cảm thấy b́nh thường. Nhưng khi bé gái ấy đến tuổi dậy th́, tự nhiên người đàn ông sẽ nảy sinh t́nh cảm khi nh́n nó. Điều ấy diễn ra rất tự nhiên. Với người nam, không có thời điểm đặt dấu chấm hết cho t́nh yêu, cho sự rung động v́ nội tiết tố vẫn c̣n hoạt động nên họ luôn bị thúc đẩy và vẫn cảm thấy thương yêu khi đứng trước người phụ nữ.
Trong bộ phim Những con chim ẩn ḿnh chờ chết có một nhân vật nữ rất thương vị linh mục trong khi bà ta đă lớn tuổi mà vị linh mục c̣n quá trẻ. Tất nhiên, vị linh mục đă từ chối t́nh yêu của người đàn bà ấy. Ông nói rằng: “Bà đă già rồi”. Bà ta trả lời: “ Tuy tôi già nhưng trái tim tôi không già”. Đó là câu nói rất nghiêm túc, rất chân thật. Đây cũng là điều mà tất cả chúng ta phải cảnh giác. Một ngày nào đó chúng ta cũng sẽ già nhưng trái tim chúng ta sẽ không bao giờ già đi cùng tuổi tác. Nội tiết tố sinh dục chưa bao giờ chịu ngừng chảy trong máu mỗi người kể cả phụ nữ lẫn nam giới. Và v́ thế, chúng ta không bao giờ chấm dứt được t́nh thương yêu.
Vậy, làm sao con người biết được ḿnh đang yêu hay đang rung động v́ t́nh yêu?
T́nh yêu là loại t́nh cảm đặc biệt mà chúng ta chỉ có thể gọi tên chứ không định nghĩa được. Nhưng dựa vào bốn biểu hiện của t́nh cảm, con người có thể biết được ḿnh đă và đang yêu.
Thứ nhất, khi gặp người ấy, chúng ta cảm thấy ḷng vui sướng .
Thứ hai, khi xa người ấy, chúng ta thấy buồn nhớ và luôn nghĩ về họ.
Thứ ba, chúng ta luôn muốn giúp đỡ người ấy (v́ có t́nh yêu là do nợ quá khứ, chúng ta muốn giúp đỡ là để trả nợ).
Thứ tư, do khuynh hướng ích kỷ, chúng ta chỉ muốn người đó thuộc về ḿnh.
Nếu thấy trong tim xuất hiện bốn hiện tượng này, chúng ta biết rằng ḿnh đă yêu và ráng mà t́m cách vượt qua.
Trong t́nh yêu, ngoài nguyên nhân thuộc về sinh lư c̣n do nghiệp duyên từ quá khứ. V́ duyên nợ ân nghĩa quá khứ, tham ái đă khiến con người sống kết đôi trong đời sống hôn nhân. Khi thương yêu ai, chúng ta phải hiểu rằng giữa ḿnh và người ấy đă có mối quan hệ từ quá khứ xa xăm. Nếu mạnh mẽ, sự tương quan đó sẽ thúc đẩy chúng ta t́m đến với “người ta” để nên vợ, thành chồng. Chỉ với đời sống vợ chồng, con người mới lo lắng, chăm sóc, giúp đỡ nhau suốt năm này qua năm khác để trả nợ nhau. Nếu nợ quá khứ không nhiều, ơn nghĩa quá khứ không nhiều nhưng có duyên, con người vẫn có t́nh thương yêu trong một thời gian ngắn. Trong t́nh yêu, nếu để ư chúng ta sẽ thấy, ai mắc nợ nhiều sẽ thương người kia nhiều hơn.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 323 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 12:06am | Đă lưu IP
|
|
|
2. T̀NH YÊU NAM NỮ ĐEM LẠI CẢM GIÁC HẠNH PHÚC CHO CON NGƯỜI.
Với con người, thương yêu và được yêu thương là một niềm hạnh phúc. Tất nhiên, hạnh phúc chỉ đến trong buổi ban đầu, về lâu dài t́nh yêu sẽ làm cho con người đau khổ. Nhưng tại sao t́nh yêu nam nữ làm cho con người có cảm giác rất hạnh phúc? Điều này không thể lư giải được một cách rơ ràng. Nhiều khi chúng ta có cảm giác như đây là một cái bẫy mà tạo hoá đă giăng ra để con người vướng vào. Và một khi đă vướng phải, con người thật khó t́m được lối ra. Trong bài Ta yêu em lầm lỡ, một nhà thơ - nhạc sĩ đă thốt lên:
Ôi chông gai đầy lối,
Cất bước đi về đâu?
Bản chất của t́nh yêu là vậy. Do Nhân Quả quá khứ nên chúng ta bị thúc đẩy, bị hướng về, bị dồn tâm vào một đối tượng nào đó và tạo thành t́nh yêu. Trừ trường hợp những người mắc bệnh “đa t́nh”, hoặc bị đổ vỡ về nhân cách, họ có thể hướng tâm về nhiều người nhưng không theo duyên nghiệp quá khứ mà theo sự thúc đẩy của nội tiết tố. Gặp bất cứ người con gái nào, người đàn ông cũng tán tỉnh, cũng dụ dỗ, cũng muốn chiếm đoạt. Họ chọc ghẹo tán tỉnh, nói lời yêu thương với người khác nhưng đó không phải là t́nh yêu nghiêm túc. Họ chỉ theo bản năng của nội tiết tố đi t́m niềm vui cho ḿnh để thỏa măn sự háo thắng, thỏa măn khuynh hướng chiếm đoạt của một người đàn ông. Đó là những người không có đạo đức.
Chính nội tiết tố đă tạo ra hai khuynh hướng khác nhau giữa người nam và người nữ. Người đàn ông thích chinh phục hay t́m đến, c̣n người phụ nữ lại chờ đợi sự chinh phục và rất dễ xiêu ḷng. Ở các nước phát triển, xă hội ngày càng văn minh, người ta bắt đầu đ̣i quyền b́nh đẳng cho người phụ nữ. Nữ giới không chỉ biết chờ đợi mà c̣n có thể chinh phục nam giới.
Cảm xúc hạnh phúc trong t́nh yêu rất mănh liệt đă tạo nên niềm hứng khởi, nguồn cảm xúc tràn đầy trong các tác phẩm nghệ thuật của thế giới, của nhân loại. Từ xưa đến nay, chúng ta có vô số những thi phẩm, nhạc phẩm nói về t́nh yêu. Nghệ thuật là sự sáng tạo trên cơ sở của cảm xúc. T́nh yêu đă cho người nghệ sĩ cảm xúc và thúc đẩy sự sáng tạo. Tuy nhiên, nhiều nghệ sĩ chưa vượt khỏi t́nh cảm thường t́nh của con người để t́m đến và có cảm xúc mạnh mẽ đối với những t́nh cảm cao thượng hơn. Đây là điều đáng tiếc. Thỉnh thoảng, bắt gặp một vài nhạc sĩ, thi sĩ ca ngợi những t́nh cảm khác ngoài t́nh yêu, chúng ta trân trọng, quư giá vô cùng. Đó có thể là những bài thơ ca ngơiï quê hương:
Quê hương là chùm khế ngọt.
Cho con trèo hái mỗi ngày…
Quê hương là con đ̣ nhỏ.
Êm đềm khua nước ven sông…
(Đỗ Trung Quân)
Hoặc tự hào về đất nước: “Tôi yêu tiếng nước tôi từ khi mới ra đời…”. Rồi những bài ca thời kháng chiến dạt dào cảm xúc như: Nương chiều
Chiều ơi!
Lúc chiều về ngập ánh trăng phai.
Hoặc:
Chiều ơi!
Biết chiều nào c̣n đứng trên nương,
Phố phường nhiều chiều vắng quê hương.
Những câu hát ca ngợi nét đẹp buổi chiều, ca ngợi thiên nhiên, ca ngợi cánh đồng quê thật tuyệt vời. Trước cảnh đẹp ấy, con người bỗng lo sợ một ngày nào đó khi phố phường mọc lên đầy, người ta không c̣n nh́n thấy quê hương qua h́nh ảnh nương dâu, rẫy mía… nữa. Nghe những bài thơ, bài hát ấy, tâm hồn chúng ta như được thư giăn, cảm thấy nhẹ nhàng, thanh thản hơn.
Sau một thời gian Nhà nước ngăn cấm không cho phép hát những bài hát t́nh yêu uỷ mị, trong thời kỳ đổi mới, người ta bắt đầu quay lại sáng tác những bản nhạc t́nh yêu. Những năm gần đây, một số ca khúc viết về t́nh yêu cũng được giới trẻ ưa chuộng.
Khuynh hướng của t́nh yêu nam nữ luôn tiềm tàng trong con người như một lẽ tự nhiên và người ta xem đó là cái đẹp. V́ vậy, nhiều khi chưa có người yêu, người ta vẫn có thể đưa vào thơ ḿnh những lời bay bướm chỉ dành cho t́nh yêu. Đây là lời “tự thú” của một Thầy khi nói về thời trai trẻ của ḿnh. Vào năm mười bảy, mười tám tuổi, nhân dịp Tết khi sống một ḿnh trong rẫy, xung quanh chỉ có ḍng suối trong uốn lượn, chim hót véo von và sương rơi rơi trên lá, người ấy đă cảm xúc và làm một bài thơ về Tết. Trong bài thơ mùa xuân ấy có đoạn:
Này cô bé có yêu tôi sẽ biết
Trong ḷng tôi vui vẻ biết bao nhiêu.
Khi thấy cô đôi má thắm đỏ nhiều
Theo tuổi lớn t́nh xuân nồng phơi phới.
Thực ra, lúc bấy giờ người ấy vẫn chưa yêu ai. Điều này chứng tỏ rằng, t́nh yêu nam nữ luôn tiềm tàng, luôn chờ đợi đâu đó trong mỗi con người. Nhưng niềm hạnh phúc cũng như nỗi đau khổ của t́nh yêu luôn dằn vặt nhân loại qua nhiều thời đại. Sự hưởng thụ hạnh phúc luôn làm phát triển khuynh huớng ích kỷ. Đây là công thức tuyệt đối đúng. Trong bài Ư nghĩa của hạnh phúc, chúng ta đă nói đến vấn đề này. Ở đây, chúng ta không bàn kỹ nhưng nói một cách tổng quát, tâm ích kỷ sẽ làm con người đổ vỡ đạo đức và tạo nghiệp. Khi đă tạo nghiệp, chúng ta sẽ chịu nhiều đau khổ. Mà nguyên nhân tạo thành ích kỷ là sự thụ hưởng hạnh phúc. Tất nhiên, bản thân hạnh phúc không có lỗi nhưng khởi tâm hưởng nó là trong chúng ta bắt đầu phát triển tâm ích kỷ.
Thực ra, khi biết đạo, chúng ta sẽ sống tốt, thương yêu con người, làm được nhiều việc phước giúp đỡ mọi người. Theo luật Nhân Quả, những điều đó sẽ đem đến cho chúng ta một cuộc sống hạnh phúc vào ngày mai. Nhưng khi hạnh phúc đến, nếu tận hưởng, dần dần chúng ta sẽ trở thành con người ích kỷ. Ngược lại, nếu không hưởng, chúng ta sẽ không rơi vào ích kỷ. Nhưng hạnh phúc đến mà không hưởng là điều rất khó. Điều này đ̣i hỏi rất nhiềâu ở bản lĩnh tu tập của chúng ta.
Ví dụ, một cư sĩ do kiếp trước bố thí rộng răi nên đời này được giàu sang. Khi giàu sang, họ có trong tay tiền muôn bạc vạn, nhà cao cửa rộng, xe cộ xênh xang. Nếu tận hưởng sự giàu sang ấy, họ cảm thấy thích thú v́ ḿnh hơn những người khác và đâm ra kiêu ngạo. Rồi họ sẽ trở thành người ích kỷ. Đây là lư do tại sao có những người giàu lại rất ích kỷ. Trong khi đó, những Phật tử có căn lành sâu dày hơn, đời trước làm phước đời này được giàu sang nhưng vẫn biết tu giữ tâm ḿnh. Khi thấy tiền bạc đến, họ không xem đó là vinh quang, không tận hưởng, vẫn biết dùng tiền bạc đó tiếp tục bố thí. Những người như vậy tuy giàu sang vẫn không ích kỷ.
Hoặc do đời trước trồng nhiều căn lành, làm được nhiều việc phước thiện, bây giờ thành công và được nhiều người ca ngợi, xưng tụng, chúng ta cảm thấy sung sướng, hạnh phúc. Đó là quả báo đời trước. Nhưng nếu chúng ta tận hưởng, khởi thích thú tận hưởng th́ dần dần sự ích kỷ sẽ xuất hiện. Nếu trước những sự xưng tụng của người khác, ḷng chúng ta vẫn b́nh thản th́ ích kỷ sẽ không xuất hiện. Tuy nhiên, phải có bản lĩnh chúng ta mới làm được điều này.
Tương tự như vậy, hạnh phúc trong t́nh yêu buổi ban đầu luôn làm tăng khuynh hướng ích kỷ của con người v́ t́nh yêu đem lại cảm giác hạnh phúc rất mạnh. Hạnh phúc càng lớn, ích kỷ càng dữ dội. V́ vậy, trong thực tế, chúng ta từng chứng kiến nhiều trường hợp người ta giành giật, ghen tuông với nhau một cách gay gắt và khốc liệt.
Như vậy, t́nh yêu nam nữ (tham ái) luôn luôn tạo thành sự ích kỷ. Theo Tứ Diệu Đế, ích kỷ là nguyên nhân của đau khổ. Ích kỷ làm đổ vỡ dần Đạo đức, đưa con người đến tham lam, tranh giành, sân hận…Và nghiệp bất thiện cũng được h́nh thành từ sự ích kỷ đó. V́ vậy, theo giới luật, tu sĩ không được phép yêu thương, luyến ái riêng tư . Và không riêng ǵ t́nh yêu, tất cả những ǵ đưa đến khoái cảm của hạnh phúc, người tu cũng bị cấm. Nếu vướng vào t́nh yêu, vào những khoái cảm hạnh phúc, người tu sẽ rơi vào ích kỷ, tạo nghiệp rồi đau khổ. Điều này đi ngược lại với mục tiêu Giải thoát của đạo Phật.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 324 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 12:07am | Đă lưu IP
|
|
|
3. THAM ÁI KHÔNG ỔN ĐỊNH.
Một điều chúng ta thường thấy là t́nh yêu thường không bền vững, dễ thay đổi mặc dù khi yêu, người ta luôn thề non hẹn biển, nguyện yêu nhau đến suốt đời. Sở dĩ như vậy v́ bản chất của t́nh yêu là trả nợ quá khứ và t́m hạnh phúc cho riêng ḿnh.
Xét theo Nhân Quả, chúng ta thương yêu người nào là có duyên với người đó ở quá khứ. Chính duyên nợ quá khứ thúc đẩy chúng ta phải thương yêu. Xét theo khía cạnh tâm lư, chúng ta thương yêu người khác v́ nghĩ rằng khi gắn bó với họ chúng ta sẽ được hạnh phúc. Mỗi người có cách đánh giá, chọn lựa người bạn đời cho ḿnh theo tiêu chuẩn riêng. Thông thường, người nam thích chọn người phụ nữ đẹp. Có thể ban đầu, đẹp là tiêu chuẩn đầu tiên nhưng sống với nhau lâu ngày, người ta lại thích người có tính tốt. Đây là kinh nghiệm chung của không ít người nam. Trong khi đó, người nữ lại thích người có tài, khâm phục người có tài. Tâm lư của người phụ nữ là chỉ thương yêu khi có sự kính phục. Như vậy, xét đến cùng, bản chất của t́nh yêu vẫn là sự ích kỷ. Dựa trên hai yếu tố đó, chúng ta có thể kết luận t́nh yêu không có sự bền vững.
V́ bản chất của t́nh yêu là trả nợ cũ nên người ta thương nhau khi c̣n nợ, và khi đă hết nợ, t́nh thương cũng không c̣n. Có những cặp vợ chồng yêu nhau say đắm nhưng ở với nhau được bốn, năm năm, tự nhiên t́nh cảm lạnh như băng không sao hiểu nổi. Điều này chỉ có thể giải thích bằng nguyên nhân do đă trả hết nợ quá khứ. Ví dụ, trong hai người, người vợ là người mắc nợ nên tự nhiên yêu thương say đắm người đàn ông kia và làm quần quật để nuôi ông ta. Người chồng v́ có người nuôi nên ỷ lại, sống phè phỡn, suốt ngày chỉ lo ăn nhậu. Người vợ v́ c̣n nợ nên cố gắng làm việc cực khổ nuôi chồng. Nhưng bốn, năm năm sau, khi đă hết nợ, tự nhiên cô ta trở nên lạnh băng băng. T́nh yêu của bốn năm trước đă biến mất, không c̣n một chút nào. Sau đó có thể là một cuộc chia tay. Như vậy, t́nh yêu không ổn định v́ lệ thuộc vào nợ nhiều hay ít của quá khứ.
Ngoài ra, sự ích kỷ cũng là nguyên nhân khiến cho t́nh yêu không bền vững. Ví dụ, ngày xưa, khi c̣n yêu nhau, người đàn ông cảm thấy người bạn đời có thể đem đến cho ḿnh hạnh phúc v́ người này vừa xinh đẹp, vừa giỏi giang. Nhưng sống với nhau một thời gian, ông ta mới phát hiện ra người vợ có những tật xấu như: lười biếng, ích kỷ, hay cằn nhằn, không quư mến gia đ́nh chồng vv… Người chồng cảm thấy chán nản v́ người vợ không đem đến cho ḿnh hạnh phúc. T́nh yêu trong ḷng ông ta cũng biến mất.
T́nh yêu vốn không ổn định và không có ǵ có thể bảo đảm sự lâu dài, bền vững cho t́nh yêu kể cả hôn nhân, giá thú. Một khi không c̣n yêu thương nhau, tờ hôn thú vốn được coi là sự ràng buộc kia cũng chẳng có ư nghĩa ǵ. Người ta có thể xé bỏ nó hoặc ra ṭa xin ly hôn. Đó cũng là lư do v́ sao chúng ta thấy sự đời hay vô thường, thay đổi.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 325 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 12:08am | Đă lưu IP
|
|
|
Một yếu tố khác làm nên sự không bền vững của t́nh yêu là do thiên hướng của người nam và người nữ. Người nam thích chinh phục và cho rằng càng chinh phục được nhiều người càng chứng tỏ ḿnh tài giỏi, đào hoa. Có người c̣n quan niệm: “Yêu hai mươi, chọn mười, lấy một”. Hoặc chơi với nhau một nhóm, người nào cũng thi nhau có nhiều người yêu để có thành tích bằng nhau. Như vậy, đó chỉ là bản năng, sự háo thắng của người đàn ông chứ không phải là t́nh yêu. Trong khi đó, thiên hướng của người nữ là dễ xiêu ḷng. Người ta thường nói: “ Đàn ông yêu bằng mắt, phụ nữ yêu bằng tai”. Nghĩa là người đàn ông thường bị chinh phục bởi sắc đẹp, c̣n phụ nữ dễ bị xiêu ḷng bởi những lời đường mật. Nhiều người thấy ḿnh tương đối đẹp trai, ăn nói khéo léo nên gặp ai cũng chọc ghẹo và nói lời yêu thương. Những lời nói ấy không chân thật nhưng phụ nữ vốn dễ xiêu ḷng nên chấp nhận t́nh yêu. Cuối cùng, những mối t́nh ấy nhanh chóng tan thành mây khói.
Mặt khác, tâm lư thích thú với cái mới cũng ảnh hưởng đến t́nh yêu và hôn nhân, khiến cho t́nh yêu, hôn nhân không bền vững. Tâm lư con người là vậy, thích một bản nhạc hay nhưng nghe hoài lại chán; thích một món ăn ngon nhưng ăn liên tục nhiều lần lại cảm thấy sợ. Trong t́nh yêu cũng vậy, người ta thường hay thích cái mới. Điều này thường gặp ở người nam hơn người nữ. Người phụ nữ thường chung thủy hơn người nam. Người đàn ông dù có vợ con đề huề nhưng ra đường gặp cô nào xinh đẹp cũng để ư, làm quen. Nhiều phụ nữ cho rằng đàn ông mang bản chất của loài bướm, thấy bông hoa nào xinh đẹp, thơm tho cũng sà vào. Đây cũng là vấn đề tế nhị nhưng quả thật, càng ngày người ta càng không tin vào đàn ông. Chính sự không chung thủy, ham thích cái mới, cái lạ ấy của con người đă khiến không ít cuộc hôn nhân bị tan vỡ. Tâm lư ấy cũng do yếu tố nội tiết tố quy định.
V́ vậy, khi bước vào con đường t́nh yêu, chúng ta phải hiểu đó là bước vào con đường chông gai, bước vào biển đời sóng gió. Chúng ta đừng nghĩ đơn giản, khi trưởng thành, kết duyên đôi lứa là yên thân, là có cuộc sống ổn định. Tuy nhiên, trong cuộc sống cũng có những người yêu chân thật và đem lại cho t́nh yêu sự bền vững. Đó là những người có đạo đức và rất thông minh.
V́ t́nh yêu thuộc về bản năng, có cảm xúc mănh liệt và ích kỷ mạnh mẽ nên để có một t́nh yêu chân chính, bền vững, những người yêu nhau phải đạt những tiêu chuẩn nhất định. Ông Schopenhower từng nói: “ Chỉ có những triết nhân mới có thể sống hạnh phúc trong t́nh yêu hôn nhân nhưng chỉ tiếc hễ là triết nhân th́ không lập gia đ́nh và không yêu ai”. Theo ông, triết nhân có nghĩa là người có đạo đức và rất thông minh. Chỉ những người có đạo đức cao và rất thông minh mới yêu một cách đúng nghĩa.
Trong cuộc sống, để có một gia đ́nh hạnh phúc, khi bước vào cuộc sống hôn nhân gia đ́nh, người ta phải tế nhị, phải chiều chuộng nhau, phải biết hy sinh bản thân ḿnh, biết sống vị tha, quan tâm đến người khác, phải nhận ra những điều c̣n sâu kín chưa biểu hiện ra bên ngoài, phải biết chịu đựng cực khổ… Tiêu chuẩn cho con người trong đời sống gia đ́nh khó và mệt mỏi như vậy. Cho nên, những người chưa bước vào cuộc sống hôn nhân tốt hơn hết là đem sự thông minh, đạo đức của ḿnh thương yêu tất cả mọi người.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 326 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 1:47am | Đă lưu IP
|
|
|
4. TU SĨ PHẢI VƯỢT KHỎI THAM ÁI.
V́ tham ái ràng buộc con người trong sự ích kỷ và tạo nghiệp nên người tu phải có bổn phận vượt ra khỏi tham ái. Trên nguyên tắc, Tu sĩ phải giữ tâm không bị tham ái chi phối để khuynh hướng ích kỷ không phát triển và dành trọn tâm hồn thương yêu tất cả chúng sinh, dành trọn cuộc đời lo cho Phật pháp. Chưa nói đến lư tưởng giải thoát đ̣i hỏi sự trong sạch tuyệt đối, nếu phải bận tâm, yêu thương một người, chúng ta không thể nào mở ḷng thương yêu tất cả chúng sinh. Nhưng trên thực tế, Nghiệp tham ái chi phối tất cả mọi người v́ đó là bản năng bên trong và nghiệp từ quá khứ. Có thể trong vô lượng kiếp trước, chúng ta đă từng sống đời sống vợ chồng với người này hoặc người kia và bây giờ không biết người đó là ai. Nhân Quả luyến ái ấy vẫn c̣n ràng buộc, kéo dài đến kiếp này.
Ví dụ, đời trước, khi là vợ chồng, nếu đối xử với nhau tốt, bây giờ gặp lại, hai người sẽ cảm thấy như bị tiếng sét ái t́nh làm cho say đắm: “Phút đầu gặp em tinh tú quay cuồng, ḷng đang giá băng bỗng rộn ràng muôn tia nắng”. Nhưng nếu đời trước không đối xử tốt với nhau, trong đời sống hôn nhân thường bực bội, chán chê, gây gổ, cứ muốn bỏ nhau, qua kiếp sau gặp lại có thể hai người có một chút tương quan nhưng rồi sẽ chán chường và chia tay nhau. Nghiệp tham ái trải nhiều đời như vậy nên chúng ta không biết những ai đă từng là vợ là chồng của ḿnh trong những kiếp xưa. Có khi người ấy đang ở đâu đây, rất gần chúng ta và một ngày nào đó bỗng xuất hiện, làm cho chúng ta điên đảo. Đây là điều rất nguy hiểm, người tu chúng ta phải cẩn thận.
Ngoài nghiệp từ quá khứ, con người c̣n bị nội tiết tố chi phối nên khó thoát ra được khỏi tham ái. Đừng bao giờ nghĩ rằng ḿnh đă già và không c̣n tham ái. Người ta kể rằng, có trường hợp một cụ già đă bảy mươi tuổi, khi gần chết bỗng nhiên đ̣i hỏi tham ái mănh liệt rồi mới trút hơi thở cuối cùng. Đó là những cái nghiệp nằm sâu trong con người, chờ cơ hội thuận tiện sẽ khởi lên trong khi chúng ta lại luôn bị động trước nghiệp do chính ḿnh tạo nên. Một khi nghiệp quá khứ nào đó đă khởi lên, chúng ta sẽ không tránh khỏi vướng vào tham ái. Có thể bây giờ chúng ta không tạo nghiệp nữa nhưng thực ra ḿnh đă bị động v́ nghiệp quá khứ. V́ vậy, tuy ngày hôm nay rất trong sạch trước đại chúng nhưng chúng ta vẫn chưa yên tâm tin rằng suốt quăng đời c̣n lại ḿnh sẽ trong sạch nếu không biết phương pháp. Rơ ràng, trên nguyên tắc chúng ta không được tham ái, nhưng trên thực tế, nghiệp tham ái vẫn luôn luôn chi phối chúng ta.
Trong đời, chỉ có hai hạng người không bị tham ái chi phối. Đó là người chưa bị nghiệp khởi và người đă chứng Thánh quả. Đối với người đă chứng Thánh quả, nội tiết tố vẫn hoạt động nhưng không tạo thành tâm lư thích thú, yêu thương người khác phái nữa v́ sức định của họ rất vững vàng. Người chưa chứng Thánh quả, dù đă có được một phần định, nội tiết tố vẫn tạo thành tâm lư t́nh yêu.
Đối với chúng ta, những tu sĩ, nếu nghiệp chưa khởi, đừng để khởi. Chúng ta đừng bao giờ chủ quan v́ tham ái rất mạnh. Mỗi người phải biết phương pháp, biết đường đi nước bước của nó để ngăn chặn, không cho nó khởi. Khi đă khởi, chúng ta phải biết phương pháp để vượt qua. Ở đây, v́ học về tâm lư đạo đức nên chúng ta không kết tội những người phạm vào tham ái như theo quan điểm của giới luật. Chúng ta thương yêu và luôn mong con người vượt qua lầm lỗi.
Điều ǵ có thể giúp chúng ta vượt qua tham ái ? Không phải tài năng mà chính công đức là yếu tố quan trọng giúp con người vượt qua tham ái. Ba công đức căn bản mà chúng ta đă học là: Siêng lễ Phật (hoặc niệm Phật) với ḷng tôn kính tuyệt đối; Từ bi - trải tâm thương yêu chúng sinh, và Khiêm hạ - lúc nào cũng thấy ḿnh kém cỏi. Đó là ba công hạnh căn bản cũng là ba tiêu chuẩn quan trọng.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 327 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 1:48am | Đă lưu IP
|
|
|
Theo Nhân Quả, tôn kính những bậc Thánh, chúng ta sẽ dần dần xuất hiện những tính chất của bậc Thánh đó. Đức Phật là một bậc Thánh tuyệt đối. Nếu tôn kính Ngài, sự trong sạch, sự vô nhiễm, sự cao thượng của Ngài sẽ dần dần xuất hiện và ngự trị trong tâm hồn chúng ta. Dù trong quá khứ, chúng ta có những nghiệp ǵ đó nhưng trong hiện tại, nếu thường xuyên lễ Phật, niệm Phật với ḷng tôn kính th́ những nghiệp ô nhiễm của thế gian trong chúng ta sẽ dần dần được xoá đi.
Công hạnh thứ hai - ḷng Từ bi - cũng giúp chúng ta vượt qua tham ái. Ḷng từ bi thương yêu chúng sinh sẽ hóa giải được t́nh thương yêu chỉ dành cho một người. Đây là điều rất hay. Có Thầy thú nhận, một lần bị dao động trước một người nữ, Thầy liền khởi quán Từ bi và xóa được sự dao động đó.
Công hạnh thứ ba - tâm Khiêm hạ- có thể giúp con người vượt lên tham ái v́ kiêu mạn làm tham ái khởi rất nhanh. Nếu giữ được tâm Khiêm hạ th́ kiêu mạn không khởi và không có điều kiện cho tham ái khởi lên.
Đó ba công hạnh quan trọng mà chúng ta phải tích lũy suốt đời để giữ không cho tham ái khởi. Nếu một ngày nào đó, tham ái trong ḷng ḿnh phát khởi, chúng ta phải hiểu rằng ḿnh đă thiếu ba công hạnh quan trọng này.
Để tránh được tham ái, chúng ta phải hiểu những yếu tố nào có thể làm cho tham ái khởi lên. Trước hết, kiêu mạn, hơn thua làm tham ái khởi nhanh nhất. Một người chưa biết giỏi hay không nhưng nếu vẫn c̣n kiêu mạn, lúc nào cũng thấy ḿnh hơn người khác, chắc chắn sẽ có lúc người ấy rơi vào tham ái. Trong thực tế, trường hợp này xảy ra rất nhiều. Chẳng hạn, một người lúc đầu là cư sĩ sau đó xuất gia, có công phu tu hành rất tốt. Ai cũng phải công nhận người ấy có sở đắc trong ngộ thiền rất cao, hiểu sâu sắc Thiền ngữ. Tuy nhiên, người ấy hơi có chút hơn thua trong khi đối đáp Thiền ngữ. Lúc nào anh ta cũng muốn hơn người khác. Nhiều người thấy vậy cũng tỏ ra lo lắng và hy vọng nhờ sở đắc tâm linh, người ấy có thể giữ tâm yên ổn, tu hành chân chính một đời. Nhưng sau mười mấy năm tu tập, người đó đă vấp ngă. Mặc dù công phu vững vàng nhưng theo hệ thống tâm lư nội tiết tố th́ sức định chưa cắt được sự chi phối của nội tiết tố nên người ấy đă rơi vào nghiệp tham ái.
V́ vậy, chúng ta phải cố gắng giữ ǵn. Sau này, dù giỏi bao nhiêu, dù thành công bao nhiêu, lúc nào chúng ta cũng t́m một lư luận nào đó để giữ cho ḿnh được khiêm hạ. Có thể chúng ta quán thấy ḿnh là cỏ rác, cát bụi để không khởi tâm kiêu mạn. Không ít người đời này không kiêu mạn nhưng vẫn sụp đổ v́ đời trước đă lỡ kiêu mạn. Có thể đời trước họ không cố ư kiêu mạn, tu hành rất tốt, nhưng giáo lư nào đó khiến cho họ kiêu mạn. Nhân Quả là vậy. Nhân Quả khiến cho con người kiêu mạn đời trước đến đời này vẫn bị vấp ngă.
Một yếu tố khác cũng làm cho tham ái bộc khởi là khi tu thiền được định, chúng ta cho rằng mức thiền định ḿnh chứng được là cao. Nhiều người đă mắc phải điều này. Chúng ta nên nhớ, khi tu thiền, tâm bắt đầu vào định, vô số những điều vi diệu sẽ xuất hiện không thể dùng lời diễn tả được. Lúc đó, chúng ta sẽ rất thích thú v́ những điều có được quá mới mẻ. Bao nhiêu năm sống làm người, một người rất b́nh thường, hôm nay nhiếp được tâm vào định, một chân trời mới mở ra, một cuộc sống mới mở ra vô cùng vi diệu, tự tại, trí tuệ, b́nh an, hạnh phúc…, chúng ta cảm thấy bị choáng ngợp. V́ bị choáng ngợp trước kết quả mới mẻ đó, chúng ta cứ ngỡ điều ḿnh đạt được quá cao nên tự hào ḿnh đă tự tại, đă chứng được Thánh. Nếu chỉ nói với chính ḿnh thôi, sau này chúng ta sẽ bị tham ái khởi lên. Nếu đem điều này nói cho người khác nghe, sự tu hành của chúng ta sẽ bị sụp đổ hoàn toàn. Đây là điều mà những người tinh tấn tu thiền cần phải cảnh giác.
Sống không lư tưởng cũng là yếu tố làm cho tham ái bộc khởi. Chúng ta đă biết, mục tiêu lớn của lư tưởng là sống v́ người khác, v́ lợi ích cho xă hội, cho đất nước, quê hương, cho nhân loại. Nếu một người sống không có lư tưởng, chỉ nghĩ đến bản thân ḿnh, tâm ích kỷ sẽ phát triển và tham ái cũng phát triển theo. Người tu hành cũng vậy. Do nhân duyên đời trước, một người được vào chùa xuất gia tu tập nhưng cứ sống một cách nhàn nhă, không nghĩ ǵ đến Phật pháp, đến chúng sinh, không nghĩ đến lư tưởng vĩ đại của Phật pháp là sự giác ngộ, giải thoát vô biên, vô lượng... th́ tâm ích kỷ sẽ dần dần phát triển và tham ái sẽ đến, không thể tránh khỏi. Đây là điều có thật. Nếu để ư, tiếp xúc với một người tu không có lư tưởng, không có mục tiêu lớn với Phật pháp, không thiết tha tu hành chỉ làm bổn phận hằng ngày của ḿnh một cách b́nh thường, chúng ta sẽ chứng kiến cảnh một ngày nào đó người ấy bị một “nàng thơ” xuất hiện và “êm ái trao cho một vết thương”(Thơ TTKH).
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 328 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 1:54am | Đă lưu IP
|
|
|
Lư tưởng và tham vọng đều là những mục tiêu lớn trong cuộc đời con người. Nhưng mục tiêu lớn của tham vọng là v́ chính ḿnh, để được vinh quang cá nhân. Tham vọng, ích kỷ cũng làm tham ái phát triển. Tham vọng của người đời là luôn mong ḿnh có chức vụ cao, giàu có hơn người. Tham vọng của người trong đạo là sẽ trở thành Chánh đại diện tỉnh, Trưởng ban trị sự tỉnh hoặc là Hiệu trưởng, giảng sư nổi tiếng… Đó là những tham vọng cá nhân. Dù là người đời hay người tu, nếu sống v́ tham vọng th́ không bao lâu tham ái sẽ bộc khởi. Thực tế cho thấy, những vị lănh tụ chính trị thật sự v́ dân v́ nước, sống có lư tưởng, không tham vọng, cuộc đời sẽ không vướng vào tham ái, rất nhẹ nhàng, thanh thản. Ngược lại, những vị lănh tụ có lắm vụ “x́căngđan”, bê bối trong chuyện t́nh ái lăng nhăng thường là những người có tham vọng, có mục tiêu phấn đấu để giành quyền lực. Nhờ có phước, họ đă đạt được mục tiêu lớn, bản thân được vinh quang nhưng khi vinh quang đến th́ tham ái cũng xuất hiện. Nó chinh phục, chiếm hết tâm hồn khiến họ bị đổ vỡ.
V́ vậy, sống trên đời, chúng ta phải có mục tiêu lớn nhưng mục tiêu lớn đó phải v́ chúng sinh, v́ Phật pháp, không được v́ bản thân ḿnh. Chúng ta không bao giờ được phép mơ ước một ngày kia ḿnh đắc đạo để mọi người phải cúi đầu bái phục hay mơ ước một ngày kia được trụ tŕ ngôi chùa lớn nhất thế giới để được nhiều người biết đến v́ tham vọng sẽ kéo theo tham ái hủy hoại cuộc đời tu hành của ḿnh.
Có người chỉ một vài lần thoát được cám dỗ đă vội tưởng ḿnh vững vàng. Điều này cũng làm cho tham ái xuất hiện. Ví dụ, Lúc đầu, một người nào đó xinh đẹp, giàu có đến mời gọi tha thiết, người ấy từ chối được v́ nghĩ việc đạo quan trọng hơn. Thời gian sau, một người khác đến cũng tha thiết không kém nhưng người ấy lại khước từ được. Khoảng vài ba lần như thế, họ cảm thấy tự hào là tâm đạo ḿnh đă vững vàng, không bao giờ thối chuyển. Nhưng t́nh cờ người thứ tư xuất hiện, họ lại không vượt qua được. Đây là điều chúng ta phải cẩn thận. Nếu một ngày đẹp trời nào đó, ánh nắng vàng rải nhẹ trên ngàn hoa cỏ nội; mây trắng nhè nhẹ vờn bay; chim đầu cành hót ríu rít…, chúng ta phát hiện ra trái tim ḿnh đă thuộc về một người nào đó th́ phải hiểu nguyên nhân là do sự chủ quan tưởng rằng ḿnh đă vững. Rơ ràng, điều bất ngờ ấy xuất hiện không phải v́ cô gái kia gộïi đầu bằng Pantein V hay tắm bằng Lux tím của các ngôi sao mà v́ chúng ta tham vọng, kiêu mạn, chủ quan, tưởng ḿnh đă vững vàng trước mọi cám dỗ. Chúng ta không nên đổ lỗi cho hoàn cảnh mà phải tự chất vấn để thấy được những lỗi lầm của ḿnh về đạo đức. V́ đó mới chính là nguyên nhân khiến cho tham ái khởi lên.
Sau những thành công, được người khác ngưỡng mộ, tâm tự hào xuất hiện cũng làm cho tham ái phát khởi. Khi ra ngoài làm việc Phật pháp và gặt hái được nhiều thành công, chúng ta sẽ được nhiều người ngưỡng mộ. Đây là cũng là điều dễ ảnh hưởng đến quá tŕnh tu hành của ḿnh, chúng ta phải cẩn thận. V́ lúc ấy, tâm tự hào dễ xuất hiện và tham ái cũng theo đó mà đến với chúng ta. Đó là lư do v́ sao chúng ta thường thấy nhiều người khi thành công, lên đến tột đỉnh vinh quang lại bị sụp đổ. Nh́n những người đạt đến thành công mà vẫn giữ được lâu bền, chúng ta biết ngay họ là người có đạo đức sâu dày, có tâm khiêm hạ bền vững. Những người ấy thường có khuôn mặt hiền lành, b́nh thản. Họ sẽ c̣n tiếp tục thành công hơn nữa trong cuộc đời. Tất nhiên, giữ cho tâm tự hào không xuất hiện khi được người khác ngưỡng mộ là việc khó vô cùng. Điều này đ̣i hỏi bản lĩnh tu hành của chúng ta qua nhiều năm tháng trước khi đi đến thành công. V́ vậy, ngay từ bây giờ chúng ta phải tu dưỡng đạo đức, tinh tấn thiền định.
Một yếu tố khác cũng làm cho tham ái khởi là chê bai người bị vấp ngă. Khi thấy người khác bị vấp ngă, chúng ta phải hiểu nguyên nhân là do nhiều nghiệp trước chi phối, đến lúc họ không cưỡng lại nổi v́ tham ái có sức mạnh rất mănh liệt. Tham ái đă khởi lên rồi sẽ dồn người ta vào chỗ không thể thoát ra được. Thậm chí nó khả năng chiến thắng bản năng sinh tồn (như đă nói ở phần trước). V́ vậy, khi thấy một người bị nghiệp tham ái khởi, trở nên mất tự chủ, chúng ta phải có biện pháp giúp họ vượt qua. Chúng ta không nên chê trách v́: “dù có ước, có ước ngàn lời, có trách một đời cũng đă muộn rồi” (nhạc Ngô Thụy Miên). Nghĩa là khi thấy người ta vấp ngă, chúng ta phải hiểu đó là Nhân quả, chỉ xót xa và t́m cách giúp đỡ họ. Nếu chê bai họ, chúng ta cũng sẽ bị vấp ngă. Trong bài Khấn nguyện, chúng ta đă từng tha thiết:
Cho con biết im lặng,
Không nói lỗi của người,
Chỉ lặng lẽ dùng lời,
Cầu cho người hết lỗi.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 329 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 1:54am | Đă lưu IP
|
|
|
Trong cuộc sống, đôi khi chúng ta gặp những người bên ngoài có vẻ cứng rắn, mạnh mẽ nhưng bên trong lại yếu đuối. Đó cũng là một nguyên nhân làm cho con người vấp ngă. Bên ngoài phải nhu ḥa, hiền lành, bên trong phải cương quyết mới có thể giúp con người vững vàng. Điều này rất phù hợp với tính chất của đạo Phật. Thông thường, người nữ vốn mềm mại, dịu dàng; người nam th́ cứng rắn. Nhưng nếu tu đúng, hai tính chất này sẽ được dung ḥa. Dần dần, người nữ từ nhu ḥa trở nên cứng rắn và người nam từ chỗ cứng rắn bên ngoài trở nên nhu ḥa hơn. Lúc ấy, cả người nam và người nữ đều có điểm giống nhau: thái độ bên ngoài hiền lành, nhẹ nhàng, dịu dàng nhưng bên trong cứng như sắt đá. Nếu người nào bên ngoài mềm mỏng, bên trong cũng yếu đuối là tu chưa đúng với tiêu chuẩn của đạo Phật. Những người như vậy rất dễ bị vấp ngă. Chúng ta cũng gặp không ít người làm ra vẻ cứng cỏi, nói năng mạnh bạo, thấy phụ nữ là quay đi có vẻ bất cần nhưng thực chất, bên trong rất mềm yếu. Chỉ cần bị đối tượng “tấn công” là người ấy ngă gục ngay.
Bởi vậy, sự cứng cỏi bên ngoài hay sự thể hiện ư chí bên ngoài thật nguy hiểm. Người thật sự có ư chí là người cứng rắn ngầm ở bên trong nhưng bên ngoài vẫn mềm mỏng. Không riêng ǵ nam giới, phụ nữ cũng vậy. Có khi chúng ta gặp một cô gái gương mặt trông rất hiền, nói năng nhỏ nhẹ, có vẻ rất biết chịu đựng. Nhưng nếu để ư chúng ta sẽ thấy, trước một công việc nào đó, cô gái tỏ ra rất cương quyết. Nếu để công việc đem lại hiệu quả, đỡ phí phạm, cô sẵn sàng chấp nhận cực khổ làm theo cách của ḿnh, không dễ dàng xuôi theo ư người khác.
Một điều nữa cũng cần lưu ư là khi chịu ơn ai nhiều quá mà không đem giáo pháp đền bù được, chúng ta cũng bị tham ái ràng buộc. Ví dụ, một nữ thí chủ thường xuyên đến cúng dường thầy nào đó. Một hôm, người ấy nói: “Con đă mua một miếng đất rất lớn, con sẽ cất ngôi chùa và xin thỉnh Thầy về. Thầy cứ yên tâm tu hành, những việc khác con sẽ lo hết”. Nhưng sự thực, Thầy không bao giờ yên tâm tu được v́ đă chịu ơn người ấy quá nhiều. Nếu không đem được giáo pháp tương xứng để đền bù lại ơn nghĩa ấy th́ người chịu ơn phải trả bằng tham ái. Điều này đă xảy ra trong thực tế. Có người kể rằng: Một Thầy đang làm trụ tŕ rất tốt bỗng hoàn tục với một nữ cư sĩ. Khi được hỏi lư do tại sao, ông ta đă trả lời v́ ḿnh chịu ơn người đó quá nhiều. Khi tiếp xúc lâu ngày, tham ái khởi lên quá mạnh cùng với ơn nghĩa quá nhiều, vị thầy kia đă không cưỡng lại được. Đây là điều chúng ta nên cẩn thận. Sau này, trong cuộc đời tu hành, chúng ta đừng để phải chịu ơn người nào đó quá nhiều. Nghĩa là, lúc nào chúng ta cũng phải cố gắng siêng năng tu học để gặp ai, ḿnh cũng có giáo pháp đền trả cho họ. Nếu không tự nói được, chúng ta có thể t́m băng, sách độ cho họ. Đừng bao giờ chịu ơn mà không đền trả, cũng đừng bao giờ chịu ơn một người nhiều quá.
Tạo điều kiện gần gũi măi cũng là nguyên nhân để tham ái bộc khởi. Chúng ta thường nghe một câu rất hay: “ Rong đóng đầu cầu (cầu tiêu), nh́n lâu cũng đẹp”. Bởi vậy, những người thường xuyên gặp gỡ nhau, nh́n thấy mặt nhau, dần dần sẽ nảy sinh t́nh cảm. Có thể trước đây, gặp người ấy, chúng ta cảm thấy b́nh thường. Nhưng sau một thời gian gần gũi, chúng ta bắt đầu nhận thấy nụ cười người ấy cũng có duyên, nói năng lại nhỏ nhẹ, lễ phép và ḷng cảm thấy xao xuyến. Cho nên, trong giao tiếp, chúng ta nên tránh những cuộc tiếp xúc quá dài hoặc quá thường xuyên.
Nếu quan sát, chúng ta sẽ thấy trong những nguyên nhân khiến tham ái khởi c̣n có nguyên nhân thuộc về phước. Người bị tổn phước nặng, khi nghiệp tham ái khởi, họ không c̣n nghĩ đến chuyện thoát ra mà chỉ hướng thẳng tới. Những người như vậy sẽ bị đọa rất lâu, không biết khi nào thoát khỏi. C̣n người bị tổn phước nhẹ, khi nghiệp tham ái khởi, họ thường ray rứt, bất an và muốn t́m cách thoát ra. Lúc này, họ bị giằng xé giữa một bên là lư tưởng tu hành với một bên là t́nh yêu. Nếu biết phương pháp, những người như vậy vẫn thoát ra được khỏi ṿng tham ái.
Điều ǵ có thể giúp con người thoát khỏi tham ái? Như trên đă nói, ư chí không đủ giúp chúng ta thoát ra tham ái. Phải có thật nhiều công đức lễ Phật, sám hối, công quả một cách âm thầm, chúng ta mới dần dần thoát ra từ nội tâm đến hoàn cảnh. Nói về tham ái, ngoài đời thường xảy ra rất nhiều chuyện đau ḷng. Ví dụ, một cư sĩ bao nhiêu năm ăn chay trường và lo việc Phật pháp rất nhiệt t́nh. Bao nhiêu tài sản, tiền bạc làm ra anh đều dành cho Phật pháp. Anh ta đă có vợ và hai con nhưng vẫn có ư định đi tu. Không ngờ, đúng vào năm anh định xuất gia, tai họa đă ập đến. Anh đă bị người khác trao cho một vết thương ḷng. Không c̣n cách nào khác, anh ta về thú thật với vợ con là bao nhiêu năm nay anh chưa biết yêu. Đây là lần đầu tiên trong đời anh biết thế nào là t́nh yêu, thế nào là hạnh phúc và sự say nồng của nó. Anh xin phép được ly dị vợ và chia gia tài một cách ṣng phẳng. Sau đó, anh ta sống với cô gái kia nhỏ hơn ḿnh hai mươi lăm tuổi. Mặc dù quư Thầy khuyên rất nhiều (v́ anh có duyên với các chùa và làm Phật sự rất nhiều) nhưng anh bỏ ngoài tai tất cả những lời khuyên ấy. Anh cho rằng, bao nhiêu năm nay anh không t́m thấy lẽ sống và hạnh phúc và đây mới là lẽ sống của cuộc đời anh. V́ vậy, anh đă bất chấp tất cả để chạy theo tiếng gọi của t́nh yêu, chạy theo lẽ sống của ḿnh, bỏ lại sau lưng những kỷ niệm vui buồn của một thời.
Tham ái có sức mạnh thật kinh khủng như vậy! Một người bao nhiêu năm ăn chay, khắc kỷ làm công đức, có giáo lư rất vững, có thể thuyết về Bát Nhă thao thao bất tuyệt như vậy cuối cùng cũng bị tham ái làm cho ngă gục. Có lẽ anh ta đă tạo nghiệp ǵ quá nặng. Nhưng chúng ta hy vọng, những việc phước đă làm đối với Phật pháp sẽ có ngày giúp anh thức tỉnh, quay lại với gia đ́nh. Như vậy, muốn thoát khỏi tham ái, chúng ta phải tích lũy thật nhiều công đức. Nhiều người chỉ lo học, không chịu tích lũy công đức sẽ dễ bị tham ái chi phối và khi tham ái đă khởi, họ không thoát ra được.
Song song với các công đức đó, chúng ta phải tọa thiền đều đặn để t́m cái Định sâu đủ phá được tham ái nằm sâu trong Hành Ấm. Lúc nào đạt được Định có thể cắt được đường nối giữa nội tiết tố và tâm lư, lúc đó chúng ta mới yên tâm rằng ḿnh đă vững vàng, có thể thoát được tham ái thật sự. Nếu chưa có sức Định như vậy, chúng ta phải hiểu kiêu mạn và tham ái trong tâm ḿnh vẫn chưa hết và phải luôn luôn cẩn thận.
Điều cuối cùng là chúng ta phải kiểm soát tâm vị kỷ thầm kín của ḿnh, đừng bao giờ để tâm vị kỷ lường gạt một cách vi tế. Muốn được như vậy, chúng ta phải dành trọn cuộc đời cho Phật pháp, cố gắng sống hoàn toàn vị tha. V́ nếu sống v́ cá nhân ḿnh, tham ái sẽ theo đó mà khởi phát.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 330 of 349: Đă gửi: 09 June 2005 lúc 1:55am | Đă lưu IP
|
|
|
5. NHỮNG TRƯỜNG HỢP KHÔNG B̀NH THƯỜNG.
Đồng tính luyến ái là một hiện tượng không b́nh thường. Đây là trường hợp người cùng phái thương yêu nhau. Hiện nay, hiện tượng này xảy ra rất nhiều trong xă hội Việt Nam cũng như các nước phương Tây. Ở một số nước, người ta lên án v́ cho rằng điều này không hợp với đạo lư, không có đạo đức. Nhưng bản thân những người trong cuộc lại cảm thấy rất b́nh thường. Họ vẫn yêu nhau say đắm, vẫn ghen tuông, hờn giận mà không cảm thấy có ǵ tội lỗi. Gần đây, khoa học phát hiện ra đây là một loại tật nằm trong năo. V́ là tật nằm trong năo nên thương một người cùng giới tính, người ta vẫn thấy b́nh thường.
Trong đạo Phật, chúng ta gọi đó là người có nghiệp rất nặng. V́ tham ái đă vượt ra khỏi khuôn phép b́nh thường. Những người bị bệnh đồng tính luyến ái không được phép xuất gia, trừ những người đă tu tập rất lâu và đă vượt qua điều đó. Thực ra, trong cộng đồng tu sĩ nữ cũng như nam, hiện tượng này đă xuất hiện một cách thầm kín nhưng ít bị phát hiện. Tuy nhiên, những người bị bệnh này phải hiểu là nghiệp rất nặng và không được duy tŕ, phải sám hối rất nhiều để vượt qua.
Hiện nay, có những giáo phái cho phép tu sĩ có gia đ́nh. V́ họ nghĩ rằng, việc có gia đ́nh không ảnh hưởng ǵ đến việc tu, thậm chí c̣n giúp tu sĩ yên tâm tu hành. Sự thực, điều này không đơn giản như vậy. Nếu bị tổn phước nặng, nghiệp tham ái vẫn khiến người ta vượt khỏi giới hạn cho phép. Có khi họ không chấp nhận cuộc sống một vợ mà c̣n cưới thêm hai, ba nguời nữa. Nh́n vào cuộc sống của người thế gian, chúng ta cũng thấy rơ điều đó. Nhà nước cho phép một vợ một chồng nhưng khi đă tổn phước, bị nghiệp tham ái khởi, người ta vẫn vượt ra ngoài khuôn phép, đi t́m thêm người khác nữa. Thậm chí, có cụ già bảy mươi tuổi vẫn đ̣i cưới vợ lần thứ ba. Đây là nghiệp do làm điều ǵ đó tổn phước, cũng là một sự trừng phạt chứ không phải là điều hạnh phúc như nhiều người vẫn nghĩ.
Trong cuộc sống, những yếu tố như văn hoá phẩm uỷ mỵ, đồi trụy cũng là một tác nhân đáng sợ. Hiện nay, nhiều cuốn phim “sex” vẫn được lén lút truyền cho nhau xem khiến con người bị kích động, đạo đức sụp đổ, ḷng tham muốn t́nh dục trỗi dậy. Đó là nguyên nhân dẫn đến những vụ tội phạm tính dục như cưỡng dâm, mại dâm, lạm dụng t́nh dục ở trẻ em… Theo quy luật t́nh cảm, tham ái xuất hiện trước, tham dục mới đến sau nghĩa là có t́nh yêu thương mới dẫn đến tính dục. Nhưng với một số người, tham dục nặng đến nổi không cần t́nh cảm, không cần t́nh yêu, người ta chỉ dùng sức mạnh bạo lực để thỏa măn tham dục. Những người như vậy, phước đă tổn rất nặng.
Nếu những hiện tượng đó lan tràn nghĩa là Đạo đức xă hội đang xuống dốc nghiêm trọng. Là người tu, chúng ta phải thấy trách nhiệm của ḿnh. Nghĩa là phải cố gắng tu hành, không để tham ái chi phối. Mặt khác, chúng ta cố gắng xây dựng Đạo đức cho xă hội. Sở dĩ người ta cứ trôi măi, trôi măi trong ṿng tham ái, tham dục làm cho xă hội bị xáo trộn v́ họ không biết cách tu dưỡng đạo đức, không biết cách nâng cao công đức của ḿnh. Chúng ta phải giúp họ biết lạy Phật, biết thương yêu mọi người, biết sống khiêm tốn, không ích kỷ… Có như vậy, Đạo đức xă hội mới được nâng cao và tránh được những chuyện đau ḷng.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 331 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 5:55am | Đă lưu IP
|
|
|
Bài 28: VƯỢT QUA CHÍNH M̀NH
1. KHẢ NĂNG CON NGƯỜI LÀ HỮU HẠN.
Trong cuộc sống, do ngă chấp sâu kín nên con người thường có những bệnh bắt đầu bằng chữ “tự” như: tự ái, tự cao, tự hào, tự măn, tự tôn… Ở đây, chúng ta chỉ nói đến tự măn, tự tôn - tự thấy ḿnh là hay, là quan trọng. Điều này xuất phát từ tự ngă. Do tự ngă, chúng ta thấy những điều ḿnh biết hoặc những điều ḿnh làm được là rất hay, rất đủ, rất tuyệt vời. Từ đó, trong chúng ta thường xuất hiện bệnh “tự khen ḿnh”. Chẳng hạn, khi nói ra điều chưa ai nói, chúng ta thấy ḿnh hơn thiên hạ; hoặc khi làm được một việc thiện nào đó, chúng ta cảm thấy ḿnh rất hay, rất cao thượng. Đó là những bệnh phát ra từ trong tự ngă. Đó là những bệnh sai lầm, chúng ta không được để chúng xuất hiện trong tâm ḿnh, trong sự nghiệp tu hành của ḿnh. Không riêng người tu, bất cứ người nào để bệnh này phát ra trong tâm đều bị thất bại, đổ vỡ.
V́ sao chúng ta biết những điều ḿnh đă biết được, đă học được, đă chứng được chưa phải là viên măn? V́ so với những người khác, với những vị khác cao hơn, (chưa dám so với Phật ), tất cả những điều chúng ta biết, những việc chúng ta làm được chưa đáng là bao. Như vậy, dựa vào người khác, chúng ta có thể đánh giá được bản thân ḿnh và vượt qua được bệnh tự măn. Việc dựa vào người khác để đánh giá lại ḿnh gọi là vượt qua chính ḿnh, không c̣n đứng lại với ḿnh nữa. Sở dĩ con người thường thấy ḿnh hay, thấy ḿnh giỏi v́ họ chỉ đứng ở vị trí của ḿnh để nh́n công việc ḿnh làm, để quan sát những điều ḿnh biết. Lúc ấy, họ thấy dường như không có ǵ hay hơn nữa.
Ví dụ, khi học bài Kinh Kim Cang, hiểu được một điều lư thú, chúng ta cảm thấy nó quá hay, không thể hơn được nữa. V́ trước đây, chúng ta chưa hiểu được như vậy. Nhưng nếu cứ nghĩ như thế th́ chúng ta chưa vượt qua được chính ḿnh, vẫn c̣n đứng lại nơi ḿnh.
Khi đă bước ra khỏi ḿnh, có thể dựa vào trí tuệ của những vị khác để đánh giá ngược lại ḿnh, là chúng ta đă vượt qua chính ḿnh. Đây là điều rất khó, vừa đ̣i hỏi trí tuệ vừa phải có đạo đức. Trong cuộc sống, chúng ta thường dựa vào chủ quan của ḿnh để đánh giá chính ḿnh hoặc người khác. Điều này thường không chính xác. Với một trí tuệ phát triển, chúng ta sẽ thấy chân lư trong vũ trụ mênh mông vô tận, những điều ḿnh biết được chưa là ǵ cả. V́ vậy, những nhà bác học xuất sắc trên thế giới thường nói một câu rất giống nhau: “càng học càng thấy ḿnh ngu dốt”. Điều này mới nghe qua tưởng chừng vô lư nhưng càng nghĩ, chúng ta càng thấy đúng.
Khi mới bắt đầu hiểu biết, chúng ta thường so sánh những điều ḿnh học được với chính ḿnh ngày hôm qua và thấy ḿnh ngày càng giỏi hơn, hiểu biết sâu sắc hơn. Nhưng khi trí tuệ phát triển, con người không c̣n nh́n lại, so sánh với những hiểu biết của ḿnh trước đây nữa. Nhờ trí tuệ, họ nh́n về phía trước và bỗng nhiên mơ hồ nhận ra bầu trời trí tuệ mênh mông vô tận, có biết bao điều ḿnh chưa học được, chưa hiểu được. Những người bắt đầu có trí tuệ là những người vượt qua chính ḿnh, không c̣n dựa vào ḿnh nữa. Không chỉ riêng các nhà bác học, những người trí thức chân chính dù chưa học xong phổ thông, đại học hay đă học xong Thạc sĩ, Tiến sĩ đều có cái nh́n giống nhau như vậy. Càng học, họ càng nhận ra những điều ḿnh đă học được, biết được, những ǵ ḿnh phấn đấu cả một thời xuân trẻ chưa là ǵ trong chân lư mênh mông của vũ trụ này. Chân lư của vũ trụ là vô hạn, mà trí tuệ con người là hữu hạn. Chúng ta đừng bao giờ cho ḿnh đă hiểu biết đầy đủ.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 332 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 5:56am | Đă lưu IP
|
|
|
Có một thời gian, chúng ta nghe đồn rộ lên về việc người nước ngoài phát hiện ra hiện tượng đĩa bay (UFO) xuất hiện trên Trái đất. Đó là dấu hiệu có người ngoài hành tinh ghé thăm Trái đất với phương tiện di chuyển là đĩa bay. Trước hiện tượng đó, con người trên Trái đất chúng ta xuất hiện nhiều tư tưởng khác nhau. Có người cho rằng đây là chuyện có thật. Họ tin rằng, quả thực có trí tuệ của vũ trụ ngoài Trái đất đă đến thăm chúng ta. Có người không chấp nhận, cho đó chỉ là ảo ảnh người ta nh́n thấy rồi tưởng tượng ra. Có người nói rằng đó là một loại máy bay đặc biệt của của những cường quốc nhưng c̣n giấu kín… Nói chung, người ta không chịu tin là có trí tuệ vượt hơn trí tuệ khoa học của người sống trên địa cầu. Qua những chứng cứ thu thập được, chúng ta thấy quả thực là có trí tuệ ở ngoài vũ trụ, cao siêu hơn chúng ta rất nhiều. Gần đây, trong chuyên mục Những điều kỳ thú, nguời ta đă tiết lộ những thông tin rất lư thú về người ngoài hành tinh mà các nhà khoa học Mỹ đă “bắt được” và chăm sóc, theo dơi trong suốt thời gian qua.
Trong một bộ phim do nhóm các nhà khoa học thực hiện, người ta đă chứng tỏ rằng cách đây năm ngh́n năm, người ngoài vũ trụ đă đến viếng Trái đất. Dấu hiệu đó c̣n ghi trên những hang động, những tảng đá, những phong tục tập quán của người dân sống ở những vùng xa xôi như : Nam Mỹ, Phi châu v.v… Ở Úc châu, người ta cũng có những truyền thuyết về dấu hiệu cho thấy người ngoài vũ trụ đă đến đấy từ rất lâu. Những chứng cứ mà các nhà khoa học nêu ra quá mạnh mẽ, vững chắc, chúng ta không thể phủ nhận được. Những người tin như vậy cũng được gọi là người vượt qua chính ḿnh, v́ họ có trí tuệ biết rằng kiến thức khoa học của người địa cầu chưa đủ cao siêu. Bên cạnh đó, một số nhà khoa học lại khăng khăng chứng minh điều ǵ khoa học địa cầu không nói đến, điều đó không có thật. V́ vậy, họ phủ nhận hiện tượng đĩa bay. Đó là những người chưa vượt qua được chính ḿnh.
Nếu theo dơi báo chí, chúng ta sẽ thấy ở Việt Nam cũng có một nhà khoa học tên tuổi rất lừng lẫy, là Giáo sư - Tiến sĩ giảng dạy ở nhiều trường Đại học nổi tiếng (chúng ta không tiện nói tên) không chịu tin hiện tượng đĩa bay. Qua một số bài báo, ông ta dựa vào tŕnh độ khoa học của địa cầu để phủ nhận hiện tượng này v́ cho rằng nó không phù hợp với khoa học của địa cầu. Chúng ta rất lấy làm tiếc v́ nhà khoa học của chúng ta chưa có tầm cỡ của Einstein, Newton hay Pascal. Mặc dù là người có bằng cấp cao, nổi tiếng khắp nơi trong nước, ông vẫn chỉ dựa vào sự hiểu biết chủ quan của ḿnh để đánh giá người khác, chưa thể vượt qua chính ḿnh để nh́n thấy được vấn đề.
Chúng ta không có thời gian để nói nhiều về hiện tượng đĩa bay v́ đây là một hiện tượng lạ, mang ư nghĩa khoa học rất cao. Nhưng chúng ta có thể xem xét một vài điều để thấy được những chân lư tồn tại trong vũ trụ. Ví dụ, với tŕnh độ khoa học hiện nay, chúng ta có thể chế tạo được những loại máy bay với đôi cánh tựa không khí hoặc hỏa tiễn bay ra ngoài quỹ đạo nhưng tốn rất nhiều nhiên liệu. Trong khi đó, đĩa bay lại chuyển động rất êm, không thấy khỏi xịt ra từ động cơ và gần như không c̣n chịu lực hút của Trái đất. Chúng ta có thể suy luận người ngoài hành tinh đă có những phương pháp, những kỹ thuật hiện đại để có thể thắng được trọng lực của lực hấp dẫn giữa các thiên thể, trọng lực của Trái đất. Nhưng với tŕnh độ khoa học của ḿnh, chúng ta không thể hiểu được, không thể lư giải được điều này.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 333 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 5:59am | Đă lưu IP
|
|
|
Nếu liên hệ đến đạo Phật, chúng ta nhớ lại những chuyện kể về việc ngày xưa Đức Phật từng dùng thần thông để bay đi hoặc các vị Alahán đă từng dùng thần thông để vân du. Gần đây nhất, những nhà Yoga ngồi thiền có thể nhấc thân thể lên cao rất giống với phương pháp bay của đĩa bay. Có thể nơi hành tinh nào đó trong vũ trụ, người ta đă đạt đến tŕnh độ tâm linh cao và vận dụng vào khoa học để chế tạo những loại máy móc có thể bay theo phương pháp của thần thông. Đây là điều rất đặc biệt. Có lẽ họ đă nối được khoa học với tâm linh nên trong kỹ thuật cơ khí lại áp dụng được phương pháp của tâm linh. Con người chúng ta chưa làm được điều này. Với tŕnh độ văn minh của địa cầu như hiện nay, khoa học và tâm linh vẫn là hai lĩnh vực c̣n đối lập, mâu thuẫn nhau. Nhiều người tin vào khoa học đă phủ nhận tâm linh. Ngược lại, những người coi tâm linh là cao cả lại quay lưng với khoa học. Cả hai thái độ đó đều cho thấy con người chưa vượt qua được chính ḿnh.
Sống trong hiện tại, chúng ta có thể mơ ước về tương lai với những điều tốt đẹp. Đó cũng là biểu hiện của sự vượt qua chính ḿnh. Ví dụ, Chúng ta mơ ước tại một hành tinh nào có sự sống trong vũ trụ, tất cả con người đều là Thánh nhân. Ngay từ nhỏ, người nơi đó đă được dạy dỗ Đạo đức, Thiền định, Nhân quả. Họ có phương pháp học tập thật siêu việt. Trong ba năm, họ có thể học bằng ba trăm năm ở Trái đất. Hoặc hai mươi năm học, nhưng tŕnh độ, kiến thức của họ có thể bằng 1000 năm chúng ta học ở Trái đất. Họ có Trí tuệ siêu việt và tâm linh rất cao, sống với nhau như những bậc Thánh vv…. Chúng ta có thể mơ mộng như vậy. Ngày xưa, Voltaire - nhà văn Pháp nổi tiếng- cũng từng có những mơ ước như vậy. Ông là nhà văn có tư tưởng tiến bộ cách mạng, thông minh, viết nhiều sách với những lư luận rất nổi tiếng. Trong một tác phẩm, ông đă viết về một ḥn đảo với trí tưởng tượng phong phú. Lúc bấy giờ, trên Trái đất chưa xuất hiện hiện tượng người ngoài hành tinh. Người ta cũng chưa khám phá ra được những vùng đất xa xôi trên Trái đất này. Con người chỉ thấy thế giới này là duy nhất và người ta có quyền mơ mộng về một ḥn đảo, một quốc gia nào đó trên Trái đất mà họ chưa biết đến. Khi đọc lại những câu chuyện đó, chúng ta có thể thấy những đoàn thám hiểm đi lạc vào những vương quốc xa lạ như trong truyện Tây Du Kư của Ngô Thừa Ân. Trong truyện của ḿnh, ông Voltaire đă viết về một vương quốc trên đảo. Ở đó, người ta sống như Thánh trong một thể chế theo chế độ Cộng ḥa. Con người đối xử với nhau rất Đạo đức, thương yêu, đoàn kết với nhau… Thực ra, nhận thấy tại đất nước mà ông đang sống cũng như các lục địa ở Âu châu, con người sống với nhau rất phi đạo đức nên ông bất măn và mơ mộng về một thế giới khác. Đó cũng là sự vượt qua chính ḿnh. Người ta tin rằng, ít ra vẫn c̣n có nơi nào đó tốt hơn nơi ḿnh đang sống.
Sống trong thế giới hiện nay, con người cũng có tâm trạng như vậy. Khi đối mặt với một cuộc sống đầy những giành giật, bon chen, thủ đoạn hơn thua, ích kỷ, tàn hại lẫn nhau…, con người thường xuất hiện hai cách phản ứng: Những người biết Đạo sẽ mơ ước t́m về một nơi khác tránh xa cơi đời đầy tham lam, thù hận này.
Trước hai thái độ ấy, chúng ta có thể nhận định rằng: Người đến với cuộc đời c̣n tồn tại nhiều điều xấu và chấp nhận sống song song với nó là người chưa vượt qua được chính ḿnh. Họ vẫn chưa thấy được những cái đẹp sâu xa, cao thượng ở ngoài những ǵ đang hiện hữu này để mơ ước và vượt lên. Ngược lại, những người sống nơi cơi đời đầy rẫy cái xấu, cái ác này vẫn có niềm tin, vẫn hy vọng đâu đây c̣n lấp lánh những vẻ đẹp thánh thiện mà ḿnh chưa t́m thấy được. Nghĩa là họ vẫn hy vọng t́m được nơi thân hiện hữu này những điều cao hơn, tốt hơn. Thái độ như vậy cũng gọi là vượt qua được chính ḿnh.
Tóm lại, chân lư của vũ trụ là vô hạn, có nhiều điều chúng ta không thể biết hết được. Chúng ta phải có trí tuệ, có cái nh́n vượt khỏi những điều ḿnh biết. Đây là tiền đề để chúng ta vượt qua được chính ḿnh. Điều thứ hai, chúng ta phải biết trong vô biên tuyệt đối chân lư của vũ trụ, trí tuệ của con người là tương đối và hữu hạn. Đây là hai điều mà chúng ta cần phải nhận định trước khi đi sâu vào vấn đề.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 334 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:01am | Đă lưu IP
|
|
|
Trí tuệ con người luôn luôn hữu hạn và tương đối. Vậy, khi nào trí tuệ ấy đạt đến tuyệt đối và vô hạn? Chỉ khi đă thành Phật, trí tuệ con người mới trở nên vô hạn. V́ sao như vậy? Chúng ta biết rằng, giác ngộ là đạt được Vô ngă, con người không c̣n là ḿnh nữa mà trở thành vũ trụ. Chúng ta không nói ra điều này v́ không muốn phô trương, quảng cáo, tạo thành một kiến giải để người ta hơn thua, lư luận trong Phật pháp. Chính chư Phật, chư Tổ cũng đều giấu điều này. Mặc dù không nói ra nhưng chúng ta phải hiểu sự giác ngộ rất vi diệu và vô cùng vĩ đại. Đó là trí tuệ cao nhất trong đạo Phật, là sự chứng đắc cao nhất trong đạo Phật.
Có một thời gian, người ta ca ngợi Phật tánh, người ta bàn luận làm sao ngộ được Phật tánh, chứng được Phật tánh, thấy được Phật tánh mà không để ư đến Vô ngă. Điều này đă trở thành một căn bệnh nghiêm trọng trong Phật pháp và kéo dài hơn cả ngàn năm trong đạo Phật. V́ chỉ hướng đến Phật tánh mà không để ư đến Vô ngă nên có nhiều vị khi chứng được một mức định nào đó vội cho rằng ḿnh đă chứng được, đă thấy được và đă đạt được Phật tánh. Nhưng khi đă ngộ, trong cái định đạt được đó, bản ngă vẫn c̣n tồn tại. Chính v́ bản ngă vẫn c̣n tồn tại nên mọi phiền năo, mọi bất thiện vẫn c̣n trong tâm dù người đó đă đạt được định. V́ thế, bao nhiêu bệnh không dứt được v́ ngă chấp vẫn c̣n. Đây là điều rất nguy hiểm.
Hiểu điều này, chúng ta phải cẩn thận, dù được định ở mức nào cũng không bao giờ kết luận là ḿnh đă đạt Phật tánh. Chúng ta phải biết, bản ngă vẫn tiếp tục tồn tại song song với định. Sở dĩ chúng ta nói trí tuệ con người là hữu hạn v́ chấp ngă vẫn c̣n. Trong khi đó, trí tuệ của Phật là vô biên, vô hạn; trí tuệ của các bậc Alahán là vô hạn v́ ở các vị ấy, ngă chấp không c̣n nữa. Tuy nhiên, không phải đơn giản chứng Alahán vô ngă là biết được tất cả. Sau này, nếu c̣n có duyên, chúng ta sẽ trao đổi thêm về những mức độ tu chứng tâm linh. Ở đây, chúng ta chỉ cần hiểu tiên đề: Chân lư của vũ trụ là vô hạn, trí tuệ của con người là hữu hạn, đừng bao giờ cho ḿnh đă hiểu biết đầy đủ.
Con người chúng ta thường mắc hai “bệnh” để gọi là chưa vượt qua được chính ḿnh. Thứ nhất là bệnh tự măn, cho rằng sự hiểu biết của ḿnh đă đầy đủ. Đó là người chưa có trí tuệ nh́n xa hơn điều ḿnh thấy, điều ḿnh hiểu biết. Thứ hai là “bệnh” không muốn ai sau này hay hơn ḿnh. Bệnh thứ nhất thuộc về Trí tuệ, bệnh thứ hai thuộc về Đạo đức. Người có tâm vượt qua được chính ḿnh luôn thấy hiểu biết của ḿnh chưa đủ, chưa hay, ḿnh chưa phải là người toàn vẹn và luôn mong người đến sau hay hơn, giỏi hơn ḿnh. Như vậy, vượt qua được chính ḿnh vừa là Trí tuệ cũng vừa là Đạo đức.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 335 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:04am | Đă lưu IP
|
|
|
2. BỐN HẠNG NGƯỜI
Trong cuộc sống, chúng ta có thể tạm phân biệt con người thành bốn hạng:
Hạng thứ nhất: Người kém dở và biết ḿnh kém, công nhận có nhiều người khác hơn ḿnh. Đây là hạng người kém nhưng biết vượt qua chính ḿnh.
Hạng người thứ hai: Kém dở nhưng bướng bỉnh, không biết chỗ kém dở và lỗi lầm của ḿnh, không thấy cái hay của người khác. Nghĩa là người này có lỗi lầm nhiều trong cuộc sống mà không bao giờ thấy lỗi của ḿnh. Cái hay của người khác họ cũng không thấy, chỉ thích chê bai. Trường hợp này quá tệ. Hạng người này không biết đến bao giờ mới có thể thoát ra được chính ḿnh, và ở những kiếp về sau có thể bị đọa xuống những loài rất thấp kém. Điều này không phải là không có chứng cứ. Có Thầy đă chứng kiến và kể lại rằng: Ngày trước, Thầy từng sống với một ông già không có bà con thân quyến. Khi chết, ông cũng giấu, không cho biết gia đ́nh ông ở đâu nữa. V́ là người duy nhất ở với ông nên những ngày cuối đời bệnh hoạn, người ấy đă chăm sóc, lo lắng cho ông đến khi ông qua đời. Trong cuộc đời ḿnh, ông chỉ khen hai người là Đức Phật và Đại đức Narada ở Tích Lan. C̣n lại, từ lănh đạo đến thường dân, từ Ḥa thượng, Sư Bà đến Tăng Ni… , ai cũng bị ông chê bai, chửi rủa. Sau khi ông chết, vị Thầy sống với ông lên núi cất chùa mang theo toàn bộ vật dụng của ông, v́ nghĩ cũng là cách để ông có phước. Trong các vật dụng ấy có một cái ghế bố ông hay nằm. Khi mang lên chùa, nhiều người đă nằm trên chiếc ghế ấy. Sau một thời gian, chùa được người ta cho một con chó con để nuôi. Hằng ngày, con chó cứ nhảy lên ghế nằm. Một lần, một Phật tử thấy vậy bèn ẵm nó xuống v́ sợ dơ ghế. Đêm đó, cô nằm mơ thấy ông già về trách: “Ghế tao, tao nằm sao mày cứ bắt tao xuống hoài vậy”. Chính ông già đó đă đọa thành chó. Ít hôm sau, con chó cũng chết. Nhưng không biết chỉ một kiếp đó ông đă đủ trả hết nợ của ḿnh chưa.
Nếu suy luận Nhân Quả qua những điều ông kể và trong cuộc sống hiện tại, ông già không gây tội ǵ nhiều, chỉ thấy khẩu nghiệp của ông nặng quá, luôn chê bai, nguyền rủa mọi người. Như vậy, người kém dở mà không biết lỗi của ḿnh, không thấy cái hay người khác để ca ngợi, chỉ chê bai, sẽ rất dễ mất thân người mà không biết bao giờ mới được lên trở lại.
Hạng người thứ ba: Tài giỏi nhưng kiêu mạn, không biết được giới hạn của ḿnh ở đâu. Nghĩa là hạng người này giỏi nhưng chưa đạt đến trí tuệ tuyệt đối, lại bị bệnh kiêu mạn nên không thấy giới hạn, không thấy ḿnh giỏi đến mức nào. Hạng người này cũng chưa vượt qua được chính ḿnh. Trong cuộc sống, chúng ta hay gặp loại người này. Đó là những người tài giỏi, thấy ḿnh có khả năng làm được mọi việc, thấy ḿnh luôn hơn người khác. Những người như vậy dễ rơi vào tham vọng nguy hiểm. V́ cứ nghĩ ḿnh giỏi, có thể làm được tất cả mọi việc nên họ dễ bị người ta xúi giục đi t́m quyền lực chính trị, tập họp thành từng nhóm, từng bè đảng để đấu tranh. Họ không hiểu có quyền lực, địa vị là do Nhân Quả chứ không do tham vọng. Người đạt được quyền cao, chức trọng trong xă hội là nhờ duyên phước của những đời trước chứ không phải do tham vọng, tự cao mà thành tựu được.
Đây là người không vượt qua được chính ḿnh v́ không biết giới hạn của ḿnh ở đâu. Sự thật, ḿnh có thể giỏi trong lĩnh vực nào đó nhưng không thể làm tất cả mọi điều. Đặc biệt, chính trị là lĩnh vực vô cùng phức tạp, rối rắm, đ̣i hỏi con người phải rất giỏi, phải có đạo đức và có nhân duyên từ nhiều đời trước mới có thể đạt được quyền lực. Đây là điều chúng ta phải hiểu và phải tránh. Những người giỏi mà không vượt qua được chính ḿnh rất dễ mắc sai lầm và ngày càng lún sâu vào sai lầm để rồi phải đổ vỡ. Ngoài việc thất bại, họ c̣n đổ vỡ về đạo đức, về sau họ sẽ làm những chuyện xấu xa, tội lỗi khiến người đời chê cười. Chỉ riêng kiêu mạn, không thấy được giới hạn của ḿnh - một lỗi thuộc về trí tuệ- họ đă chuẩn bị để phải đối diện với sự thất bại ở mai sau. Huống hồ, nếu đổ vỡ thêm về đạo đức, nghĩa là không muốn ai về sau hơn ḿnh, thế nào họ cũng làm những điều bậy bạ. Đây là điều rất nguy hiểm.
Hạng người thứ tư: Tài giỏi nhưng biết sẽ c̣n nhiều người giỏi hơn và luôn chờ đợi những người đến sau có khả năng hơn ḿnh. Hạng người này vượt qua được chính ḿnh. Đây là trường hợp rất đáng ca ngợi.
Trong bốn hạng người ấy, chúng ta thấy có hai hạng người xuất hiện nhiều trong cuộc sống. Đó là hạng thứ nhất, người kém mà vượt qua được chính ḿnh. Đây là điều đáng mừng cho thế giới v́ những người này sẽ tiến lên được. Hạng người thứ ba, người giỏi mà kiêu không vượt qua được chính ḿnh, không muốn ai hơn ḿnh cũng là hạng người thường gặp. Đây là điều đáng buồn v́ trên thế giới sẽ không có nhiều thiên tài, sẽ không có nhiều Thánh nhân. Người giỏi biết vượt qua được chính ḿnh mới có thể thành Thánh nhân, thành thiên tài.
Hai hạng người chúng ta ít gặp trong cuộc sống là hạng thứ hai - người kém mà không biết ḿnh kém, không thấy cái hay của người khác và hạng người thứ tư - người giỏi mà vượt qua được chính ḿnh, giỏi mà biết cái giỏi ḿnh có giới hạn, mong những người đến sau sẽ giỏi hơn ḿnh. Những người như vậy sẽ trở thành thiên tài v́ họ đă gây được cái Nhân rất tốt trong cuộc sống. Rất tiếc, hạng người này lại xuất hiện quá ít. Học bài này, mục đích của chúng ta là t́m nhiều bậc giải thoát, nhiều Thánh nhân cho Phật pháp và cho thế giới. Sở dĩ Phật pháp và thế giới ít Thánh nhân là do hạng người thứ tư này c̣n quá ít.
Như vậy, người kém mà biết ḿnh kém sẽ trở thành người giỏi; người giỏi mà biết vượt qua chính ḿnh sẽ trở thành người ưu tú cho thế giới. Phân biệt bốn hạng người này là chúng ta muốn đem đến cho nhân loại một cái Nhân, một con đường đi để con người biết đi từ giỏi đến xuất sắc, từ xuất sắc trở thành thiên tài. Những thiên tài đó sẽ trở thành những bậc Thánh nhân cho nhân loại. Hạng người thứ tư ngày càng nhiều th́ thế giới này sẽ vô cùng hạnh phúc.
Trong bốn hạng người này, chúng ta nên so sánh và chọn con đường đi cho ḿnh. Nếu thấy ḿnh kém, chúng ta cố gắng vượt qua để trở thành trung b́nh, khá, rồi đến giỏi. Nếu được giỏi, chúng ta lại tiếp tục vượt qua chính ḿnh để được xuất sắc và trở thành thiên tài.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 336 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:07am | Đă lưu IP
|
|
|
3. PHẢI VƯỢT QUA CHÍNH M̀NH ĐỂ KHÔNG CẢN TRỞ SỰ PHÁT TRIỂN PHẬT PHÁP.
T́m hiểu bài này, chúng ta nhằm đến hai mục đích: Hiểu được con đường dẫn chúng ta đi lên và không cản trở sự phát triển của Phật pháp. Nếu không vượt qua chính ḿnh, chúng ta sẽ làm cản trở sự phát triển của Phật pháp.
Chúng ta đă biết, đạo Phật mênh mông, giáo lư đạo Phật vô cùng sâu sắc nhưng có hai điều vô cùng quư giá mà đạo Phật đem cho thế giới. Đó là luật Nhân Quả và sự giải thoát giác ngộ.
Trước hết, luật Nhân Quả là điều quư giá mà đạo Phật đem lại v́ luật Nhân Quả là tiền đề cho Đạo đức. Đây là “cái thềm” để chúng ta đi đến Đạo đức chứ chưa phải là Đạo đức. Một người có thể đă đọc nhiều cuốn sách nói về Nhân Quả và tin được Nhân Quả, hiểu được Nhân Quả nhưng chưa hẳn đă có Đạo đức. Tin Nhân Quả chỉ là nền tảng, là cơ sở để chúng ta có những lư luận tiếp tục và có thể sửa được nội tâm ḿnh. Học mỗi bài về Tâm lư Đạo đức, chúng ta đều phân tích dựa trên luật Nhân Quả. Nếu không có chỗ dựa về Nhân Quả, chúng ta không thể phát triển về đạo đức. Chính v́ thế, chúng ta coi Nhân Quả là một tiên đề vô cùng quư giá cho sự tăng trưởng Đạo đức của con người trên thế giới này.
Điều đáng buồn cho thế giới hiện nay là rất nhiều tổ chức, đảng phái chính trị hoặc các tôn giáo… nhận ra sự quan trọng của Đạo đức con người, kêu gọi các thành viên trong đoàn thể của ḿnh rèn luyện về Đạo đức nhưng họ lại không lư luận về Nhân Quả. Cho nên, dù nói về Đạo đức rất nhiều nhưng họ không thể nói một cách sâu sắc, không thể nói cao hơn được, chỉ kêu gọi chung chung. Nếu những thành viên trong đoàn thể của họ không thực hiện, họ cũng không cần, chỉ dựa vào luật pháp. Nhưng luật pháp cũng không thể nào giữ cho con người không vi phạm Đạo đức. V́ thực chất, luật pháp do con người tạo ra và chính con người nắm giữ luật pháp. Nếu con người không có Đạo đức th́ luật pháp c̣n có ư nghĩa ǵ? Cứ cấp trên kiểm soát cấp dưới nhưng nếu cấp trên không Đạo đức, gây nên tội th́ ai sẽ kiểm soát họ? Như vậy, nếu mỗi công dân có Đạo đức, sống và làm việc theo đúng pháp luật th́ những người công an, những người nắm giữ luật đỡ vất vả. Nếu không có Đạo đức, xă hội luôn luôn cần những người có trách nhiệm kiểm soát công dân, cần những tổ chức cao hơn kiểm soát những tổ chức cấp dưới. Nhưng nếu những tổ chức trên không làm đúng luật, những tổ chức cao hơn nữa phải đứng ra giải quyết… Cứ như thế, Nhà nước tốn không biết bao nhiêu con người, bao nhiêu lương bổng vào việc giữ ǵn an ninh, trật tự chỉ v́ người dân không có Đạo đức.
Gần đây, những vụ án lớn xảy ra gây chấn động dư luận cũng xuất phát từ chỗ không có Đạo đức. Công dân vi phạm luật pháp. Những người nắm giữ luật pháp lại thông đồngï với tội phạm làm những điều sai trái. Nhà nước đă tin tưởng, giao cho họ quyền quản lư tài sản, kiểm tra người dân nhưng họ không làm đúng chức năng. Và khi phát hiện ra th́ sự tổn hại đă quá lớn. Đến một lúc nào đó, Việt Nam cũng như các nước trên thế giới sẽ kêu gọi Đạo đức v́ Đạo đức con người đă xuống dốc nghiêm trọng trong khi những quy định về luật pháp không bao giờ đủ, không bao giờ có thể giữ được con người.
Hiện nay, nạn tham nhũng xảy ra tràn đầy tại các quốc gia ở Nam Mỹ, ở Á châu không phải v́ các nước đó không có luật pháp hay luật pháp không chặt chẽ mà v́ con người không có Đạo đức. Nguyên nhân không có Đạo đức là do mặc dù vẫn kêu gọi, vẫn nói về Đạo đức nhưng người ta không có “cái nền” của Đạo đức là Nhân Quả. Nói đến Đạo đức mà không nói đến Nhân Quả chẳng khác nào xây nhà lầu trên cát. Nhưng điều khó khăn là nói đến Nhân Quả, chúng ta phải nói đến luân hồi. Hiện nay, luân hồi lại chưa chứng minh được nên người ta chưa tin Nhân Quả.
Luật Nhân Quả rất quan trọng đối với chúng ta. Nếu một ngày nào đó, thế giới chấp nhận và tin vào luật Nhân Quả, Đạo đức con người sẽ phát triển, xă hội sẽ hạnh phúc. Bởi vậy, bổn phận của chúng ta là gieo rắc, truyền bá cho con người niềm tin hiểu về luật Nhân Quả, Nghiệp báo để họ sống tốt hơn, để Đạo đức tràn ngập trên cuộc đời này.
Điều quư giá thứ hai mà đạo Phật đem đến cho nhân loại là sự giải thoát, giác ngộ. Đây là lư tưởng tối hậu mà chúng ta phải hướng đến. Con người luôn sống trong giày ṿ, bất an, đau khổ, ràng buộc… mà không thể t́m được con đường nào vượt lên để có cuộc sống hạnh phúc. Chính đạo Phật đă cho người ta con đường ấy. Trong mức độ cạn của cuộc sống này, người ta b́nh an hơn, hạnh phúc hơn, cởi mở hơn. Nếu thực hành lời Phật dạy sâu xa hơn nữa, họ sẽ t́m được trí tuệ, sự từ bi, sự hạnh phúc an lạc, sự giải thoát trong tâm hồn… mà không ngôn từ nào có thể diễn tả được.
Dù thế giới văn minh, tiến bộ đến đâu th́ hai điều này vẫn c̣n thiếu và đạo Phật vẫn luôn cần thiết cho nhân loại. Tất nhiên, chưa tiếp nhận được điều quư giá thứ nhất (luật Nhân Quả) th́ con người khó h́nh dung ra điều thứ hai (lư tưởng về giải thoát, giác ngộ). Bởi vậy, tất cả chúng ta - Tăng Ni, cư sĩ, những đệ tử Phật nói chung - phải có bổn phận, có sứ mạng làm sứ giả cho Phật, đem Nhân Quả và lư tưởng giải thoát giác ngộ đến cho nhân loại.
Nhưng làm thế nào để thực hiện được điều ấy?
Nếu gặp bất cứ ai chúng ta cũng nói với họ ḿnh sẽ cho họ hai điều quư giá nhất của đạo Phật là luật Nhân Quả và lư tưởng giải thoát giác ngộ, người ta sẽ từ chối không nhận. V́ sao như vậy ? Sở dĩ cho mà người ta không nhận là do nh́n vào chúng ta, họ không có độ tin cậy. Chưa nói sâu xa, trong cuộc sống, nếu cho ai điều ǵ quư giá mà người ta chưa có, chúng ta- người đem cho - phải là người thân thiết và phải giỏi hơn họ. V́ có như vậy, người ta mới tin là đó là cái quư giá. Ví dụ, đang đi trên chiếc xe Dream, chúng ta gặp một người đi chiếc xe đạp quá cũ, lại không có thắng, mỗi khi thắng phải chà hai chân xuống đường đến ṃn cả dép. Người đó gọi chúng ta dừng lại và tỏ ư muốn tặng một chiếc nhẫn bằng vàng. Dù họ có chân thật bao nhiêu đi nữa, chắc chắn chúng ta cũng không nhận v́ chưa đủ độ tin cậy. Chúng ta có thể nghi đó là vàng giả. Ngược lại, nếu họ đang đi trên chiếc xe hơi bóng lộn, chúng ta có thể tin và nhận món quà của họ v́ thấy họ giàu hơn ḿnh.
Tương tự như vậy, sở dĩ chúng ta đem đến cho nhân loại Nhân Quả và lư tưởng giải thoát nhưng họ chưa nhận v́ người ta thấy ḿnh c̣n lạc hậu, trí tuệ chưa hẳn đă vượt hơn họ. Vào thời Đức Phật, người biết chữ rất ít, trong năm sáu ngàn người chỉ có vài ngàn người biết chữ, biết đọc biết viết. V́ vậy, lúc bấy giờ người ta xem việc biết đọc, biết viết là việc không cần thiết, không quan trọng. Người xuất gia không cần biết đọc, biết viết tu vẫn chứng được như thường. Rất nhiều vị Alahán không hề biết đọc, biết viết. Nhưng sau Phật khoảng 1000 năm (khoảng thế kỷ thứ IV, thứ V), nếu người tu sĩ không biết đọc, biết viết th́ người đó không đáng là Thầy thiên hạ. Đặc biệt, trong thời đại ngay nay, một tu sĩ không biết chữ không thể đi nói chuyện đạo cho người khác nghe được. Những người đó không xứng đáng là người Thầy dạy đạo lư cho họ. Người Thầy dạy đạo phải giỏi hơn họ, là người đáng kính trọng trong xă hội.
So sánh với thời Đức Phật để chúng ta nói đến một t́nh trạng tương tự xuất hiện trong xă hội ngày nay. Hiện nay, máy vi tính (Computer) được coi là một phát minh chứng tỏ sự tiến bộ vượt bậc của loài người. Trong thời điểm này, nếu người tu không biết sử dụng máy vi tính hoặc sử dụng chưa thuần thục cũng có thể chấp nhận được. Hằng ngày, họ vẫn tu, vẫn ăn chay, niệm Phật, mỗi sáng vẫn ngồi thiền đều đặn. Có người không biết vi tính vẫn đi giảng đạo, vẫn làm Thầy người ta được. Nhưng khoảng hai mươi năm sau, người tu sĩ không biết vi tính là hạng người không đáng được nhắc đến trong xă hội. Chúng ta phải nghĩ đến điều đó và phải chuẩn bị ngay từ bây giờ.
Để thế giới chấp nhận đạo Phật th́ đạo Phật phải vững vàng, có bản lĩnh, đủ lư luận và không lạc hậu. Đạo Phật phải đồng hành được với thế giới và hướng đạo được cho thế giới. Chính v́ vậy, đạo Phật phải phát triển không ngừng. Nghĩa là phải có nhiều đệ tử - Tăng Ni hay Phật tử cư sĩ - thật xuất sắc, hiểu biết khoa học kỹ thuật, nắm vững giáo lư và tinh tấn tu tập để phát triển lư luận của đạo Phật lên cao, ngang tầm với thời đại và lên cao măi đến vô tận.
Nếu chúng ta cho rằng lư luận của đạo Phật như vậy là đủ, tu như vậy là đă chứng rồi, không cần tu nữa là chúng ta đă cô phụ sứ mạng mà Phật đă trao lại cho ḿnh. Chúng ta phải hiểu những sách vở, những lư luận của Phật pháp hôm nay không bao giờ đầy đủ cho con người, cho thế giới. Nếu đă đủ, hiện nay đạo Phật đă chinh phục được cả thế giới. V́ vậy, chúng ta không được quay lưng với thế giới, không được mắc bệnh tự tôn tự kiêu, không bao giờ được đứng yên một chỗ mà phải biết vượt qua chính ḿnh - cũng có nghĩa là vượt qua tŕnh độ của Phật pháp ngày hôm nay. Muốn làm được điều đó, người đệ tử Phật tương lai phải hội đủ ba điều kiện như đă nói: Có kiến thức của thời đại, nắm vững giáo lư, tinh tấn tu tập. Tất nhiên, điều này một người không thể làm được mà phải có sự “đồng tâm hiệp lực” của nhiều người, phải có sự tiếp nối từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Ví dụ, hôm nay, tự nhiên trong đạo Phật chúng ta xuất hiện một vị Tăng, một Sư cô rất giỏi, phát triển được những lư luận mới, thuyết giảng hay, làm cho nhiều người thích thú t́m đến với đạo Phật. Chúng ta phấn khởi, xem đó là một bước tiến nhưng phải thấy rằng, điều đó cũng chưa đủ, cần phải có những con người xuất sắc tiếp tục phát triển lư luận cao hơn, sâu hơn. Có như vậy, chúng ta mới có thể làm cho Phật pháp đồng hành và hướng đạo được cho thế giới.
Nếu hôm nay có phát triển điều ǵ mới cho đạo Phật, chúng ta không được xem đó là điều cuối cùng của chân lư, phải biết chờ đợi những người đến sau giỏi hơn, khám phá ra được những điều mới mẻ, phát triển thêm cho đạo Phật. Chúng ta phải hiểu rằng, biết vẫn chưa đủ, vẫn chưa phải là Đạo đức, đó mới là trí tuệ. Phải khát khao, mong mỏi người đến sau ḿnh giỏi hơn để phát triển được Phật pháp mới được gọi là Đạo đức. Đó cũng chính là khát vọng vượt qua chính ḿnh.
Ví dụ, Schopenhower, một triết gia người Đức- đă viết những cuốn sách về triết học nhưng không được mọi người để ư. Khi ông được bảy mươi tuổi, thế giới mới phát hiện ra những điều hay trong triết lư của ông. Người ta bắt đầu xưng tụng ông. Hầu hết những triết lư ấy ông đều mượn từ đạo Phật và phát triển thành những lư luận rất sâu sắc. Sau này, nhiều triết gia cũng mượn lại ư tưởng, triết lư của ông. Có lẽ ông đă sống một đời tốt đẹp nên chết rất thanh thản. Người hầu bàn đă phát hiện ra ông chết trên bàn ăn vào đúng dịp kỷ niệm sinh nhật của ḿnh mặc dù trước đó ông vẫn khỏe mạnh. Tuy nhiên, khi c̣n sống, ông mắc bệnh chủ quan khi cho rằng ḿnh là người đă khám phá được chân lư cuối cùng của con người. Ông không ngờ sau này người ta c̣n phát triển cao hơn, nhiều điều c̣n sâu sắc hơn, hay hơn triết lư của ông. Đây là điều mà chúng ta cần để ư.
Ví dụ, khi viết được hai cuốn sách về Nhân Quả: Nghiệp và Kết Quả và Luận về Nhân Quả, tác giả cuốn sách được rất nhiều người khen. Thậm chí có người c̣n cho rằng: “Lư luận về Nhân Quả phải được chia làm hai thời kỳ: trước và sau khi cuốn sách ra đời”. Nghĩa là so với những cuốn truyện tranh nho nhỏ trước kia nói về Nhân Quả rất đơn giản, lư luận về Nhân Quả trong hai cuốn sách này đă phát triển qua một thời đại mới, có sự lập luận chặt chẽ. Nhưng bản thân tác giả vẫn nhận ra trong lư luận về Nhân Quả của ḿnh c̣n nhiều điểm mơ hồ. Nếu bây giờ viết lại, tác giả phải viết thêm cho rơ ràng hơn. Tuy vậy, học theo hạnh của chư Phật - vượt qua chính ḿnh - tác giả khát khao chờ đợi sau này có những người khác viết về Nhân Quả cao hơn, sâu hơn.
Một điều cũng làm cho chúng ta mất đạo đức là khi đă có sự sáng tạo, trở thành người xuất sắc trong thời đại ḿnh, có uy tín, được nhiều người hâm mộ, chúng ta đă tạo thành một bức tường uy tín vây quanh để bảo vệ ḿnh, làm cản trở những người đến sau. Đây là điều phải cẩn thận. Chúng ta đừng bao giờ vội vàng, chủ quan dùng uy tín của ḿnh công kích, cản trở những người đến sau có phát kiến mới v́ điều này có thể sẽ làm cản trở sự phát triển chung của đạo Phật.
Ví dụ, hôm nay chúng ta viết được một vài cuốn sách, giảng được mấy chục đề tài và có uy tín với Phật tử. Sau này, một người nào đó nói khác ḿnh, chúng ta không đồng ư và t́m cách bác bỏ. Vốn là người có uy tín, được nhiều người nghe, chúng ta đă lợi dụng uy tín đó phủ nhận ư của người kia trước công chúng. Như vậy, chúng ta đă dùng uy tín để chặn đứng sức phát triển của người khác. Đây là một điều vừa phi đạo đức vừa làm cản trở sự phát triển của Phật pháp.
Hiểu được điều đó, sau này dù tài năng phát triển, làm được nhiều điều cho Phật pháp; dù trở thành Ḥa thượng hay Ni sư, Ni trưởng có uy tín rất lớn, chúng ta cũng phải biết đón nhận những cái hay của những người đến sau, mở đường cho họ tiến lên, góp phần vào công cuộc phát triển Phật pháp.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 337 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:11am | Đă lưu IP
|
|
|
4. ĐIỀU THIỆN LÀ VÔ TẬN.
Là đệ tử Phật, chúng ta phải ư thức được rằng: Chừng nào tất cả mọi người trên trái đất này đều tin hiểu Nhân quả, chừng đó người đệ tử Phật mới được dừng nghỉ. Chừng nào tất cả chúng sinh đều thoát khổ, chừng đó người đệ tử Phật mới xong đại nguyện. Ở đây, chúng ta không chỉ nói trong phạm vi một quốc gia mà nói đến thế giới, đến nhân loại. Người tu theo đạo Phật không giới hạn quốc gia, lúc nào cũng nh́n thấy cả thế giới trong tâm ḿnh, trong trái tim ḿnh. V́ vậy, ngày nào c̣n thấy thế giới này xảy ra xung đột, hận thù, chiến tranh, giết chóc c̣n người không tin Nhân Quả…, ngày đó chúng ta chưa được quyền nghỉ ngơi, trái tim c̣n thổn thức v́ những nỗi đau khổ của nhân loại. Chỉ khi nào mọi người đều nắm được giáo lư, có Đạo đức, có thực hành Thiền định và đạt được sự an lạc, hạnh phúc…, chúng ta mới được quyền dừng lại đại nguyện.
Mặt khác, chúng ta phải hiểu điều thiện cần cho thế giới này quá vô tận, một người không bao giờ làm được tất cả. V́ vậy, mỗi người phải góp một tay. Trước hết, chúng ta phải khuyến khích, giúp đỡ người khác làm điều thiện. Ai có thể làm được điều ǵ, cố gắng làm điều ấy và chúng ta không bao giờ được cản trở. Cách thứ hai là chúng ta phải hợp tác với người khác làm điều thiện. Trong trường hợp này, có thể chúng ta có khả năng hơn, có tiền bạc nhiều hơn, có trí tuệ hơn nhưng sẵn sàng chia sẻ công việc, trách nhiệm, tâm tư của ḿnh với người khác. Nghĩa là chúng ta có điều kiện hơn nhưng không cố chấp, biết vượt qua chính ḿnh, phụ với người khác làm điều thiện. Chúng ta không cho rằng, chỉ một ḿnh làm điều thiện, không cho ai làm để chứng tỏ ḿnh hơn thiên hạ, ḿnh làm được điều tốt c̣n thiên hạ không làm được. Điều thứ ba là chúng ta luôn mong mỏi người sau làm được những điều thiện lớn lao hơn. Ví dụ, trong cuộc đời ḿnh, nếu chúng ta đă nâng được Phật pháp đến một mức độ nào đó, đă độ cho bao nhiêu người biết được Phật pháp, đă giúp cho bao nhiêu người quy y, đă giúp cho bao nhiêu người có giáo lư để học hỏi… th́ chúng ta ước ao những người đến sau ḿnh sẽ giúp cho số người tin được Phật pháp lên gấp nhiều lần. Phải có sự khát khao, mong mỏi những người khác làm được nhiều điều tốt hơn ḿnh, chúng ta mới thành tựu được Đạo đức. Nếu không trực tiếp làm điều thiện, chúng ta phải có tâm hoan hỉ trước việc làm điều thiện của người khác, không bao giờ được cản trở. Đó cũng chính là sự vượt qua chính ḿnh.
Có thể bước đầu tu hành, nghe những điều này chúng ta cảm thấy hơi xa lạ. Nhưng trong tương lai, khi đă vượt qua khỏi vị trí hiện tại của ḿnh, những điều này rất cần thiết đối với chúng ta. Lúc bấy giờ, chúng ta cũng có thể làm Ḥa thượng, Ni sư, Sư bà… được thuyết pháp, làm Phật sự độ chúng sinh, cảm thấy có trách nhiệm với thế giới, chúng ta sẽ áp dụng những điều này một cách thiết thực hơn. C̣n hiện tại, nếu ai nghe và hiểu được những điều này nghĩa là người ấy đă biết vượt qua chính ḿnh.
Điều cuối cùng là chúng ta phải làm sao cho khuynh hướng làm điều thiện lan truyền từ người này sang người khác chứ không dừng lại nơi ḿnh. Có người kể rằng, khi c̣n đi học, thấy một người bạn thiếu máy để học, họ đă mua tặng cho người bạn ấy một cái máy. Khi cô bạn đến cảm ơn, người ấy cũng cảm động và nói: “Bạn đừng bận tâm, chỉ mong sau này bạn cố gắng đối xử tốt với mọi người”. Chỉ nói vậy thôi, nhưng không ngờ một thời gian sau, người này hay tin cô bạn kia khi ra làm việc đă giúp đỡ được rất nhiều người trong cơ quan ḿnh. Như vậy, điều thiện đă được lan truyền.
Chúng ta phải làm sao để điều thiện lan tràn trong cuộc sống này. Khi được giúp đỡ, người ta phải biết suy nghĩ và sau này sẽ trở thành người tốt, giúp đỡ được nhiều người khác. Đối với mỗi người đệ tử Phật, dù là người xuất gia hay tại gia, khi đă thấm nhuần đạo lư đều phải trở thành một sứ giả của điều thiện: Làm điều thiện và truyền giảng điều thiện. Chúng ta không được tu một cách thụ động, chỉ biết ngồi ở nhà tụng kinh gơ mơ mà phải mở cửa bước ra đường, làm một điều ǵ đó có ích cho cuộc đời này. Đồng thời phải khuyến khích điều thiện lan đi, lan đi măi. Người nào chưa biết Phật pháp, chúng ta phải làm cho họ biết Phật pháp. Người nào gặp khó khăn, chúng ta cố gắng giúp đỡ trong khả năng của ḿnh.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 338 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:12am | Đă lưu IP
|
|
|
5. PHẢI THẬN TRỌNG VỀ MỨC ĐỘ TÂM CHỨNG KHI CÁCH PHẬT ĐĂ XA.
Nói đến hạnh vượt qua chính ḿnh, chúng ta cần lưu ư một điều: phải thận trọng về mức độ tâm chứng khi cách Phật đă xa.
Chúng ta đă biết, trạng thái định là điều rất mới lạ, không ai có thể biết được đâu là chỗ chứng ngộ cuối cùng nhưng lại rất dễ tạo nên tâm lư tự măn, cho rằng ḿnh đă chứng cao tột. V́ vậy, mặc dù đă đạt được định, mức độ trước đây ḿnh chưa từng có, chúng ta cũng phải cẩn thận, không bao giờ được cho đó là mức độ cuối cùng. Đây là chỗ phải vượt qua chính ḿnh. Nghĩa là chúng ta phải thấy vượt khỏi mức độ định này c̣n mức độ định cao hơn, vi diệu hơn. Nhiều người đă chứng đến mức độ đó và tự măn cho là xong nên chưa vượt qua được chính ḿnh. Hơn nữa, v́ chúng ta cách Phật đă xa nên không có ai ấn chứng cho ḿnh những mức định đă đạt được. Nếu cứ đoán ṃ hoặc dựa vào lời xác nhận của thầy ḿnh, chắc chắn không chính xác. V́ chưa hẳn thầy ḿnh đă nói đúng.
Một điều nữa chúng ta phải ghi nhớ là ngă chấp vẫn tồn tại song song với trạng thái định, dù rất sâu. Nhưng ngă chấp c̣n tồn tại ở đâu chúng ta không đủ trí tuệ để thấy khi tâm đă định, v́ ngă chấp luôn kín hơn cái định mà ḿnh thấy được.
Ví dụ, khi đang c̣n vọng tưởng đầy rẫy, do tin lời Phật dạy, chúng ta biết ḿnh có ngă chấp nhưng ngă chấp nằm ở đâu, chúng ta không thấy được. Trong định cũng vậy, có thể ví ở lớp tâm thức đầu tiên như những đợt sóng của vọng tưởng, tâm thức mạnh, chúng ta nh́n vào không thấy điểm nào là của chấp ngă. Sau khi tu một thời gian, thanh tịnh lặng lẽ như mặt hồ thu, chúng ta cũng không t́m thấy chấp ngă. Chính v́ không thấy chấp ngă nằm ở đâu nên ta đă vội vă cho rằng cái định này là Phật tánh, cho rằng đây là chỗ viên măn. Nếu đào sâu hơn nữa, chúng ta c̣n thấy những điều vi diệu, bao la, vô tận… trong đó nhưng cũng không t́m thấy chấp ngă nằm đâu.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 339 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:13am | Đă lưu IP
|
|
|
Chấp ngă luôn luôn thoát khỏi sự nh́n thấy của con người. Đây là chỗ chúng ta cần có phước để tin được rằng ḿnh vẫn c̣n chấp ngă. Nghĩa là người nào khi đă vào định, nh́n trong tâm thấy lặng lẽ, bằng phẳng, thanh thản, trống rỗng không t́m thấy chấp ngă ở đâu và tưởng rằng ḿnh vô ngă, người đó thiếu phước, không có phước để tiến xa hơn nữa. Người có phước, có Đạo đức, có niềm tin và có ḷng tôn kính Phật sâu xa, tuyệt đối th́ dù vừa có định mênh mông, rỗng không, tự trong tâm vẫn xuất hiện niềm tin rằng chấp ngă c̣n lẩn khuất trong đó. Khi đă biết chấp ngă vẫn c̣n, người ấy không bao giờ coi trạng thái định của ḿnh là Phật tánh và luôn tự nhủ vẫn c̣n cái định sâu hơn để không sinh ra bệnh tự kiêu, tự măn.
Gần đây, người ta đă lạm nhận vấn đề chứng ngộ Phật tánh rất nhiều. Người nào mới đạt được định, được chút tỉnh giác rỗng rang, thanh tịnh liền tuyên bố ḿnh đă kiến tánh. Họ đâu ngờ rằng đó chính là hang ổ của ngă chấp dễ sinh ra tự kiêu, tự măn. Không ít người tu đă bị thoái lui, bị đọa lạc do lạm nhận, hiểu lầm như vậy. V́ lẽ đó, người tu không bao giờø được ung dung, làm ra vẻ tự tại mà lúc nào cũng phải biết lo, biết giữ ḿnh cẩn thận. Đó mới là thái độ đúng.
Những điều được đề cập trong những bài cuối cùng này vượt khỏi vị trí, tŕnh độ của một Tăng Ni sinh. Tuy nhiên, chúng ta phải hết sức cố gắng đem tâm trí của ḿnh ra để nghe, hiểu v́ những vấn đề này rất cần thiết cho chúng ta trong tương lai.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
QuangQuy
Hội viên
Đă tham gia: 11 May 2004
Nơi cư ngụ: Vietnam
Hiện giờ: Offline
Bài gửi: 410
|
| Msg 340 of 349: Đă gửi: 14 July 2005 lúc 6:14am | Đă lưu IP
|
|
|
6. SỰ PHÁN ĐOÁN.
Phán đoán là khi đă vượt qua khỏi chính ḿnh, chúng ta bắt đầu đánh giá người khác. Nếu đánh giá người khác khi ta chưa vượt qua được chính ḿnh và chưa đủ yêu thương th́ thường không chính xác. Lúc ấy, chúng ta chỉ thấy cái sai, cái dở của người khác. Người nào vượt qua được chính ḿnh, không coi ḿnh là chân lư cuối cùng, người đó đă đủ ḷng thương yêu mọi người.
Ví dụ, khi có một người đến sau, nói điều ǵ đó khác hơn ḿnh, chúng ta lắng nghe, cân nhắc th́ sự phán đoán sẽ đúng. Sau khi cân nhắc, chúng ta khẳng định họ nói sai th́ thực sự họ đă sai v́ lúc đó chúng ta không c̣n chủ quan, không c̣n dựa vào chính ḿnh mà đủ ḷng thương yêu chúng sinh. Ngược lại, khi chưa vượt qua được chính ḿnh, c̣n tự măn, chúng ta chê người ta sai th́ thực tế họ không sai. Có thể điều người ta nói quá mới, lúc ấy chúng ta không hiểu nổi. Như vậy, khi chưa vượt qua được chính ḿnh và chưa đủ yêu thương, chúng ta thường không công nhận điều phát kiến mới của người khác. Phải vượt qua được chính ḿnh và đủ ḷng thương yêu th́ sự phán đoán của chúng ta mới có thể đúng.
Khi đă có sự phán đoán đúng, chúng ta chân thành góp ư điều chưa đúng của người nếu có duyên cũng như công nhận nhanh chóng những phát kiến độc đáo của người.
Ví dụ, người đến sau nói những điều rất lạ nhưng khi đă vượt qua chính ḿnh và nhận định rơ đúng sai, nếu có duyên, chúng ta chân thành góp ư về cái sai của họ. Nếu họ đúng, chúng ta phải công nhận, ca ngợi và giới thiệu cho nhiều người biết để thế giới này có thêm được nhiều điều mới lạ và độc đáo.
Trong cuộc sống tu hành, có hai thái độ cực đoan chúng ta cần phải tránh. Đó là giữ chặt cái cũ không chịu phát triển hoặc phát triển rồi đi quá xa với đạo Phật. Chúng ta phải có thái độ trung đạo. Nghĩa là không bảo thủ, không cố chấp, phải phát triển nhưng sự phát triển đó luôn đúng với Nhân Quả, đúng với tinh thần vô ngă, giải thoát của đạo Phật. Chúng ta đă biết, chân lư là điều khó. Không bảo thủ, phải phát triển, mà vẫn không sai, là điều khó. V́ vậy, mỗi người chúng ta phải cố gắng để đạt được chân lư đó.
|
| Quay trở về đầu |
|
| |
|
|
Diễn đàn bị khoá)
Chủ đề: TÂM LƯ ĐẠO ĐỨC hay những bài học về ĐẠO ĐỨC!
